هر وقت که لازم باشد می‌جنگیم و هر وقت تشخیص بدهیم از سلاح دیپلماسی استفاده می‌کنیم/هیچ کشور مسئولیت‌پذیری از تداوم ناامنی در منطقه خلیج فارس و غرب آسیا استقبال نمی‌کند

به گزارش جام‌جم‌آنلاین ازایرنا، اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت امور خارجه روز دوشنبه ۲۱ اردیبهشت در نشست خبری خود با خبرنگاران به بیان مهمترین مواضع، تصمیمات و اقدامات دستگاه دیپلماسی در یک هفته گذشته پرداخت.

نفس حضور آمریکا در منطقه مصداق ایجاد چرخه خشونت و قلدری است

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این  که «مقامات آمریکایی از جمله رئیس جمهور و وزیر خارجه این کشور مدام از لفظ قدرت قلدر خاورمیانه برای ایران استفاده می‌کنند که به ادعای آنها از کشور‌های منطقه باج می‌گیرد و پول خود را صرف تولید موشک و پهپاد می‌کند و اینکه اگر چنین کشوری بمب اتم داشت چقدر وحشتناک خواهد شد.

 با توجه به سرانه هزینه نظامی کشور‌های منطقه در مقایسه با ایران و البته جنس رابطه ایران با این کشورها، پاسخ شما به این سخنان رئیس جمهور آمریکا چیست؟» گفت: ایران ثابت کرده است که قدرتی مسئولیت‌پذیر در منطقه است، اما در عین حال، قدرتی قلدرستیز نیز هست. ما ملتی قلدرستیز هستیم. کافی است فقط به عملکرد ما نگاه کنید.

آیا ما بودیم که به آمریکا لشکرکشی کردیم؟ آیا ما بودیم که هزاران مایل آن‌طرف‌تر، فقط در یک روز، ۱۷۰ انسان بی‌گناه را به خاک و خون کشیدیم؟ آیا ما هستیم که در نیمکره غربی علیه کوبا، ونزوئلا و کشور‌های دیگر قلدری می‌کنیم؟ آیا ما بودیم که در روند دیپلماتیک، دو نوبت مرتکب چنین جنایت بزرگی شدیم؛ حمله به یک کشور از بین بردن زیرساخت‌های یک کشور، ترور رهبران یک کشور و ترور شهروندان یک کشور؟

بقائی ادامه داد: اینها مصداق عمل مسئولانه است و دفاع ایران به‌عنوان قلدری تعبیر می‌شود؟ شما اشاره کردید به مداخلاتی که آمریکا در منطقه، از طریق دامن زدن به مسابقه تسلیحاتی، صورت می‌دهد.

نفس حضور آمریکا در منطقه و نفس پایگاه‌های نظامی آمریکا در منطقه، خود مصداق ایجاد چرخه خشونت و قلدری در منطقه است. بنابراین برای همه روشن باشد که این لفاظی‌ها در واقعیت امر که آمریکا خود را در جایگاه بزرگ‌ترین تهدیدکننده صلح و امنیت بین‌المللی قرار داده، تغییری ایجاد نمی‌کند.

محتوای پیشنهاد ایران به آمریکا، خواسته‌های معقول و مسئولانه بود

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به پرسشی درباره «پاسخ ایران به پیشنهاد آمریکا که روز گذشته از طریق میانجی پاکستانی به طرف آمریکایی داده شد و سخنان شب گذشته رئیس جمهور آمریکا درباره آن» گفت: آیا پیشنهاد ما برای اینکه در تنگه هرمز تردد ایمن صورت بگیرد، مطالبه‌ای زیاده‌خواهانه نیست؟ موضوع مهمی همچون برقراری امنیت و صلح در تمام منطقه، به‌ویژه لبنان، آیا مطالبه‌ای غیرمسئولانه است؟ بنابراین، هر آنچه که ما در متن پیشنهاد کردیم، خواسته‌های معقول و مسئولانه و پیشنهاد‌های سخاوتمندانه‌ای بود نه فقط برای منافع ملی ایران، بلکه برای خیر و ثبات و امنیت کل منطقه و جهان.

وی ادامه داد: باید در نظر داشته باشیم که اقدامات آمریکا و رژیم صهیونیستی در این ۷۰ تا ۸۰ روز موجب اخلال در آزادی دریانوردی شده و در آب‌های آزاد به کشتی‌های ایرانی تعرض صورت گرفته است. همه این موارد قرار بود که در چارچوب این بسته پیشنهادی مورد بحث و تصمیم‌گیری قرار بگیرد. متاسفانه، طرف‌های آمریکایی کماکان بر اساس ذهنیت‌هایی که عمدتاً ساخته‌پرداخته رژیم صهیونیستی است، بر دیدگاه‌های یکسویه خود و خواسته‌های نامعقولشان پافشاری می‌کنند.

هرگونه مداخله‌ای که موجب خدشه‌دار شدن امنیت منطقه شود از نظر ایران مردود است

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به پرسشی درباره ارسال جنگنده از سوی مصر به امارات متحده عربی و واکنش ایران به این موضوع و همکاری نظامی احتمالی بین دو کشور علیه ایران گفت: روابط ما با مصر رابطه‌ای مبتنی بر احترام متقابل است. تماس‌ها بین وزرای امور خارجه به‌صورت مستمر در موضوعات مختلف هم دوجانبه و هم منطقه‌ای است و در عین حال، آنچه که به امنیت و ثبات منطقه مربوط می‌شود منحصراً به کشور‌های منطقه مربوط است.

