مدرسه محوری شعار یا واقعیت؟

اگر بخواهیم تعریف مختصری از مدیریت آموزش داشته باشیم، باید مدیریت آموزش را برنامه ریزی، هدایت، هماهنگی، رهبری، آموزش، هنر انجام دادن کار به‌وسیله دیگران و ارزشیابی فرآیند آموزش دانست. حال زمانی این‌گونه تعاریف علمی درمورد مدیریت آموزشی محقق می‌شود که مدرسه‌محوری درحد شعار نباشد و اختیارات مدارس به صورت واقعی تعریف شود تا مدرسه با توجه به موقعیت زمانی، مکانی، مالی و جمعیتی در چارچوب قانون برای خود برنامه سالانه تنظیم کند، نه این که وزارت آموزش و پرورش به صورت متمرکز برای همه مدارس فرم‌های کلیشه‌ای «برنامه سالانه طرح تدبیر» را نسخه پیچی و اعلام کند همه مدارس ابتدایی باید طبق این برنامه عمل کنند و بدتر این که سایت مربوطه نیز غیر از این برنامه کلیشه‌ای، برنامه دیگری را نپذیرد.
این سبک نسخه پیچی از اساس اشتباه است و اگر وارد 110 بند جزئیات آن شویم، می‌توان برای هر بند آن جداگانه مطلب نوشت. البته موارد زیاد دیگری هم هست که ارتباطی به طرح تدبیر ندارد، ولی مورد تاکید آموزش و پرورش است مثلا این که وزارتخانه 25 ساعت تدریس درسی درهفته را مقرر کرده در حالی‌که از این همه زمان فقط بخش اندکی به خود مدارس اختصاص یافته.
هدف نهایی آموزش و پرورش درهر جامعه‌ای این است که افراد مطابق ارزش‌های دینی، فرهنگی، سیاسی و اجتماعی آن کشور تربیت شوند و انسان‌های تربیت یافته وارد جامعه شوند اما طبیعی است که در این مسیر ممکن است موانع و مشکلات زیادی به وجود بیاید. طرح تعالی مدیریت مدرسه نیز طبیعتا دنبال اهداف والایی بوده، اما گرفتار چالش‌هایی شده که یا باید از بین برده شوند یا به حداقل برسند.

توکل واثقی
کارشناس آموزش و پرورش