چما؛ خنک ترین تابستان گرم ایران

قطره های سرد چما، سرود نرم " ذوب شدن برف در برف" را زمزمه می کنند و گوش کوه های به هم رسیده در طاق بست سنگی زردکوه تنها شنونده زمزمه جاری قطره های غار یخی چماست.

طمع گسل گرمای تابستان یا به قول همین بچه های جنوبی، گرمای "خرما پزان " فصل ها، گاهی همه را کلافه می کند و مردم را دچار گرمازدگی می کند درست مثل گرمای هیجان زدگی ما از دیدن غاز یخی چما در تابستان کمر شکن دماسنج ها.

هر روز پزشکان نسخه می پیچند که راه حل مقابل با گرمازدگی چیست و چگونه می تواند از آسیب های گرما زدگی در این تابستان تبدار رهایی یافت، اما در چهارمحال وبختیاری منطقه ای وجود دارد که در گرمای 40درجه جنوب ، مردم مشغول اسکی تابستانه هستند.

استان چهارمحال وبختیاری سرزمینی مرتفع در فلات مرکزی ایران است و قلمرو این استان حدود 16هزار و 543کیلومتر مربع معادل یکصد از خاک ایران است و بیست و دومین استان کشور از نظر مساحت می باشد.

این استان از شمال و مشرق به اصفهان،از مغرب به خوزستان،از جنوب به کهگیلویه و بویراحمد و از سمت شمال غربی به لرستان محدود می شود و بین31 درجه و 9ذقیقه تا 32درجه و 38دقیقه عرض شمالی و 49 درجه و 30دقیقه تا 51 درجه و 26دقیقه طول شرقی واقع است و دارای 16قله مرتفع با ارتفاع بیش از سه هزار و 500مترمربع می باشد و قله چهار هزار و 548 متری زردکوه نیز در آن قرار دارد.

چهارمحال وبختیاری از دو بخش چهارمحال شامل آن محال لار ، کیار،میزدج و گندمان بوده و بخش بختیاری آن تا استانهای خوزستان،لرستان و کهگیلویه و بویراحمد امتداد دارد و ناحیه بختیاری قلمرو تابستانه ایل بختیاری بوده و از دوره هخامنشیان و مادها، بقایا و سفالینه هایی به دست آمده که مربوط به هزاره اول قبل از میلاد است.

سیاحان نامداری همچونابن بطوطهو ناصر خسرو قبادیانی به این خطه از ایران سفر کرده و ابن بطوطه ازاین خطه با عنوان " هند کوچک" و از محلی به نام و لقب " گرمواخ " که فرخشهر کنونی است، یاد کرده و ناصر خسرو نیز از منطقه ای به نام " لردغان" که لردگان کنونی می باشد، نام برده است.

این خطه سرزمین زردکوه بختیاری و لاله های واژگون و دیار عروس هزار چشمه فلات مرکزی ایران است.

چهارمحال و بختیاری قدمت دیرینه دارد، آنجا که نخستین کارگاه مرتفع با ارتفاع دوهزار متری تاریخ باستان خاورمیانه در رشته کوه های زاگرس در این استان وجود داشته و شاهراه دزپارت در تاریخ باستان، فلات مرکزی ایران را به جنوب منطقه پارس متصل می کرده است.

چهارمحال و بختیاری سرزمین بادام و گردوی ایران است، به گونه ای که مرکز تحقیقاتی میوه های سردسیری فائو در کتاب اطلس خود به آن اشاره کرده است ، اما با این اوصاف سرزمین چهارمحال و بختیاری با اقلیمی متنوع جاذبه های گردشگری کم نظیری را در خود جای داده که "غاربرفی "زردکوه یکی از این جاذبه های بدیع محسوب می شود.

این ها را گفتم که بدانی این خطه از ایران کجاست، پس حال با من به خنک ترین روزهای گرمترین فصل سال بیا ، به سرزمین آبهای شیرین ایران، به کوهرنگ سرچشمه زاینده رود و کارون و دز و چشمه های بی همتا.

حالا 15 کیلومتر از چلگرد مرکز شهرستان کوهرنگ که می گذری در مقابل دیدگانت، دشت " چما " در تنگه ای واقع شده که به " برف انباری" بزرگ و یک غاریخی تبدیل شده است.

