باکتری‌های سمج

عفونت معده عارضه‌ای آزاردهنده است؛ چون بعضی وقت‌ها میزان عفونت به اندازه‌ای بالا می‌رود که زندگی‌ را مختل می‌کند. این عارضه حتی خواب راحت شبانه را هم از بیمار می‌گیرد و گاه و بیگاه از رختخواب بلندش می‌کند به خصوص اگر این بیمار از مردم جهان سوم باشد و زیاد به بهداشت فردی‌اش اهمیت ندهد.

دکتر علیرضا رضایی‌منش، متخصص بیماری‌های داخلی در این باره به ‌جام‌جم می‌گوید: از سال‌ها پیش، زخم‌های معده و سیستم گوارش را با هلیکوباکترپیلوری (باکتری عامل عفونت معده) مرتبط می‌دانستند؛ چنانچه پژوهش‌ها نشان داده این باکتری با برخی تومورهای دستگاه گوارش نیز در ارتباط است. البته شیوع این بیماری در جوامع توسعه یافته و در حال توسعه متفاوت است به طوری که گفته می‌شود در کشورهای جهان سوم 70 تا 80 درصد افراد بالای 20 سال به این عفونت مبتلا می‌شوند هر چند تنها 10 تا 15 درصد آنها علامت‌دار می‌شوند و نیاز به درمان پیدا می‌کنند. این در حالی است که رقم ابتلای شهروندان کشورهای توسعه یافته به این عفونت 20 تا 50 درصد برآورد شده است.

او ضعف بهداشت فردی و اجتماعی در کشورهای در حال توسعه را عامل اصلی شیوع بالای این بیماری می‌داند و درد و سوزش سرِ دل، نفخ همراه با درد، سیری زودرس همراه با نفخ و وضعیتی که بیمار را از خواب بلند می‌کند را از جمله علائم آن معرفی می‌کند.

دکتر رضایی‌منش در بخش دیگری از گفته‌هایش به راه‌های تشخیص این عفونت اشاره می‌کند و توضیح می‌دهد: یکی از روش‌های متداول تشخیصی استفاده از آزمایش خون است به طوری که پزشک در نتایج آزمایش به دنبال آنتی‌بادی‌ها می‌گردد به این معنا که اگر در خون آنتی‌بادی مشاهده شود نشانه وجود عفونت هلیکوباکتر پیلوری است.

همچنین در روش دیگر از دستگاه آندوسکوپ استفاده می‌شود و چنانچه نتیجه نمونه‌برداری مثبت باشد به معنی وجود عفونت در معده است.

تست تنفسی نیز از روش‌های تشخیصی مورد استفاده است به طوری که به بیمار ماده‌ای خورانده می‌شود و اگر عفونتی در معده باشد آن ماده واکنش نشان می‌دهد و به صورت گاز از ریه متصاعد می‌شود. این در حالی است که اندازه‌گیری آنتی‌ژن در مدفوع و نمونه‌برداری از معده به روش آندوسکوپی و فرستادن آن به پاتولوژی و رنگ‌آمیزی نمونه نیز از روش‌های تشخیصی مورد استفاده به شمار می‌رود.

راه‌های انتقال بیماری

این متخصص بیماری‌های داخلی بالا بردن سطح بهداشت فردی را از عوامل پیشگیری‌کننده در این بیماری می‌داند و در توضیح راه‌های انتقال آن می‌گوید: انتقال این بیماری از طریق فرد به فرد است یعنی یا از راه دهانی دهانی یا مدفوعی دهانی به این معنی که اگر فردی با فرد مبتلا به این عفونت روبوسی کرده یا با او هم‌غذا شود یا حتی با او دست بدهد و به نوعی با بزاق او تماس پیدا کند به این بیماری مبتلا می‌شود.

رضایی‌منش روش‌های درمان این بیماری را نیز متفاوت می‌داند و می‌گوید: رژیم‌های درمانی عفونت معده بیش از 20 نوع و ترکیبی از داروهاست، چرا که هلیکوباکتر به یک دارو مقاوم است، اما روش متداول برای درمان این بیماری رژیم‌های 3 یا 4 دارویی است که داروهایی چون امپرازول، آموکسی سیلین، مترونیدازول، بیسموت، فورازولیدون و کلاریترو مایسین را شامل می‌شود.

به گفته او طول درمان این بیماری 10 تا 14 روز طول می‌کشد و درصد ریشه‌کنی آن 80 تا 90 درصد است، ولی حتی آنهایی که درمان می‌شوند نیز با احتمال عود 2 درصد روبه‌رو هستند به همین جهت لازم است پس از تکمیل دوره درمان دارویی، بیمار تست تنفسی داشته باشد. این متخصص بیماری‌های داخلی به رژیم غذایی بیماران نیز اشاره می‌کند و توضیح می‌دهد که هنوز رژیم غذایی مشخصی برای این بیماران به اثبات نرسیده، چرا که این خود بیماران هستند که به مرور پی می‌برند تحمل چه مواد غذایی را دارند و به کدام یک از آنها واکنش نشان می‌دهند.