انجمن متخصصان پزشکی اطفال در آمریکا، شیردهی تا یکسال را ضروری میداند و سازمان جهانی بهداشت، تداوم شیردهی تا پایان 2 سالگی کودک را توصیه میکند.
با این حال، تصمیم در مورد از شیر گرفتن، بستگی به شرایط جسمی روانی مادر و کودک و ویژگیهای خانواده دارد.
بهترین روش برای از شیر گرفتن، روش تدریجی است که همراه با عشق و علاقه باشد. این روش هم برای مادر هم برای کودک راحتتر است و بدون مشکل و طی چند ماه اتفاق میافتد.
بنابراین، بعد از 2 سال کامل که کودک از شیر مادر بهرهمند شده و در روز 5 وعده غذا یعنی 3 وعده غذای اصلی و 2 میانوعده میخورد و مایعات را هم با لیوان مینوشد، میتوان یک تا 2 وعده شیر پاستوریزه یا آب میوه را جایگزین شیر مادر کرد. در این زمان نقش مادر آن است که خود پیشنهاد شیر دادن نکند و اگر زمانی هم کودک تمایل به شیر خوردن داشت از او دریغ نکند. بویژه وقتی کودک بیمار باشد و فقط اشتها به خوردن شیر داشته باشد غذای دیگری را تحمل نکند.
در این روش، چون از شیر گرفتن آرام آرام است، مشکلات عصبی، روانی و تغییرات هورمونی مادر که بر اثر یکباره از شیر گرفتن اتفاق میافتد، به وجود نمیآید و کودک نیز دچار ضربه روانی نمیشود. به این ترتیب، کودک کمکم علاقه به شیر خوردن را از دست میدهد و ممکن است خودش یکباره آن را کنار بگذارد.مهم این است که در این فرآیند کودک و مادر نباید آسیب ببینند.بتدریج، قبل از خواب و صبح هنگام بیدار شدن شیر خودتان را به کودک بدهید.
وعدههای شیر قبل و بعد از ظهر را کم کنید؛ یعنی فاصله شیر دادنها را بیشتر کنید تا خود به خود یک وعده شیردهی حذف شود.
برنامه همیشگی روزانه را عوض کنید. مثلا اگر او را از مهدکودک برمیدارید، به جای اینکه به منزل بیایید، به فروشگاه یا پارک بروید تا سرگرم شود و هوس شیر خوردن نکند.
سرگرمیهای جدید برایش پیدا کنید. زمان شیر خوردن او را پیشبینی کنید و چیزی در دسترس داشته باشید؛ مثلا یک میانوعده یا نوشیدنی مورد علاقه او را همراه داشته باشید.
اگر در صندلی یا محل مخصوصی به کودک شیر میدادید، از این محل استفاده نکنید تا کودک یاد شیر خوردن نیفتد و درخواست شیر نکند.
در صورت امکان، از سایر افراد خانواده کمک بگیرید و هنگامی که میخواهید صبح شیر دادن را قطع کنید، سعی کنید زودتر از او از خواب بیدار شوید تا هنگام بیدار شدن او، همسرتان یا یکی دیگر از افراد آشنای خانواده کنارش باشد.
و بالاخره، وعدههای شیر خوردن در ساعات شب را به ترتیب یک شب درمیان و 2 شب درمیان و... کم کنید تا خود کودک دیگر تقاضای شیر نکند.
قطع شیر دادن، قطع ارتباط عاطفی تلقی نمیشود؛ بلکه در مواقعی که کودک نیاز به آغوش گرفتن دارد، خسته و افسرده است یا درد دارد، مادر باید او را با مهربانی در آغوش بگیرد، آرام کند و عشق و علاقه خود را این بار نه از طریق شیر دادن، بلکه از طریق نوازش و محبت جسمی و کلامی به او هدیه کند.
سحر کمالی نفر