وی ادامه داد: قاعدتاً این یک موضع اصولی ماست که هرگونه مداخله‌ای که موجب خدشه وارد شدن به امنیت منطقه بشود و اعتماد منطقه را دچار مشکل بکند، از نظر ما مردود است. فرقی نمی‌کند که این اقدام از طرف کدام بازیگر صورت بگیرد. امنیت منطقه باید توسط کشور‌های منطقه و با تقویت اعتماد جمعی بین کشور‌های منطقه صورت بگیرد. چنین امنیتی است که می‌شود واقعاً به آن اتکا کرد. تحولات ۶۰ روزه اخیر نشان داد که امنیتی که متکی باشد بر حضور نیرو‌های بیگانه در منطقه، صرفاً موجب تشدید ناامنی می‌شود و به هیچ عنوان آورده‌ای برای منطقه ما نیست.

هرگونه مداخله در مسائل مرتبط با تنگه هرمز و غرب آسیا صرفاً باعث پیچیده‌تر شدن اوضاع می‌شود/ تنگه هرمز قبل از ۹ اسفند باز بود

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که «در ادامه افزایش قیمت جهانی انرژی، خبر‌هایی مبنی بر اعزام و به حرکت درآوردن ناو‌های جنگی برخی از کشور‌های اروپایی مثل فرانسه و انگلیس منتشر شده و رئیس‌جمهور فرانسه هم در اظهار نظر جدیداً گفته که این اقدام در هماهنگی با ایران صورت گرفته است. موضع‌گیری شما نسبت به این اقدامات چطور خواهد بود؟» گفت: ما خیلی صریح به کشور‌های اروپایی این موضوع را منتقل کردیم که اجازه ندهند وسوسه‌های آمریکا یا رژیم صهیونیستی در رابطه با موضوعات منطقه‌ای باعث بشود که آنها هم ناخواسته به بحرانی کشیده شوند که قطعاً هیچ سودی برای آنها نخواهد داشت. فکر می‌کنم این آگاهی نسبی در خیلی از کشور‌های اروپایی وجود دارد و مطمئن هستند که این جنگ یک جنگ غیرقانونی، غیر اخلاقی و تجاوزکارانه بوده علیه ایران. به همین دلیل اجازه ندادند که فشار‌های آمریکا باعث بشود که حداقل به طور علنی کشور‌های اروپایی بخشی از این اقدام غیر قانونی و مخل صلح و امنیت بین‌المللی بشوند.

بقائی ادامه داد: هرگونه مداخله‌ای در مسائل مرتبط با تنگه هرمز و غرب آسیا صرفاً باعث پیچیده‌تر شدن اوضاع می‌شود. هر کشوری که قائل به رفتار مسئولانه در قبال صلح و امنیت بین‌المللی، در قبال شهروندان خودش و در قبال رفاه اقتصادی مردم خودش است باید فشار‌های خود را متوجه طرف‌هایی بکند که از ابتدا موجب اخلال در تردد ایمن دریانوردی در منطقه ما و خاورمیانه شدند. مشکل از اقدام تجاوزکارانه آمریکا و رژیم صهیونیستی است. تنگه هرمز قبل از ۹ اسفند باز بود.

قاعدتاً نه پاکستان و نه هیچ میانجی، اجازه نمی‌دهد که اقدامات حرفه‌ای تحت تأثیر کار‌های بازیگران ثالث قرار بگیرد

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «رسانه‌های غربی و آمریکایی از اعمال فشار امارات بر پاکستان و اقدامات ایذایی این کشور برای جلوگیری از موفقیت میانجی‌گری این کشور خبر داده‌اند؛ از جمله اینکه در روز‌های اخیر امارات اقدام به اخراج اتباع پاکستانی کرده است. در مورد این موضوع آیا اطلاعاتی دریافت کرده‌اید و واکنش جمهوری اسلامی ایران به این رفتار چیست؟» گفت: پاکستان حتماً به‌صورت حرفه‌ای کار خودش را پیش می‌برد. قاعدتاً هیچ میانجی اجازه نمی‌دهد که اقدامات حرفه‌ای تحت تأثیر کار‌های بازیگران ثالث قرار بگیرد. نکته دوم در مورد اقدامات خلاف قانون و مغایر با اصول حقوق بشری توسط امارات علیه شهروندان سایر کشورهاست که به‌صورت قانونی در این کشور اقامت داشته‌اند. اقداماتی هم که علیه شهروندان ایرانی صورت گرفته، قطعاً مغایر با موازین حقوق بشری است.

بقائی افزود: ما خود را موظف می‌دانیم به هر طریقی که بتوانیم از اتباع‌مان حمایت کنیم و مانع از تضییع حقوقشان بشویم. کنسولگری ما در دبی موظف شده به پیگیری مستمر این موضوع است. در تهران هم پیگیر هستیم، بخش کنسولی ما و قطعاً از هر اقدامی که لازم باشد و در توان‌مان باشد برای صیانت از حقوق اتباع ایرانی فروگذار نمی‌کنیم.

چینی‌ها به‌خوبی از مواضع ما آگاه هستند/ برای پکن هم امنیت و ثبات در منطقه غرب آسیا، بسیار مهم است

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این سوال که «با توجه به اینکه رئیس‌جمهور آمریکا سفری به چین در پیش دارد. آیا پیش‌بینی می‌کنید که میانجی‌گری چین بتواند باعث شود توافقی بین ایران و آمریکا حاصل شود یا خیر؟» گفت: سفر به چین، یک سفر دوجانبه است و به خودشان مربوط است. ما با چین به‌عنوان یکی از شرکای راهبردی و به‌عنوان یک کشور بسیار اثرگذار در شورای امنیت سازمان ملل متحد در ارتباط مستمر هستیم. وزیر امور خارجه اخیراً سفری به چین داشتند، نقطه‌نظرات و ملاحظات‌مان را منعکس کردیم و چینی‌ها به‌خوبی از مواضع ما آگاه هستند.

