اتفاق روز
صد سال سیاست
میثم اسماعیلی: «سنگینی مرگ را حس نمیکنی؟» گابریل گارسیا مارکز تنها 5 ساله بود که مخاطب این سوال شد. زمانی که همراه با پدربزرگش در کوچهای راه میرفت، پدربزرگ یکباره ایستاده بود و چشم در چشم نوهاش این موضوع را از او پرسیده بود. تاثیر حضور پدربزرگ گابو بر زندگی سیاسی و هنریاش به همین سوال ختم نشد. پدر بزرگ مارکز حتی به جای تعریف داستانهای جن و پری برای نوه خود حکایتهایی از آخرین نبرد کشورش تعریف میکرد و قتل عام کارگران مزارع را به تصویر میکشید.
این اتفاق درست در زمان تولد مارکز صورت گرفته بود و او بیش از این که تحت تاثیر پدر باشد، تحت تاثیر داستانهای انقلابی پدربزرگ بود.
گابریل گارسیا مارکز، نویسندهای سیاسی است، نویسندهای است که سیاست را میفهمد و با سیاست بزرگ شده است، این نکته را نه از اتهامات سازمان امنیت مکزیک به او که میتوان از آثار بیشمار سیاسیاش فهمید.
سازمان امنیت مکزیک بتازگی در گزارشهایی، گابریل گارسیا مارکز برنده جایزه ادبی نوبل و خالق رمان جاودانه «صد سال تنهایی» را «رابطی بیسروصدا و بانفوذ» معرفی کرده که براثر شهرت جهانی خود به «دالانهای قدرت» راهیافته است.
بتازگی اسنادی منتشر شده که نشان میدهد پلیس امنیتی مکزیک این نویسنده پرخواننده آمریکای لاتین را حدود 2 دهه زیرنظر داشته است. در این اسناد، کوچکترین فعالیتها و بیاهمیتترین دیدارهای مارکز بین سالهای 1967 تا 1985 روز به روز و ساعت به ساعت به ثبت رسیده است.
اسناد سازمان اطلاعات مکزیک حاکی از آن هستند که پلیس امنیتی این کشور بارها تلاش کرده اطرافیان مارکز را به جاسوسی علیه او وادارد، اما هیچیک از نزدیکان مارکز حاضر به خیانت به او نشدهاند.
از آنجا که مارکز در مقطعی از زندگیاش در مکزیک بوده و اتفاقا در همان زمان، دولتی تکحزبی در این کشور حاکم بوده که زندگی برخی نویسندگان را زیر نظر داشته، نام او نیز در فهرست تحتنظر گرفتهشدگان قرار گرفته و تمام فعالیتهای او با عکس، گزارشهای دقیق درباره دیدارها و موضوع گفتگو و شنودهای تلفنی به ثبت رسیده است.
بیشتر نویسندگان آمریکای لاتین به دلیل وضعیت موجود در کشورشان با سیاست عجین هستند و نمیتوانند از آن دوری کنند. مارکز هم چون دیگر نویسندگان مشهور این منطقه چون ماریو بارگاس یوسا و کارلوس فوئنتس هیچگاه نسبت به سیاستمدارها سکوت نکرده است، هر چند گابو سنگینی مرگ را سالهاست که به خاطر درگیری با سرطان احساس میکند.
گفت و گو
