در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
معیارهای استاندارد
1 - اگر نویسنده کتاب را میشناسید و قبلا کتابی از او خواندهاید که دوست داشتهاید، تعلل نکنید و کتاب بعدی او را هم بخرید. چرا که کتاب اولش این ضمانت را به شما داده که کتاب بعدیاش هم ارزش خواندن دارد. اگر نویسنده را نمیشناسید یا کتابی را که قبلا از او خواندهاید دوست ندارید باید سراغ معیارهای دیگر بروید.
2 - اگر نویسنده را نمیشناسید اما ناشر، ناشر معتبری است و کتابفروش هم به شما میگوید این کتاب خواندنی است کتاب را ورق بزنید و حداقل صفحه اولش را بخوانید و بعد اگر نثرش را دوست داشتید، اگر روایتش را دوست داشتید و اگر با علاقه شما جور بود تعلل نکنید و بخریدش. بگذارید همینجا منظور خودم را از ناشر معتبر بگویم. ناشری که فعال است، به کتابهایی که منتشر میکند بها میدهد و اگر لازم باشد از آنها و چرایی انتشارشان دفاع میکند و کتابهایی از نویسندگانی منتشر کرده که شما بیشترشان را پسندیدهاید.
3 - اگر روی جلد کتاب نوشته که جایزههای معتبری گرفته که شما سلایق داوران آن جایزهها را قبول دارید یا حداقل حس خوبی به آن جایزه دارید، معطل نکنید و کتاب را بخرید که این کتاب از حداقلها برخوردار است.
4 - اما بهتر است آگاهانه وارد کتابفروشی شوید. قبلا راجع به کتاب مختصر تحقیقی کنید. مثلا از دوستانتان که سلیقهشان را قبول دارید و دانش خوبی هم دارند درباره کتاب نظرخواهی کنید. این معیار برای خیلیها مهمترین معیار است. اینکه خواندن کتابی را چند نفر بهتان توصیه کنند. نقدها و نظرهایی هم که میخوانید به نوعی توصیه محسوب میشوند برای خواندن کتاب. حتی نقدهای منفی ممکن است بیشتر ترغیبتان کنند! هنوز اطلاع رسانی چهره به چهره خیلی از چیزها که کتاب هم از آن جمله است، مهمترین دلیل آدمها برای خریدن یک کتاب است.
5 - اگر کتاب غیرایرانی است و کسی آن را به فارسی برگردانده، بیشتر از اینکه مهم باشد اسم نویسنده را بدانید و قبلا کتابی از او خوانده باشید، مترجم اهمیت دارد. مترجمی که خوشسلیقه است، سمت ترجمه کتابهای بد نمیرود، وفادار به متن است، شما میفهمید چه میگوید و از طرفی زباندان است و از طرفی دایره لغات فارسی بیشماری دارد. بنابراین نام مترجم مهر تأییدی برای خوب بودن یا بد بودن یک کتاب است.
معیارهای غیربهداشتی
اما بگذارید برایتان از معیارهای غلط انتخاب کتاب هم بگوییم که حیف است از این نظر دست خالی این صفحه را ترک کنید.
1 - یکی از معیارهای بعضی از آدمها برای خرید کتاب، روی جلد آن است؛ روی جلدهای رمانتیک، روی جلدی با یک عکس زیبا و فریبنده، روی جلدی با رنگی که به دیوارها و پرده اتاقتان میآید! همه اینها را بگذارید کنار و بدانید که روی جلدها و رنگ جلدها معیار خوبی برای انتخاب کتاب نیستند. روی جلدها متاسفانه یا خوشبختانه راز کتابها را برملا نمیکنند و از روی جلد نمیشود به کتابی علاقهمند شد چون ناشران ایرانی آنقدر که فکر میکنید به روی جلد بها نمیدهند چون بها دادن به روی جلد بهای گزافی دارد. کمی هم حق را باید به آنها داد که در این اوضاع کساد کتاب هزینهها را به حداقل برسانند. بنابراین بهتر است بیخیال انتخاب کتاب از روی جلدش شوید.
2 - یک معیار دیگر که از شما بعید است به آن توجه زیادی داشته باشید اسم کتاب است. اسم کتاب نشاندهنده هیچ چیز نیست. نه خوبی کتاب و نه بدی آن. بنابراین شاید برایتان پیش آمده باشد که گول اسم کتابی را میخورید و میخریدش و بعد چهار صفحه خوانده رهایش میکنید.
3 - قیمت پایین کتاب هم میتواند معیار نامناسب دیگری باشد. اگر به صرف پایین بودن قیمت یک کتاب آن را میخرید بدانید و آگاه باشید که سخت در اشتباهید چون کتاب را میخرید که بهرهای از آن ببرید و چیزی ازش یاد بگیرید وگرنه صرف خریدن کتاب که افتخار نیست، هست؟ بنابراین پیشنهاد میکنیم اگر روزی پولتان به اندازه خرید چند کتاب نبود، اگر دیدید کتابی که مترجمش را میشناسید یا نویسنده و کتابهای قبلیاش را دوست دارید و اگر این کتاب ارزانتر از کتابی با معیارهای مشابه بود، میتوانید کتاب ارزانتر را خریداری کنید. بله این اجازه را دارید!
