مجاهد استوار

سید حسن قمشه‌ای سال 1287 هجری قمری در قریه سرابه‌کچو از توابع اردستان به دنیا آمد، از 6 سالگی به همراه جدش میرعبدالباقی به قمشه رفت و تا 14 سالگی در آن شهر به فراگیری مقدمات پرداخت. در 16 سالگی برای تحصیل به اصفهان رفت و در مدت 13 سال در آن شهر به تحصیل ادامه داد. استادان او در اصفهان، جهانگیرخان قشقایی و آخوند ملا محمد کاشانی و میرزا عبدالعلی هرندی بودند.

سال 1309 هجری قمری به عتبات عالیات رفت تا در نجف اشرف در محضر درس آخوند خراسانی و محمدکاظم یزدی حاضر شود و بعد از 7 سال پس از دریافت اجازه اجتهاد به اصفهان برگشت و در مدرسه جده کوچک به تدریس فقه و اصول پرداخت. وی سال 1327 هجری قمری با شروع دوره دوم مجلس شورای ملی به عنوان مجتهد مسلم برای نظارت در امور شرعی و قوانینی که از مجلس می‌گذرد انتخاب شد.

وی همزمان با کودتای رضاخان میرپنج و صدارت سیدضیا‌ء‌الدین طباطبایی، به همراه عده‌ای دیگر دستگیر و زندانی شد و تا آخر عمر کابینه سیاه در قزوین در تبعید به سر ‌برد. در مجلس چهارم، مدرس بار دیگر به نمایندگی مجلس انتخاب شد و علاوه بر احراز مقام نیابت مجلس، رهبر اکثریت نیز بود. مخالفت‌های جدی او با رضاخان در دوره‌های بعدی مجلس سبب شد وی توسط ماموران حکومتی دستگیر و به خاف و کاشمر تبعید شود و بعد از سال‌ها تبعید و زندان هنگام غروب آفتاب روز 28 رمضان ماموران رضاخان با خوراندن سم قصد به شهادت رساندن او را داشتند اما سم اثر نکرد و مامورانی که مسوول قتل وی بودند با استفاده از عمامه سید حسن مدرس، وی را به شهادت رساندند.

منابع:

1 - مدرس مجاهدی شکست ناپذیر، عبدالعلی باقی، ص 2.26 اعیان الشیعه، سیدمحسن امین، ج 5، ص 21.