وی ادامه داد: چین به درستی می‌داند که فشار‌ها و اقدامات علیه جمهوری اسلامی ایران صرفاً یک موضوع مقطعی و گذرا نیست، بلکه بخشی از یک روند جهانی در راستای تشدید یک‌جانبه‌گرایی از سوی آمریکا است که هنجار‌های بین‌المللی را مورد آسیب قرار داده است. برای چین، به اندازه ما، امنیت و ثبات در منطقه غرب آسیا، خلیج فارس و دریای عمان بسیار مهم است. فکر می‌کنم دوستان چینی ما خودشان به‌خوبی می‌دانند چگونه از این فرصت‌ها استفاده کنند برای هشدار دادن نسبت به پیامد‌ها و تبعات اقدامات غیرقانونی و قلدرمآبانه آمریکا بر صلح و امنیت منطقه و به‌تبع آن بر ثبات اقتصادی و امنیت بین‌الملل.

هر وقت که لازم باشد می‌جنگیم و هر وقت تشخیص بدهیم از سلاح دیپلماسی استفاده می‌کنیم

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که «ایران به پیشنهاد آمریکا پاسخ داده، اما به نظر می‌رسد که دونالد ترامپ راضی نیست. اگر آمریکا مجدد حمله نظامی به ایران را پیش ببرد، آینده دیپلماسی و مذاکرات را به چه نحوی خواهید دید؟» گفت: ما هر وقت که لازم باشد می‌جنگیم و هر وقت تشخیص بدهیم از سلاح دیپلماسی استفاده می‌کنیم تا منافع ملت ایران را تحقق بخشیم. برای ما رضایت دیگران مهم نیست. روند‌های دیپلماتیک قواعد خاص خود را دارند. در یک روند دیپلماتیک، طرف‌های دخیل در مذاکره و دیپلماسی باید بر اساس منافع ملی خود تصمیم بگیرند. جمهوری اسلامی ایران نشان داده که در پیگیری منافع ملی و حقوق مسلم خود جدی است و در عین حال با حسن نیت و در روندی معقول در فرآیند‌های دیپلماتیک شرکت می‌کند. طرف مقابل در این زمینه باید خود را اثبات کند و ثابت کند که در این زمینه جدی است.

وی ادامه داد: آمریکا در هر روند دیپلماتیکی که در این ۲۰ سال مشارکت کرده، مرتکب بدعهدی شده است؛ از سال ۲۰۱۵ به بعد، در سال ۲۰۱۸ خروج از برجام و در این یک سال اخیر بدتر از آن، حمله به میز دیپلماسی و مذاکره.

اورانیوم خارج شده از ونزوئلا مربوط به نیروگاه غیرفعال این کشور است

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «در حالی که آمریکا مطالبات ادعایی زیاده‌خواهانه‌ای در رابطه با ذخایر غنی‌شده ایران دارد، همزمان گزارش شده است که این کشور با کمک آژانس بیش از ۱۳ و نیم کیلوگرم اورانیوم غنی‌شده را از خاک ونزوئلا، به‌خصوص بعد از شرایطی که برای این کشور اتفاق افتاده، به خاک آمریکا منتقل کرده است. موضع شما را از منظر حقوق بین‌الملل و نقض حاکمیت ملی این کشور چیست.» گفت: ما البته خسیس نیستیم؛ اینکه طرف‌های دیگر برای خود دستاوردسازی کنند، به خودشان مربوط است. اما آنچه ما از موضع رسمی ونزوئلا دیده‌ایم، این موضوع به تعطیلی یکی از نیروگاه‌های هسته‌ای این کشور در اوایل دهه ۹۰ برمی‌گردد و با توجه به اینکه عملاً این نیروگاه از ۱۹۹۷ فعالیت نمی‌کرده، مقداری از اورانیوم حدوداً ۲۰ درصد که در بخش‌های مختلف آنجا انباشت شده بوده باقی مانده است؛ موادی که برای استفاده‌های تحقیقاتی استفاده می‌شده است.

وی ادامه داد: بنا به تصمیم دولت ونزوئلا که ما به آن احترام می‌گذاریم و آن را تصمیم یک دولت مستقل می‌دانیم، این دولت تصمیم گرفته است که این مواد منتقل شود. این موضوع میان دولت ونزوئلا و طرف‌های دیگر بوده است.

حق مردم عراق است که درباره نظام حکومتی و مسئولان خود تصمیم بگیرند و این تصمیم مورد احترام ایران قرار خواهد گرفت

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «آمریکا اخیراً معاون وزیر نفت عراق را به اتهام کمک به فروش نفت ایران تحریم کرده و از همین حالا هم فشار بر نخست‌وزیر آینده عراق برای محدود کردن نظامیان وابسته به محور مقاومت افزایش پیدا کرده است. از جانب آمریکا، موضع ایران در قبال مداخله‌جویی واشنگتن چیست و چشم‌انداز همکاری با دولت جدید بغداد را چگونه ارزیابی می‌کنید؟» گفت: در چنین شرایطی باید پرسید که «قلدر جهان و منطقه» کیست؟» موضع ما همیشه این بوده است که همه کشور‌ها باید به روند‌های قانونی هر کشور در رابطه با انتخاب مسئولان و نوع حکومت احترام بگذارند. این منحصراً وظیفه و در واقع حق مردم عراق است که درباره نظام حکومتی و مسئولان خود تصمیم بگیرند. هر تصمیمی که آنها بگیرند از طرف ما به‌عنوان جمهوری اسلامی ایران مورد احترام قرار خواهد گرفت.

وی ادامه داد: این پرسش اساساً متوجه طرف آمریکایی است که چگونه به خود اجازه می‌دهد برخلاف همه اصول و مبانی حقوق بین‌الملل و منشور ملل متحد، این‌گونه به‌صراحت مقام‌های کشور‌های دیگر را متهم کند و ادعا‌هایی مطرح کند که هیچ مبنایی ندارد. قطعاً دولت عراق و مقام‌های عراقی خودشان به هر نحوی که در این خصوص صلاح بدانند واکنش نشان خواهند داد.

