روزگار روح‌ا...

خرداد امسال، علاوه بر شباهت‌هایی که با همه واپسین‌ماه‌های بهار در سال‌های گذشته دارد، وجه تمایزی را هم بر دوش می‌کشد و همین تفاوت باعث شده تا فعالان ادبی و هنری برای پرداختن به مناسبت‌های آن، آستین را طور دیگری بالا بزنند؛ خرداد 97، سالگرد ارتحال امام خمینی (ره) در آستانه 40 سالگی وقوع انقلاب اسلامی برگزار شد و همین تقارن باعث شده، برنامه‌های ویژه‌ای در این رابطه برگزار شود. هم موزه انقلاب اسلامی و دفاع مقدس، هم حوزه هنری، هم مجموعه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و هم کلی مجموعه و موسسه خصوصی در این چند روز، نمایشگاه‌های مختلف آثار هنری، نمایش‌هایی در رابطه با انقلاب و امام، برنامه‌هایی ادبی در این باره و... بر پا داشته‌اند.

حالا در ادامه سلسله نمایشگاه‌های 40 سالگی انقلاب، خانه عکاسان ایران، نمایشگاهی را ترتیب داده که شامل تصاویری از نوجوانی تا ارتحال امام خمینی (ره) است.

نمایشگاهی که «از او که می‌گویم...» نام دارد و از ساعت 16 امروز دوشنبه ۲۱ خرداد 97، در گالری شماره یک خانه عکاسان ایران شروع به کار می‌کند. اما این نمایشگاه چه روایتی را ترتیب داده و چه نوع عکس‌هایی را برای برساختن این روایت کنار هم نهاده؟ پاسخ را از سیداحسان باقری، مدیر خانه عکاسان ایران گرفته‌ایم. او به جام‌جم می‌گوید که با تماشای تصاویر این نمایشگاه، گویی از دریچه نگاه امام، وقایع مهم تاریخی عصر معاصر را نیز مرور می‌کنیم. به زعم او، مهم‌ترین وجه تمایز این نمایشگاه با رویدادهایی مشابه خودش در این است که برای نخستین بار با این حجم از تصاویر او یکجا و با منطقی روایی مواجهیم.

سینماگرانی که عکاس امام بودند

محمود کلاری را که می‌شناسید؛ او از معدود برندهای فیلمبرداری در سینمای ایران است. یعنی کم‌تر فیلمبرداری را مثل او می‌توان یافت که مانند بازیگران سینما معروف باشد. از سوی دیگر، سیف‌ا... صمدیان را هم به عنوان عکاس و فیلمساز در این سال‌ها بارها در رویدادهای بین‌المللی دیده‌ایم. حالا بدانید که یکسری از عکس‌های نمایشگاه «از او که می‌گویم...» محصول عکاسی این دو نفر است. این دو نفر هم جزو کسانی بوده‌اند که امام را در قاب دوربین خود قرار داده‌اند. جز این دو عکاس، از عکاسانی چون اسعد نقش‌بندی، حسین پرتوی، یدا... وزیری، ابراهیم شاطری، علی فریدونی، احمد ناطقی، علی شاه‌حاتمی، سعید صادقی، آژانس عکس سیپا و... هم در این نمایشگاه، عکس‌هایی به نمایش گذاشته شده است.

همان‌طور که می‌شد حدس زد، عکاس تصاویر مربوط به نوجوانی و جوانی حضرت امام، مشخص نیست و مدیر خانه عکاسان ایران به ما می‌گوید این عکس‌ها را از موسسه تنظیم و نشر آثار امام گرفته‌اند و به این نمایشگاه آورده‌اند.

از صداوسیما تا موسسه امام^(ره)

114 عکسی که در نمایشگاه «از او که می‌گویم...» می‌بینیم، از آرشیوهای گوناگونی گردآوری شده‌اند؛ آرشیو صدا و سیما، خبرگزاری ایرنا، موسسه کیهان، و موسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی. البته عکس‌ها از میان انبوهی از تصاویر این آرشیوها انتخاب شده‌اند. باقری درباره معیارهای انتخاب تصاویر به جام‌جم می‌گوید: «شورای تخصصی خانه عکاسان ایران، وظیفه گزینش عکس‌ها را بر عهده داشته است. در مرحله انتخاب به این توجه داشتیم عکس‌هایی را انتخاب کنیم که بیشترین کمک را به شکل‌گیری خط روایی مدنظرمان، یعنی از نوجوانی تا ارتحال بکند. ملاحظات دیگری را هم مدنظر داشتیم؛ مثلا این‌که سعی کردیم از بین عکس‌هایی انتخاب کنیم که کمتر دیده شده باشند و همچنین فواصل را بتوان با آنها نشان داد به طوری که نه خسته‌کننده و تکراری باشند و نه این‌که دوره‌ای مغفول بماند».

همه عکس‌های استفاده شده در این صفحه از آرشیو مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی(ره) است.