اولا بدانید که جرم گوش را پزشکان با نامهایی همچون واکس گوش، موم یا سرومن خطاب میکنند. این جرم یک ماده زردرنگ بوده که بخش زیادی از آن چربی است. به همین دلیل در برخورد با دست شما چربی را حس خواهید کرد. علاوه بر این چربی، در گوش شما گاهی تعدادی از سلولهای پوستی از گوش جدا میشود. ترکیب این چربی و این سلولهای پوستی و ترشحات غدد سرومن در کانال گوش خارجی، جرم گوش را به وجود میآورد.
شاید بتوان گفت جرم گوش برای بدن مفید است، ولی به اندازه آن نه بیش از حد! جرم گوش مانند مژههای چشم یا حتی موهای بینی از بدن انسان در مقابل عوامل خارجی اعم از گرد و غبار و حمله باکتریها و میکروبها محافظت میکند. علاوه بر این باعث میشود گوشهای ما لیز و نرم شود. اگر همین جرم گوش نباشد، گوشهای انسان خشک شده و دچار خارش خواهد شد. با این حال جرم گوش اگر بیش از اندازه در گوش جمع شود، باعث میشود شخص صداها را به سختی بشنود. به همین دلیل در این حالت باید نزد پزشک متخصص گوش، حلق و بینی رفت.
شاید باورتان نشود، اما گوشهای همه انسانها به صورت خدادادی خود را تمیز میکنند. در واقع هر موقع شما فک یا چانه خود را تکان میدهید، جرم گوش به آرامی از سمت پرده گوش به سمت سوراخ گوش بیرون آمده و خشک شده و بیرون میافتد. به همین جهت همواره توصیه میشود که داخل گوشها نباید دستکاری شود. بسیاری از افراد فکر میکنند باید گوششان را مرتب تمیز کنند و به همین دلیل اشیای مختلفی را داخل گوش فرو میکنند. سعی کنید تا حد امکان به گوشهای خود دست نزنید و اجازه دهید این جرم به حالت عادی و خودبهخودی از گوش خارج شود.
شایعترین دلیل کاهش شنوایی، تجمع و سفت شدن جرم گوش است. گاهی ممکن است جرم گوش به سمت پرده گوش هل داده شود یا حتی گوشها بیش از حد لازم خود جرم تولید کنند. در نتیجه شخص نمیتواند صداها را بخوبی بشنود و ممکن است فکر کند دچار افت شنوایی شده است! یادتان باشد تمیز کردن جرم گوش کار حساسی بوده و از این رو نباید خودتان آن را انجام دهید. اگر واقعا احساس تجمع جرم در گوش و بسته شدن مجاری گوش را دارید، نزد پزشک متخصص گوش و حلق و بینی رفته تا جرم شما را تمیز کند.
بنابراین اگر با هر کدام از موارد ذیل روبهرو شدید، حتما به پزشک مراجعه کنید:
1ـ در صورتی که در اثر تجمع جرم گوش، شنوایی شما کم شده است یا صداها را بسختی میشنوید.
2ـ در صورتی که پس از شستوشوی گوش توسط پزشک، دچار مشکلاتی در گوش خود شدید. در این صورت شما باید دوباره به پزشک مراجعه کنید. به عنوان مثال مواردی که شما درد شدید در گوش احساس میکنید یا صداها را خیلی کم میشنوید.
3ـ در صورتی که از وسایل کمک شنوایی مانند سمعک استفاده میکنید یا هرچند وقت یک بار، تجمع جرم سبب کیپ شدن و گرفتگی گوش شما میشود. در این موارد نیز باید هر از گاهی برای تمیز کردن گوشهای خود به پزشک مراجعه کنید.
دکتر نیما رضازاده
دکترای تخصصی ادیولوژی (شنوایی و تعادل)