کشور‌های اسلامی بدانند که اقدام آمریکا و رژیم صهیونیستی در حمله به ایران صرفاً حمله به یک کشور نیست

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که «اخیراً طالبان اعلام کرده که موضع بی‌طرفی فعال دارد در خصوص جنگ ایران و آمریکا. ارزیابی شما نسبت به این مسئله چیست؟» گفت: در دنیای کنونی، تکلیف روشن است. نه تنها کشور‌های منطقه، بلکه کل دنیا شاهد این واقعیت هستند که جنگی که بر ایران تحمیل شده، یک جنگ غیرقانونی است و یک اقدام مجرمانه به شمار می‌آید که با هیچ‌یک از مبانی حقوق بین‌الملل و منشور ملل متحد سازگار نیست. این موضوع هم از سوی افکار عمومی دنیا تأیید می‌شود و هم ما در تماس با بسیاری از کشور‌هایی که گفت‌و‌گو داریم، این را نسبت به آن معترف هستند.

وی ادامه داد: کشور‌های اسلامی به ویژه باید متوجه این واقعیت باشند که اقدام آمریکا و رژیم صهیونیستی در حمله به ایران صرفاً حمله به یک کشور نیست. این یک اقدام مجزا نیست، بلکه بخشی از روندی است که از مدت‌ها قبل شروع شده است. قاعدتاً فکر می‌کنم هیچ کشوری، هیچ طرفی و هیچ انسانی نمی‌تواند نسبت به جنایاتی که در غزه صورت گرفته، در لبنان در حال ارتکاب است و سایر جنایاتی که علیه حداقل هفت کشور در فقط یکی دو سال اخیر صورت گرفته، بی‌تفاوت بماند. این هم تعهد اخلاقی همه کشورهاست و هم تعهد قانونی که نسبت به نقض‌های فاحش حقوق بین‌الملل باید موضع قاطعی اتخاذ کنند.

اولویت ایران در مذاکرات بر مسائل فوری مانند خاتمه جنگ در همه اشکال آن است

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «رسانه‌ها از جمله رویترز اعلام کردند که جمهوری اسلامی ایران و آمریکا در شرایط کنونی به دنبال یک توافق کامل و جامع نیستند و بیشتر موضوعات روی تنگه هرمز متمرکز است، آیا این موضوع صحت دارد یا خیر؟» گفت: ما این را قبلاً گفته بودیم. در این مرحله تمرکز ما بر چیزی است که فوریت دارد. آنچه فوریت دارد، خاتمه جنگ در همه اشکال آن، به شمول لبنان و تأمین ایمنی و امنیت دریانوردی در خلیج فارس و تنگه هرمز است. همزمان نیز توقف اقدامات خلاف قانون و راهزنی دریایی آمریکا علیه کشتی‌های تجاری در دستور کار قرار دارد.

وی افزود: این یک امر بسیار مسئولانه و معقول است که در وضعیتی که اکنون با آن مواجه هستیم، اولویت‌ها را مدنظر قرار دهیم و برای حل‌وفصل آنها متمرکز شویم، نه اینکه درباره موضوعاتی صحبت کنیم که سابقه آن نشان می‌دهد دست‌کم در دو نوبت منجر به جنگ شده است.

در رابطه با موضوعات مرزی در تماس مستمر با بغداد و اقلیم کردستان عراق هستیم

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که «اخیراً شاهد تحرکاتی از سوی گروهک‌های تروریستی در عراق هستیم. با وجود اینکه ایران و عراق یک توافق‌نامه امنیتی دارند، به نظر می‌رسد که طرف عراقی در عمل نتوانسته است به‌خوبی در کاهش این اقدامات تروریستی عمل کند. آیا اخیراً مذاکرات یا رایزنی‌هایی با طرف عراقی در این خصوص انجام شده است یا خیر؟» گفت: طبیعی است که در رابطه با موضوعات مرزی، ما با همسایگان عراقی و همچنین با دوستان خود در اقلیم کردستان عراق در تماس مستمر باشیم. این ارتباطات نه تنها در طول جنگ تحمیلی برقرار بود، بلکه روند همکاری‌های دو طرف نیز مفید و مثبت بوده است. همچنین، در ۲۰ تا ۳۰ روز گذشته، این تماس‌ها ادامه داشته است.

وی ادامه داد: همه اذعان دارند که هرگونه ناامنی در منطقه پیرامونی ما تبعاتی برای همه کشور‌های منطقه دارد. این آگاهی و اجماع نظر، خود زمینه‌ساز همکاری‌های بسیار مفیدی بین کشور‌های منطقه، از جمله ایران و عراق، برای دفع هرگونه شرارتی است که می‌تواند امنیت دو کشور را در معرض خطر قرار دهد.

ایران به‌خوبی می‌داند در هر شرایطی چگونه از خود دفاع کند

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «یکی از لفاظی‌های تکراری رئیس‌جمهور آمریکا، تهدید به استفاده از تسلیحات اتمی علیه ایران است؛ این در حالی است که مدام تکرار می‌کنند تلاش دارند مانع دستیابی ایران به تسلیحات هسته‌ای شوند و حتی به همین بهانه نیز دوبار تا کنون به ایران حمله کرده‌اند. موضع وزارت امور خارجه در این‌باره چیست؟» گفت: این اظهارات بخشی از تناقض‌گویی‌ها و لفاظی‌های تهدیدآمیز مقامات آمریکاست که نشانگر ماهیت و رویکرد آنها نسبت به ملت ایران، نسبت به حقوق بین‌الملل و اساساً نسبت به صلح و امنیت بین‌المللی است. چنین تهدید‌هایی خلاف اصول حقوق بین‌الملل است. کشور‌های دارای سلاح هسته‌ای اصولاً مجاز نیستند و ممنوع است که کشور‌های دیگر را به استفاده از تسلیحات هسته‌ای تهدید کنند. ضمن اینکه جمهوری اسلامی ایران به‌خوبی می‌داند در هر شرایطی چگونه از خود دفاع کند. این تهدید‌ها قرار نیست در عزم ما برای پافشاری بر حقوق و منافع‌مان هیچ تأثیری داشته باشد.