برف، برف ، برف ! تصورش را بکن برف ارتفاع دار آنها هم در این تابس تان گرم، این تصویر را انگار در سکانسی از فیلم های تخیلی دیده ای، چرا که حرف زدن از برف انباشته شده در این فصل و در این گرما، برایت کمی قابل تصور شاید نباشد.

زردکوه در چهارمحال وبختیاری در این تابستان گرم بهشت کوهنوردان و گردشگران است، البته این را یک گردشگر ایتالیایی با نام " لوسیانو پانوچی " (Locheanu Paonch) در پایگاه اینترنتی شبکه خصوصی گردشگری ایتالیا با عنوان Italia Turismo rete privataنوشته است.

این گردشگر خارجی که در تاریخ آمدنش را ننوشته گویا در تابستان گرم به ایران سفر کرده و در نوشته خود با عنوان " Turisti italiani in vetta Bakhtiari " از غاز یخی در ارتفاعات کوهستانی بختیاری به عنوان " دروازه ورود زمستان به تابستان " نام برده است.

در کنار غاریخی چما در شهرستان کوهرنگ چهارمحال و بختیاری، ساختن پل با برف آن هم از سوی عشایری برای رهگذراندن رمه خویش ، یکی از زیباترین نقش های زیبایی گردشگری نهفته این منطقه است.

مردان منطقه گوهرنگ اعتقاد دارند،گرمای تابستان و آب شدن برفها باعث فرسایش قسمت پایین برفها شده و به تدریج تشکیل غار یخی را رقم زده است تا اکنون در زمان حال غاری برفی و یخی در آغوش کوه برای پذیرایی از مهمانان خویش بی صبری می کند.

سطح وسیع برف انبار غاریخی چما، محلی برای تفریح و سرگرمی جوانان ونوجوانان عشایری منطقه "چما" شده که علاوه بر این در سالهای اخیر نیز مسابقات اسکی تابستانه کشور نیز در این محل برگزار می شده است.

با این حال غاز یخی چما در شهرستان کوهرنگ که به بزرگترین منبع آب شیرین ایران نیز شهرت دارد، یکی از بی نظیرترین و کم نظیرترین نقاط گردشگری ایران است که از چشم بسیاری از گردشگران ناشناخته مانده است.

قلل" عسل کشان " در ارتفاعات آسمانی زردکوه بختیاری با یخچال های دائمی بر خنکای هوای دشت چما می افزاید و باد خنک از جانب کوه وزان باشد و دست نوازش گر طبیعت هرچه بیشتر مهمان نوازی می کند.

آنها که از خوزستان و اصفهان و بوشهر و بندرعباس و فارس آمده اند در آستانه در غار یخی چما مشغول عکس گرفتن و محو این طبیعت خدادادی شده اند و صدای قطره های آب را درست شبیه سمفونی قطره های باران به گوش می سپارند.

غاز یخی چما یا "چی ما " که نام آن برگرفته از گویش رایج بختیاری عشایر منطقه است،دل به کوه و دره زده است تا شبیه خنک کننده ای طبیعی روح نواز مردم باشد و جان فرا.

بی شک و هر آینه باید وصف غاز یخی را از آنها که دیده اند باید شنید چرا که گرمای نوشتن درباره خنک ترین غاز ایران تنها با دیدن لذت بخش نخواهد بود.

غار یخی زردکوه به لحاظ مسافت کوتاه با مرکز شهرستان و قرار گرفتن در مسیر تونل زیبای کوهرنگ، آبشار زمردین شیخ علیخان، چشمه طلایی دیمه و دیگر برف انبارهای زردکوه ، برای پذیرش گردشگران خویش فرشی از برف های" یخین" پهن کرده است.

مسیر کوهرنگ به غاربرفی از آبشارشیخ علیخان تا دشت چما به طول 12 کیلومتر می رسد و این جاده شما را به یکی از عجیب ترین و زیبا ترین جاذبه های فصل تابستان در چهارمحال و بختیاری می کشاند.

غار یخی چما در ارتفاعات زردکوه درفاصله 113 کیلومتری مرکز چهارمحال وبختیاری واقع شده و برای تابستان گذرانی نقطه بسیار زیبا و بکر است.

ایرنا