آنجا که تو پرویزی

اما در روزگار ما لغت «پرویز» بویژه برای اهل قلم تقریبا یک ما به ازای بیرونی بیشتر ندارد که بی‌درنگ آنها را به یاد وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و مردی میانه سال، اهل قلم می‌اندازد.

محسن پرویز که خود پیش از آن که مدیر و معاون فرهنگی باشد نویسنده و اهل قلم است، در دوران جدید این وزارتخانه نیز در نهایت بنا به گفته و تایید سید محمد حسینی قرار است همچنان به فعالیت خود ادامه دهد.

اگر ریشه این ابقا و ادامه فعالیت را بخواهیم جستجو کنیم، ناگزیر از نگاهی کوتاه و به قول اهل رسانه «تیتروار» به کارنامه 4 سال گذشته معاونت فرهنگی وزارت ارشاد هستیم؛ معاونتی که به صورت مستقیم با اهل قلم، فرهنگ و روشنفکران در تعامل و یا گاه تقابل قرار می‌گیرد و اتفاقا مساله اصلی همین است: تعامل یا تقابل.

شاید خود پرویز بهتر از هر کسی می‌داند که جماعت شاعر، نویسنده و اهل کلمه بیش از آن که به دنبال ضابطه و قانون باشند، از قبیله عشقاند و بسیاری از مشکلات، دلخوری‌ها و فاصله‌ها درست از جایی آغاز می‌شود که مدیری ادبیات گفتگو با اهل این قبیله را نداند و نیاموخته باشد.

در کارنامه 4 ساله اخیر معاونت فرهنگی ارشاد، رخدادهای فرخنده بسیاری به چشم می‌خورد که پیش از این سابقه نداشته و یا کمتر مورد توجه قرار گرفته است: هدفمند شدن یارانه کاغذ، راه‌اندازی سرای دائمی اهل قلم، راه اندازی جشنواره شعر فجر و تکریم شاعران، تشکیل بنیاد ادبیات داستانی و حمایت از نویسندگان انقلاب و انجمن قلم ایران، حمایت از دفتر شعر جوان، راه‌اندازی جایزه کتاب گام اول، جایزه کتاب فصل، جایزه کتاب جلال آل‌احمد، جایزه کتاب پروین اعتصامی، برپایی منسجم و با زمان‌بندی مشخص نمایشگاه‌های کتاب استانی در طول سال و در سطح تمام استان‌های کشور، ارائه بن الکترونیک کتاب، انتشار 200 کتاب داستان و شعر با قراردادهایی در شأن واقعی مولف، حضور پر رنگ در رخدادهای فرهنگی و نمایشگاه‌های کتاب خارج از کشور و همچنین موارد دیگری که شاید در حافظه صاحب این قلم پنهان مانده باشد.

البته این کارنامه اگرچه نشاندهنده حجم بالای انجام فعالیت‌های جدید است اما شیوه اجرای بسیاری از این فعالیت‌ها (که پیش از این نام برده شد) در حوزه اجرایی با چالش‌هایی مواجه شد که در برخی موارد نیز به دلگیری و دلخوری برخی ناشران، نویسندگان و اهل قلم انجامیده است.

البته از قدیم نیز گفته‌اند: «دیکته نانوشته غلط ندارد» و به‌طور طبیعی در کنار برپایی حجم بالای جایزه، جشنواره و رخداد فرهنگی به همان اندازه انتقادها و مشکلات نیز وجود دارد که به نظر می‌رسد پرویز و مجموعه‌اش در دوره جدید ابتدا باید با رویکرد انتقادی تمام برنامه‌های گذشته را مورد بازنگری جدی قرار دهند و در این بازنگری نیز از تمام سلیقه‌ها و گرایش‌های ادبی و فرهنگی کشور از جمله ناشران بخش خصوصی، برگزارکنندگان جوایز فرهنگی - ادبی غیر دولتی و... استفاده کنند.

اما چشم اسفندیار کارنامه، معاونت فرهنگی را باید در اداره کتاب این مجموعه جستجو کرد؛ جایی که نوک پیکان اکثر انتقادها متوجه آن است و حتی در مناظره‌های انتخاباتی نیز مورد بحث قرار گرفت و انصافا از طولانی بودن روند صدور مجوز بگیریم تا اعمال برخی سلیقه‌ها و... این مجموعه نیاز به یک اصلاح ساختاری و اساسی دارد و اولین گام در این راه نیز خارج کردن اداره کتاب از بلاتکلیفی فعلی و حضور یک مدیر فرهنگی با سابقه مشخص و مورد قبول اکثر جامعه اهل قلم در این جایگاه است.

سینا علی‌محمدی