قطعنامه ۲۷۵۸ مجمع عمومی سازمان ملل متحد، تکلیف را در مورد «چین واحد» روشن کرده است

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که «در سفر اخیر آقای عراقچی، وزیر امور خارجه به پکن برای شرکت در اجلاس راهبردی ایران و چین، بر حمایت قاطع تهران از اصل «چین واحد» تأکید شد. با توجه به اینکه این اصل یک هنجار بنیادین در روابط بین‌الملل و مبنای روابط ۱۸۳ کشور با چین است، لطفاً موضع رسمی خود را در رابطه با مسئله تایوان بفرمایید.» گفت: در رابطه با تایوان، موضع ما بسیار روشن است. ما یک قطعنامه داریم؛ قطعنامه ۲۷۵۸ مجمع عمومی سازمان ملل متحد (مورخ ۲۵ اکتبر ۱۹۷۱) تکلیف را در مورد «چین واحد» روشن کرده است. جامعه بین‌الملل نیز این مبنا را به عنوان الگوی رفتاری در مناسبات دیپلماتیک با چین پذیرفته است. هر اقدامی خلاف این اصل، که در راستای تضعیف این تصمیم مجموعه سازمان ملل متحد باشد، از نظر ما مردود است.

بقائی ادامه داد: در خصوص سفر آقای دکتر عراقچی؛ سفر مهمی بود. این سفر در ادامه رایزنی‌های مستمری است که بین ایران و چین وجود دارد. در وضعیت کنونی منطقه، این تماس‌ها و رایزنی‌ها اهمیت مضاعفی دارد؛ زیرا ما با چین در رابطه با صلح و امنیت منطقه اشتراک نظر داریم؛ لذا از هر اقدام مشترکی که بتوانیم انجام دهیم و از هر ابتکار عملی که چین برای کمک به احیای صلح و ثبات در منطقه داشته باشد، حتماً استفاده کرده و استقبال می‌کنیم.

موضوع پایگاه رژیم اسرائیل در عراق را با مقامات این کشور در میان می‌گذاریم

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «گزارش‌های منتشر شده در خصوص اینکه رژیم صهیونیستی در ابتدای جنگ، از یک پایگاه نظامی مخفیانه در داخل خاک عراق ایجاد کرده و آمریکا نیز در جریان بوده و از این پایگاه در واقع برای حملاتی که به ایران صورت گرفته استفاده کرده است، مطرح شده است. آیا در این خصوص، چیزی به‌صورت رسمی به شما منتقل شده است یا خیر و آیا در این خصوص با مقامات عراقی صحبتی داشته‌اید یا اعتراضی مطرح شده است؟» گفت: ما هیچ احتمالی را در خصوص شرارت رژیم صهیونیستی در منطقه منتفی نمی‌دانیم؛ هر چیزی را باید جدی گرفت. این موضوع، موضوع مهمی است و حتماً با طرف‌های عراقی مطرح خواهد شد. آنچه روشن است و سابقه رفتار رژیم صهیونیستی در منطقه نشان می‌دهد، این است که آنها برای ضربه زدن به کشور‌های منطقه، برای ایجاد اختلاف میان کشور‌های منطقه و برای آسیب زدن به منافع جمهوری اسلامی ایران، هیچ حد و حدود و خط قرمزی را رعایت نمی‌کنند.

وی ادامه داد: بنابراین این موضوع، در کنار بسیاری از گزارش‌های دیگری که در رابطه با سوءاستفاده رژیم صهیونیستی از قلمرو و امکانات کشور‌های منطقه دریافت کرده‌ایم، حتماً مورد رسیدگی قرار خواهد گرفت.

 قطر ایده‌های خود درباره پایان جنگ را با ایران در میان می‌گذارد

سخنگوی وزارت امورخارجه درباره برخی اخبار مبنی بر افزایش نقش میانجی‌گری قطر و تماس‌های مقامات این کشور با ایران گفت: کشور‌های مختلفی در این زمینه تماس‌هایی برقرار می‌کنند و بسیاری از کشور‌های منطقه نگرانی‌های واقعی نسبت به تشدید تنش‌ها دارند. ما همواره از همه طرف‌هایی که با حسن نیت تلاش می‌کنند از مساعی جمیله برای مجاب طرف‌های مقابل به توقف تنش‌آفرینی در منطقه استفاده کنند، قدردانی کرده‌ایم. با این حال، طرف میانجی همچنان پاکستان است. پاکستان به‌عنوان میانجی رسمی میان ایران و آمریکا، فعالیت‌های خود را در این زمینه ادامه می‌دهد. سایر کشور‌ها از جمله قطر نیز، که ارتباط خوبی با هر دو طرف دارد، ایده‌ها و نظرات خود را در هر فرصتی که لازم بدانند با وزیر امور خارجه در میان می‌گذارند.

در مرحله کنونی تمرکز ما بر پایان جنگ است/ درباره مواد هسته‌ای در زمان خود اطلاع رسانی خواهیم کرد

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «رئیس‌جمهور روسیه اعلام کرده که این آمادگی را دارد که بر اساس تجربه قبلی، اورانیوم غنی‌شده ایران به این کشور منتقل شود؛ که ایران قبلاً هم مخالفت خود را با آن اعلام کرده بود و آمریکا هم در این زمینه مخالفت کرده است، آیا اصلاً این موضوع در روند مذاکرات مطرح شده است یا نه؟» گفت: در مرحله کنونی تمرکز ما بر پایان جنگ است. اینکه بعداً در مورد موضوع هسته‌ای، در مورد مواد ایران و در مورد مباحث مرتبط با غنی‌سازی چه تصمیمی گرفته شود و چه گزینه‌هایی را ما مدنظر قرار دهیم، موضوعی است که زمانی که برسد، در مورد آن صحبت خواهیم کرد.

جهان نباید تحت سیطره یک‌جانبه‌گرایی قرار بگیرد

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «رئیس‌جمهور روسیه گفته است که با وجود کشور‌هایی مانند ایران، روسیه و چین، آمریکا نمی‌تواند ادعای رهبری کل جهان را داشته باشد. نظر شما درباره این اظهار نظر چیست؟» گفت: من جمله دقیق را حتماً باید ببینم، اما آنچه مشخص است این یک موضع اصولی است مبنی بر اینکه جهان نباید تحت سیطره یک‌جانبه‌گرایی قرار بگیرد؛ سیطره‌ای که هیچ اهمیت و ارزشی برای هنجار‌های شناخته‌شده بین‌المللی قائل نیست.

وی ادامه داد: در عمل، چنین رویکردی مرتکب تهدید علیه صلح و امنیت منطقه‌ای و در واقع صلح و امنیت بین‌المللی شده است و رفتار‌های آن در سازمان ملل متحد نیز به نحوی بوده که اعتبار این سازمان را زیر سؤال برده است. هر کشور مسئولیت‌پذیری که قائل به تحقق صلح و امنیت بین‌المللی و حاکمیت قانون باشد، باید از چنین موضعی حمایت کند.

هیچ کشور مسئولیت‌پذیری از تداوم ناامنی در منطقه خلیج فارس و غرب آسیا استقبال نمی‌کند

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که «وزیر خارجه گفت‌و‌گو‌های تلفنی با وزرای خارجه کشور‌های مختلف از جمله انگلیس، عربستان، هند و قطر داشته‌اند. با توجه به این موضوع، گفته می‌شود مواضع رسانه‌ای و مواضع خصوصی برخی کشور‌ها با هم در تناقض است. مواضع شفاف این کشور‌ها (دقیقاً انگلیس، عربستان، قطر و هند) چه بوده و ایران چه واکنشی داشته است؟» گفت: من فکر نمی‌کنم هیچ کشور مسئولیت‌پذیری از تداوم ناامنی در منطقه خلیج فارس و غرب آسیا استقبال کند. به صورت اصولی، ما با کشور‌هایی که گفت‌و‌گو داریم، همه قائل به این هستند که باید هر چه سریع‌تر به این وضعیت پایان داده شود. آنچه مورد انتظار ماست، این است که همه کشور‌ها شجاعانه واقعیت امر را ببینند و جای قربانی و متجاوز را صرفاً به خاطر خوشایند آمریکا عوض نکنند.

وی ادامه داد: متأسفانه این اقدامی است که ما شاهد آن بودیم؛ از جمله در شورای امنیت سازمان ملل متحد، در اولین قطعنامه‌ای که علیه ایران صادر شد. آن قطعنامه واقعاً شرم‌آور بود، زیرا حتی کوچک‌ترین اشاره‌ای به واقعیت تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران نشده بود.

بقائی افزود: در حال حاضر نیز ما با وضعیتی مشابه مواجه هستیم. تکرار این سخن که تنگه هرمز باید باز شود یا اینکه ایران باید فلان اقدامی را انجام دهد، نشانه آن است که برخی از کشور‌ها عمداً واقعیت‌ها را نادیده می‌گیرند؛ و آن واقعیت چیزی نیست جز نقش اصلی آمریکا و رژیم صهیونیستی در بروز بحرانی که با آن مواجه هستیم.

به هر شیوه‌ای که لازم باشد و هرگونه که اقتضا کند، در مسیر تأمین منافع ملی خود اقدام خواهیم کرد

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «در حال حاضر مهم‌ترین نقاط اختلاف میان ایران و ایالات متحده در موضوع مذاکرات کجاست و ارزیابی شما از پاسخ گستاخانه ایالات متحده چیست؟ آیا احتمال مذاکره مستقیم مجددی بین ایران و آمریکا وجود دارد؟» گفت: اختلاف نظر میان طرفی است که صرفاً به دنبال حقوق بنیادین خود است و طرفی که اساساً اصرار بر تضییع حقوق طرف مقابل دارد. ما در اینجا درباره رد و بدل امتیاز صحبت نمی‌کنیم؛ آزادسازی پول‌های بلوکه‌شده ایران، امتیازی نیست که آمریکا بخواهد به مردم ایران بدهد، بلکه یک مطالبه حق است. یا در رابطه با بحث توقف آنچه که تحت عنوان محاصره دریایی از آن نام برده می‌شود، توقف یک اقدام خلاف قانون است و باز هم امتیازی نیست که به ایران داده شود.

وی ادامه داد: در مورد ادامه روند نیز، ما نشان داده‌ایم که فارغ از همه پارازیت‌هایی که ممکن است از جهات مختلف مطرح شود، متمرکز بر منافع ملی ایران هستیم و به هر شیوه‌ای که لازم باشد و هرگونه که اقتضا کند، در مسیر تأمین منافع ملی خود اقدام خواهیم کرد.

ادعای رهاسازی نفت از سوی ایران به دریا دروغ محض است

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «بعد از آنکه رسانه‌های غربی از مشاهده یک لکه نفتی در نزدیکی جزیره خارک خبر دادند و ادعا کردند جمهوری اسلامی به دلیل تکمیل ظرفیت ذخیره‌سازی نفت، نفت استخراجی را به دریا رها می‌کند، آیا این ادعا صحت دارد و موضع شما در این خصوص چیست؟» گفت: این موضوع دروغ محض است. ما البته نسبت به آسیب دیدن محیط زیست منطقه خلیج فارس، دریای عمان و تنگه هرمز بسیار نگران هستیم. سابقه آسیب به محیط زیست دریایی به چند دهه قبل بازمی‌گردد. حضور نظامی آمریکا در منطقه و جنگ‌های متعددی که آمریکا بر مردم منطقه تحمیل کرده، پیامد‌های محیطی بسیار شدید و دیرپایی بر منطقه تحمیل کرده است.

وی افزود: این مطالبه‌ای است که هم از طرف ایران، هم از طرف منطقه و هم از طرف کل جامعه بین‌المللی مطرح است، چرا که محیط زیست متعلق به یک یا چند کشور خاص نیست. اساساً یکی از دلایلی که ما معتقدیم نیازمند یک سازوکار مدیریتی برای تنگه هرمز هستیم، همین ایجاد اطمینان نسبت به حفظ محیط زیست دریایی و اتخاذ تدابیر برای ترمیم آسیب‌هایی است که در جریان جنگ تحمیلی آمریکا و رژیم صهیونیستی به این پهنه آبی وارد شده است. اما در مورد آنچه درباره لکه نفتی و این ادعا‌ها مطرح شده، این موارد همگی ساختگی است.

ما هم با کسانی که علیه ملت ایران چنین جنایاتی را مرتکب شده‌اند، تسویه‌حساب نکرده‌ایم

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «نخست‌وزیر رژیم صهیونیستی در اظهاراتی گفته است جنگ با ایران هنوز تمام نشده و صراحتاً از برنامه‌های خود برای خروج اورانیوم از ایران، چه از طریق توافق و چه از طریق شیوه نظامی، سخن گفته است. همچنین همان‌طور که مشاهده می‌شود، این رژیم در لبنان نیز در حال نقض آتش‌بس است. واکنش شما به این اظهارات چیست و آیا فکر می‌کنید در فرایند صلح احتمالی، میزان کارشکنی از سوی این رژیم چقدر خواهد بود؟» گفت: حتماً چنین کارشکنی‌هایی وجود دارد. ما نیز با کسانی که علیه ملت ایران چنین جنایاتی را مرتکب شده‌اند، تسویه‌حساب نکرده‌ایم. اگر فرصتی را در اختیار نیرو‌های مسلح ما قرار دهند حتما به بهترین وجه از آن استفاده خواهد شد.

هیچ هیات حاکمه‌ای در آمریکا لبخند بر لب ایرانیان نیاورده است

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «رئیس جمهور آمریکا، اوباما و بایدن را احمق خطاب و ادعا کرد که آنها با پرداخت صد‌ها میلیارد دلار به ایران به نوعی باج داده‌اند و ایران را تقویت کرده‌اند و باعث لبخند ایرانیان شده‌اند، و او اجازه نمی‌دهد دیگر ایرانیان لبخندی داشته باشند و نخواهند خندید. می‌خواستم ارزیابی شما را درباره این تهدید جدید و این ادعا داشته باشم.» گفت: هیچ هیئت حاکمه‌ای در آمریکا لبخند بر لب ایرانیان نیاورده است. تاریخ رفتار نامناسب هیئت‌های حاکمه آمریکا با مردم ایران به سال ۱۹۵۳ (۱۳۳۲) برمی‌گردد؛ زمانی که آمریکا از اعتماد ایرانیان سوءاستفاده کرد و در همدستی با انگلیس دست به یک کودتای غیرانسانی زد؛ کودتایی که تبعات آن تا به امروز در ذهن و خاطره ایرانیان، مردم منطقه و جهان باقی مانده است.

وی ادامه داد: در طول پنج دهه گذشته نیز اگر به عملکرد هیئت‌های حاکمه مختلف آمریکا نگاه کنید، می‌بینید که از هیچ اقدامی برای آزار رساندن به مردم ایران فروگذار نکرده‌اند. در دوره اوباما که گفته می‌شود رفتار به ظاهر متفاوت‌تری داشتند، ما مکرراً با نقض عهد در اجرای برجام مواجه بودیم. ارجاع می‌دهم به اسنادی که در آن زمان درباره تذکر نسبت به موارد مکرر نقض عهد از سوی آمریکا به سازمان ملل و کمیسیون مشترک برجام ارائه شده بود.

بقائی افزود: بنابراین ما هیچ سابقه خوبی از عملکرد‌های آمریکایی نداریم. در این دو سال نیز جز بدرفتاری، نقض عهد، جنایت و تجاوز علیه ایران، خاطره دیگری از آمریکا وجود نداشته است. توهین‌هایی که آمریکایی‌ها به مردم ایران کردند و الفاظی که در رابطه با تمدن و ملت ایران به کار بردند، هیچ‌گاه از خاطر ایرانیان نخواهد رفت و اینها همگی نشانه‌ای از دشمنی آمریکا با ایران و ایرانی است.

برای مردم ایران روشن شد که «کمک‌ها»‌ی آمریکا از چه جنس و چه نوعی است

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «در حالی که حدود ۱۰ هفته از حمله به مدرسه میناب می‌گذرد، رئیس‌جمهور آمریکا در پاسخ به پرسش‌ها درباره این حمله با وقاحت گفته است که «هنوز نتیجه در حال بررسی است». این اظهارات و شانه خالی کردن از مسئولیت این جنایت را چگونه ارزیابی می‌کنید؟» گفت: نتیجه را افکار عمومی و وجدان بین‌المللی همان روز‌ها در معرض نظر همگان گذاشتند. وجدان عمومی جهانی و وجدان انسانی تشخیص دادند که این اقدام، یک اقدام جنایتکارانه و یک جنایت جنگی واضح بود که کاملاً حساب‌شده با پرتاب دو موشک تاماهاک به مدرسه میناب صورت گرفت.

بقائی ادامه داد: لذا فارغ از اینکه چگونه بخواهند سفیدشویی کنند یا از پاسخگویی طفره بروند، برای مردم ایران روشن شد که «کمک‌ها»‌ی آمریکا از چه جنس و چه نوعی است.

رفتار متناقض تبدیل به یک الگوی ثابت در سیاست خارجی آمریکا شده است

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «رئیس‌جمهور آمریکا در سال ۲۰۱۶ جنگ عراق را یک اشتباه بزرگ و فاحش خواند، اما امروز او همان مسیری را می‌رود که در گذشته آن را نقد می‌کرد و با همین حرف‌ها که ظاهراً هیچ اعتقادی به آن نداشت، از مالیات‌دهندگان آمریکایی رأی گرفت. ارزیابی شما از این گفتار و رفتار متناقض چیست؟» گفت: سوال شما به نوعی پاسخ خود را نیز در خود دارد. این رفتار متناقض تبدیل به یک الگوی ثابت در سیاست خارجی آمریکا شده است. بار‌ها به بهانه‌های مختلف، کشور‌های مختلف را مورد تهدید و فشار قرار داده‌اند؛ از موضوع مواد مخدر در ونزوئلا گرفته تا ادعا‌های مشابه علیه کوبا، تا ادعا‌های مربوط به بمب هسته‌ای در ایران که دوبار بهانه یک جنگ غیرقانونی علیه ایران شده و کماکان نیز همان گزاره تکرار می‌شود.

وی ادامه داد: در عین حال، تناقض‌ها بسیار روشن است؛ این‌که گفته می‌شود «ما به خاطر دفع خطر قریب‌الوقوع از ایران به ایران حمله کردیم» و سپس گفته می‌شود چنین خطری وجود نداشته، و بعد دوباره ادعا می‌شود این اقدام در راستای حق دفاع مشروع بوده است؛ در حالی که حق دفاع مشروع اصولاً باید در پاسخ به اقدام نظامی طرف مقابل باشد. مگر ایران حمله‌ای علیه آمریکا انجام داده بود؟

بقائی خاطرنشان کرد: بنابراین این تناقض‌ها کاملاً روشن است و به همین دلیل نیز افکار عمومی به هیچ عنوان با اقدامات آمریکا علیه کشور‌های دیگر همراهی ندارد.

تنها موردی که به یک کنیسه یهودیان تعرض شد، از جانب رژیم صهیونیستی بود، آیا آقای استارمر آن را محکوم کردند؟ 

سخنگوی وزارت امور خارجه در پاسخ به این پرسش که «نخست‌وزیر بریتانیا ایران را به ایجاد تهدید علیه جامعه یهودیان متهم کرده و اشاره کرده است که حملات اخیر با سلاح سرد در لندن ممکن است اقدامات فردی نباشد. در این مورد لطفاً توضیح دهید.» گفت: بله، ممکن است اقدامات فردی نباشد و باید از نخست‌وزیر انگلستان پرسید و حتماً روشن شود که پشت پرده این موضوعات چیست. ببینید، با اتهام‌زنی کلیشه‌ای به جمهوری اسلامی ایران نمی‌توانند قصور خود را در برقراری امنیت برای شهروندانشان بپوشانند.

بقائی افزود: تکرار اتهام یهودی‌ستیزی به ایران به هیچ عنوان نمی‌تواند همدستی انگلیس در ارتکاب نسل‌کشی در فلسطین اشغالی و همچنین ترغیب رژیم صهیونیستی به قانون‌شکنی در منطقه را جبران کند. ما باید افتخار کنیم که ملتی هستیم که علی‌رغم مواجهه با جنایت طرفی که خود را به نادرستی و به دروغ؛ نماینده یهودیان می‌داند، در این مدت کوچک‌ترین تعرضی نسبت به هم‌وطنان یهودی، هم‌وطنان کلیمی ما که برای همه ما محترم هستند، یا به کنیسه‌هایشان صورت نگرفته است. این در حالی است که تنها موردی که به یک کنیسه یهودیان تعرض شد، از جانب رژیم صهیونیستی بود. باید بررسی کرد که آیا موضع آقای استارمر در قبال این جنایت چه بوده است و آیا حمله رژیم صهیونیستی به کنیسه در تهران را محکوم کرده‌اند یا خیر.
 

هر اقدامی از طرف دستگاه دیپلماسی بر مبنای دستورالعملی صورت می‌گیرد که از سوی شورای عالی امنیت ملی صادر می‌شود

سخنگوی وزارت خارجه در پاسخ به این پرسش که «با وجود اعلام اتحاد ارکان نظام، ما همچنان شاهد حملات عده‌ای در رسانه‌ها و میادین شهر به تیم مذاکره‌کننده و به‌ویژه آقای عراقچی هستیم. وزارت امور خارجه در همکاری با چه نهاد‌هایی مذاکرات را جلو می‌برد؟ همچنین این تبادلات پیام بین ایران و آمریکا تحت نظر مستقیم رهبر انقلاب انجام می‌شود یا خیر؟» گفت: هر اقدامی از طرف دستگاه دیپلماسی، هم از لحاظ قانونی و هم از لحاظ منطقی، باید بر مبنای دستورالعملی صورت بگیرد که از سوی شورای عالی امنیت ملی صادر می‌شود. همان‌طور که بار‌ها عرض کردم، وزارت امور خارجه در روند تصمیم‌گیری باید وظایف خود را به عنوان نهاد تخصصی دیپلماسی و سیاست خارجی انجام دهد و در مرحله اجرا نیز، به عنوان مجری، وفق تعهدات و وظایف قانونی‌اش عمل کند.