روز استقلال

رولاند امریش، کارگردان آلمانی الاصل علاقه خاصی به فیلم‌هایی دارد که در آنها جهان با مصیبت‌ها و بلاهای غیر قابل تصور و نابودکننده روبه‌رو می‌شود.

نگاهی به فیلم‌های «روز پس از فردا»، «10 هزار سال پیش از میلاد»، «2012» و همین فیلم «روز استقلال» این موضوع را بخوبی نشان می‌دهد. در روز استقلال این بار موجودات فضایی هستند که به سیاره ما حمله می‌کنند و بی هیچ اعلام قبلی و هیچ هشداری شروع به نابودی نمادهای مهم تمدن انسان می‌کنند. صحنه آغاز این فیلم شبیه به توصیفی است که آرتور سی کلارک در داستان پایان طفولیتش، از اولین مواجهه انسان با سفینه‌های فضایی‌ می‌دهد، اگرچه روایت فیلم بلافاصله پس از صحنه‌های آغازین دگرگون می‌شود و فضایی‌ها بی هیچ دلیل مشخصی شروع به حمله به انسان‌ها می‌کنند. مشخص است که در مرحله‌ای حمله به سفینه‌های آنها و دفاع از زمین برای نیروهای نظامی ناممکن می‌شود، چرا که سفینه‌های آنها با سپر مدافعی محافظت می‌شود که کنترل آن در مدار زمین قرار دارد. در نهایت زمینی‌ها برای نفوذ به این سامانه مداری، ویروسی رایانه‌ای را به آن وارد می‌کنند و به این ترتیب لشکر فضایی‌ها شکست می‌خورد. این فیلم در کنار جلوه‌های ویژه عظیمی که دارد اما چند نکته مهم را مورد توجه قرار می‌دهد. یکی از آنها به چگونگی مواجهه ما با موجودات فضایی احتمالی باز می‌گردد، اگر آنها ما را پیدا اکنند آیا برخوردی مسالمت‌آمیز خواهند داشت؟ افرادی مانند استفان هاوکینگ، کیهان‌شناس برجسته معاصر چنین نظری ندارند و فیلم نیز بر همین الگو پیش می‌رود. البته بسیاری نیز استدلال می‌کنند که پیشرفت فناوری باعث می‌شود اخلاق در آنها رشد بیشتری پیدا کرده باشد اما به هرحال برخورد خشونت آمیز یکی از سناریو‌های ممکن به شمار می‌رود.

ایده استفاده از ویروس رایانه‌ای برای مقابله با فناوری‌ فضایی‌ها، البته ریشه عمیق‌تری هم می‌تواند داشته باشد. یکی از نظریاتی که دانشمندان در زمینه احتمال برخورد با موجودات فضایی مطرح می‌کنند، احتمال برخورد با هوش مصنوعی در فضاست. به این معنی که شاید فضایی‌ها، همان‌طور که ما در منظومه شمسی برای کاوش محیط اطراف خودمان از ربات‌ها استفاده می‌کنیم آنها هم برای کاوش سرزمین‌های دوردست، ابزارها و سفینه‌هایی با هوش مصنوعی را اعزام می‌کنند. تجربیات ما در نیم قرن کاوش منظومه شمسی نشان می‌دهد، احتمال این‌که اولین مواجهه ما با تمدن‌های بیگانه برخوردی از این‌گونه باشد، بسیار زیاد است.