ارتباط شگفت‌انگیز‌ بیماری ام‌اس و روده / ردپای باکتری‌های گوارشی در بروز بیماری

جام جم آنلاین – daily mail  نوشت: بیماری‌ام‌اس یا مولتیپل اسکلروزیس یکی از پیچیده‌ترین بیماری‌های عصبی جهان به شمار می‌رود که هنوز درمان قطعی برای آن وجود ندارد. در سال‌های اخیر تعداد مبتلایان به این بیماری در بسیاری از کشور‌ها افزایش یافته و دانشمندان همچنان در تلاش هستند عوامل موثر در بروز آن را شناسایی کنند.
اکنون نتایج یک پژوهش جدید توجه بسیاری از متخصصان را به خود جلب کرده است. محققان آلمانی به شواهدی رسیده‌اند که نشان می‌دهد برخی باکتری‌های موجود در دستگاه گوارش ممکن است در فعال شدن واکنش‌های ایمنی مرتبط با‌ام‌اس نقش داشته باشند.
روده در مرکز توجه دانشمندان‌ام‌اس بیماری‌ای است که در آن سیستم ایمنی بدن به اشتباه به پوشش محافظ رشته‌های عصبی حمله می‌کند. این اتفاق می‌تواند باعث اختلال در انتقال پیام‌های عصبی شود و علائمی مانند خستگی شدید، مشکلات حرکتی، اختلال تعادل، تاری دید و کاهش توانایی‌های شناختی را به همراه داشته باشد.
پژوهشگران موسسه ماکس پلانک آلمان در مطالعه‌ای روی دوقلو‌ها تلاش کردند نقش عوامل غیرژنتیکی را در بروز بیماری بررسی کنند. آنها نمونه‌های باکتریایی دستگاه گوارش افراد مبتلا و غیرمبتلا را مورد ارزیابی قرار دادند و دو نوع باکتری را شناسایی کردند که ارتباط قابل توجهی با ابتلا به‌ام‌اس داشتند.
نتایج این تحقیق نشان داد حضور این باکتری‌ها ممکن است باعث تحریک واکنش‌های ایمنی خاصی شود که در نهایت به آسیب عصبی منجر می‌شوند.
 
آیا علت اصلی‌ام‌اس کشف شده است؟
متخصصان تاکید می‌کنند که این یافته به معنای کشف علت قطعی بیماری نیست.‌ام‌اس حاصل مجموعه‌ای از عوامل ژنتیکی، محیطی و ایمنی است و نمی‌توان آن را به یک عامل واحد نسبت داد.
عواملی مانند چاقی، کمبود ویتامین D، مصرف سیگار و ابتلا به ویروس اپشتین بار نیز پیش از این با افزایش خطر ابتلا به‌ام‌اس مرتبط شناخته شده‌اند.
به گفته پژوهشگران، باکتری‌های روده تنها یکی از قطعات این پازل پیچیده هستند و برای اثبات نقش دقیق آنها به تحقیقات بیشتری نیاز است.
 
چرا سلامت روده اهمیت دارد؟
طی سال‌های اخیر دانشمندان بیش از گذشته به اهمیت میکروبیوم روده پی برده‌اند. میکروبیوم مجموعه‌ای از میلیارد‌ها باکتری و میکروارگانیسم است که در دستگاه گوارش زندگی می‌کنند و بر عملکرد سیستم ایمنی، متابولیسم و حتی سلامت مغز تاثیر می‌گذارند.
برخی متخصصان معتقدند شباهت میان ساختار برخی باکتری‌ها و بخش‌هایی از سلول‌های عصبی می‌تواند باعث سردرگمی سیستم ایمنی شود. در چنین شرایطی بدن هنگام مقابله با این باکتری‌ها به اشتباه به بافت‌های عصبی نیز حمله می‌کند.
همین فرضیه می‌تواند توضیحی برای ارتباط میان سلامت روده و بیماری‌های خودایمنی از جمله‌ام‌اس باشد.
 
چگونه می‌توان خطر ابتلا را کاهش داد؟
اگرچه هنوز راهکار مشخصی برای حذف باکتری‌های مرتبط با‌ام‌اس وجود ندارد متخصصان بر اهمیت حفظ سلامت روده تاکید دارند.
توصیه می‌شود مصرف غذا‌های فوق فرآوری‌شده، نوشیدنی‌های شیرین، خوراکی‌های حاوی قند‌های تصفیه‌شده و محصولات دارای افزودنی‌های شیمیایی کاهش یابد. در مقابل رژیم غذایی غنی از میوه‌ها، سبزیجات تازه، غلات کامل و منابع فیبر می‌تواند به تقویت میکروبیوم روده کمک کند.
کارشناسان همچنین بر کنترل وزن در دوران کودکی و نوجوانی تاکید دارند، زیرا چاقی یکی از عوامل شناخته‌شده افزایش خطر ابتلا به‌ام‌اس در سال‌های بعدی زندگی است.
 
امیدی برای آینده
پژوهشگران معتقدند نتایج این مطالعه می‌تواند در آینده به توسعه روش‌های جدید تشخیص و حتی پیشگیری از‌ام‌اس کمک کند. شاید روزی پزشکان بتوانند با بررسی باکتری‌های روده افراد در معرض خطر را شناسایی کنند و پیش از بروز بیماری اقدامات لازم را انجام دهند.
هرچند هنوز راه زیادی تا تحقق این هدف باقی مانده است، اما این یافته‌ها گام مهمی در شناخت بهتر یکی از پیچیده‌ترین بیماری‌های عصبی جهان محسوب می‌شوند. برای میلیون‌ها بیمار مبتلا به‌ام‌اس هر پیشرفت علمی که به درک بهتر علل بیماری منجر شود می‌تواند نویدبخش آینده‌ای روشن‌تر باشد.