4 - کمحجم بودن یا ضخیم بودن کتاب هم معیار غلط دیگری است که بعضیها گولش را میخورند چون وقت کمتری برای کتاب خواندن یا برعکس وقت بیشتری برای مطالعه دارند. یکی نیست به آنها بگوید ای عزیزان کتاب خواندن که دیگر کیلویی نیست، هست؟
5 - پشت جلد کتابها هم در بیشتر مواقع معیار خوبی نیستند. توصیه ما به شما این است که سعی کنید کمتر به نوشتههای پشت جلد کتابها نگاه کنید چون ممکن است داستان کتاب را لو بدهند و شیرینی خواندن کتاب و تعلیق در آن را از شما بگیرند. بنابراین خیلی کم به پشتجلدها اعتماد کنید.
شگردهایی برای خرید کتاب
خرید کتاب در نمایشگاه ها: چند سالی هست که برپایی نمایشگاههای کتاب دیگر محدود به تهران نیستند و در شهرهای مختلف کشورمان نیز نمایشگاههای فصلی کتاب با حضور بسیاری از ناشران فعال و مطرح کشور برگزار میشوند.
یکی از ویژگی برپایی این نمایشگاهها تخفیفی است که ناشران میدهند.در نمایشگاه کتاب تهران ناشران به خریداران 20 درصد قیمت پشت جلد کتاب را تخفیف میدهند و در نمایشگاههایی که در شهرستانها برپا میشوند این تخفیفها متغیر است، اما از 20درصد کمتر نمیشود.
زمانی که میخواهیم از نمایشگاههای کتاب، کتاب بخریم، باید این میزان تخفیف را حساب کنیم. معمولا برای خرید کتابهای ارزان که حدود 2000 تومان قیمت دارند، همیشه وقت و پول هست. تخفیفی هم که شامل حال این کتابها میشود، خیلی زیاد نیست.پس بهتر است در این نمایشگاهها به سراغ کتابهایی برویم که قیمت بالایی دارند.تخفیفی که شامل حال این کتابها میشود به مراتب (با توجه به قیمت کتاب) بیشتر از تخفیفی است که شامل حال کتابهای ارزان میشود.
از طرف دیگر کتابهای ارزان را میشود یکی یکی خرید و خواند، اما کتابهای گران را با این تخفیف به جز نمایشگاه در جای دیگری نمیتوان پیدا کرد و خرید.
خرید با بن: اگر بن یا کارت خرید کتاب گیرتان میآید و میخواهید با بن یا کارت کتاب خرید کنید، باز هم توصیه بالا را جدی بگیرد. معمولا زمانی بن یا کارت خرید کتاب گیر آدم میآید که فصل فصل برپایی نمایشگاه کتاب است (چه در استانها و چه در تهران.) وقتی بن کتاب دستتان رسید عجله نکنید و بدون توجه به مبلغ کتاب و کتابهایی که حسرت داشتن آنها را دارید، همین طوری فلهای کتاب نخرید. ببینید با این بن چه کتابهایی را میتوانید بخرید که در بقیه ایام سال از عهده خرید آن بر نمیآیید. آن وقت با خیال راحت سراغ کتاب مورد نظرتان بروید و آن را بخرید. تجربه نشان داده خرید فلهای کتاب و هیجان ناشی از داشتن بن باعث میشود که آدم 2 برابر قیمت بن را از جیبش بپردازد.
کتابهایی که باید داشت: جدا از کتاب آسمانی قرآن کریم که در خانه هر مسلمانی وجود دارد، کتابهای دیگری هم وجود دارند که آنها را باید حتما خرید و خواند یکی از این کتابها کتاب نهجالبلاغه است. این کتاب شامل نامهها، خطبهها و جملات قصار حضرت علی (ع) است.
با خواندن این کتاب نه تنها دریچههای تازهای برای مخاطب رو به جهان و دین اسلام گشوده میشود، بلکه مخاطب با شخصیت حضرت علی(ع) بیش از پیش آشنا میشود. این کتاب کتابی است که میتواند همیشه و در همه حال همراه شما باشد و راه درست زندگی کردن را به شما نشان بدهد. ترجمههای مختلفی از این کتاب در بازار موجود است که با مقایسه چند صفحه از ترجمهها باهم خودتان میتوانید گزینه بهتر را پیدا کنید.
اگر دوست دارید نیایش کنید و زیبایی نیایش را درک کنید، کتابی بهتر از صحیفه سجادیه امام سجاد(ع) پیدا نمیکنید. این کتاب زیباترین نیایشها را در خود جای داده است. نیایشهایی که نیایشهای یک امام معصوم است و راز و رمز زیبایی آن هم در همین نکته نهفته است.
از این کتاب هم ترجمههای زیادی در بازار وجود دارد که به گفته اهل فن ترجمه عبدالمحمد آیتی که از سوی نشر سروش روانه بازار شده بهترین ترجمه است.
دیوان حافظ، مثنوی معنوی، شاهنامه فردوسی، کلیات سعدی و خمسه نظامی هم گنجهای ادبیات فارسی است که باید هر ایرانی آنها را در خانه داشته باشد.
فاطمه شاهچراغی
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: