موقعیت‌های کمدی یک قصه جدی

شبکه سوم سیما از چند ماه پیش تولید مجموعه تلویزیونی «پنچری» را به تهیه‌کنندگی مهران مهام و به کارگردانی برزو نیک‌نژاد آغاز کرده است.این مجموعه که به روایت سازنندگان آن یک طنز اجتماعی را به تصویر می‌کشد قراراست در 40 قسمت قبل از شروع ماه رمضان به روی آنتن برود. پنچری جمع زیادی از بازیگران توانمند سیما را در خود جای داده است. باید دید حضور بازیگرانی که در چند سال اخیر بنا بردلایلی از قاب تلویزیون دور بوده‌اند تا چه اندازه قرار است در پرمخاطب بودن این مجموعه تاثیر گذار باشد.

داستان این سریال درباره جوانی به نام حمید است که در شرکتی کار می‌کند و رویای ازدواج با نگار را در سر دارد. در این میان دنیا،دختر رئیس شرکتی که حمید در آن مشغول به کار است به ترفندهای مختلفی خودش را به حمید نزدیک می‌کند. این اتفاق مصادف با زمانی است که وضع مالی شرکت دچار مشکل می‌شود و این آغاز ماجراست... در این مجموعه تلویزیونی یوسف تیموری (حمید). سولماز غنی (نگار). شهره سلطانی (دنیا) و نیز بازیگرانی چون رضا داوودنژاد، مریم سعادت، حمید لولایی، مائده طهماسبی، رضا نیکخواه‌آزاد، زهره فکورصبور، بهشاد شریفیان و شهین تسلیمی در نقش‌های دیگر هنرنمایی می‌کنند.

لوکیشن ثابت

چند وقتی است که اهالی شهرک محلاتی واقع در اتوبان ارتش میزبان گروه سازنده سریال پنچری هستند.سه لوکیشن ثابت دراین محل باعث شده که اهالی محل، عوامل گروه را به عنوان همسایگان جدید خود در این محل بپذیرند.

خانه‌ای نه‌چندان بزرگ در طبقه چهارم یک واحد مسکونی لوکیشنی است که به‌عنوان خانه بازیگر اصلی مجموعه با بازی یوسف تیموری در نظر گرفته شده است.قرار است در این صحنه رضا داوودنژاد هم حضور داشته باشد.گروه تصویربرداری مشغول آماده‌سازی صحنه هستند. ساعت حدود 5بعداز ظهر یکی از شب‌های زمستان است و صحنه باید به‌گونه‌ای نورپردازی شود که پاسی از نیمه‌شب را روایت کند.

داخل سالن کوچک پذیرایی کاناپه‌ای گذاشته شده و داوودنژاد که نقش قادر را بازی می‌کند، روی آن خوابیده است. در پایین مبل رختخوابی روی زمین پهن شده و یوسف تیموری هم برای بازی این سکانس خودش را آماده می‌کند. با اعلام حرکت برزو نیک‌نژاد این سکانس جلوی دوربین می‌رود.

قادر (پتو را از روی حمید برمی‌دارد): پتو روم نباشه خوابم نمی‌بره. عادت کردم (موبایلش را روی میز کنار کاناپه و نزدیک به حمید می‌گذارد)

حمید: چرا موبایلتو گذاشتی اینجا؟

قادر: موبایلو گذاشتم اینجا کوکش کردم که صبح زود بیدار شم که اگه آقا بهشاد زنگ زد فک نکنه تعهد الکی دادم.(کمی فکر می‌کند). من تو زندان بودم با دوتا داداش آشنا شدم.اسم یکیشون جمشید پنجاه و نه بود. باید بریم سراغ اون. من خیلی بهش اعتماد دارم.

حمید: اون اگه آدم درست حسابی بود که تو زندان نبود.

قادر (از جا بلند می‌شود و می‌نشیند): تو چرا فکر می‌کنی هرکی تو زندانه خلافکاره.خود من مگه بی‌دلیل افتادم تو زندان، خلافکار بودم.

حمید (به فکر فرو می‌رود): گفتی این یارو اسمش چی بود؟

کارگردان از داوودنژاد می‌خواهد که لحن بیان دیالوگ را کمی تغییر دهد و میزانسن خوابیدن یوسف تیموری را نیز کمی تغییر می‌دهد. این سکانس بعد از سه برداشت به تائید کارگردان می‌رسد.

یک دوری 4 ساله

رضا داوودنژاد پس از سال‌ها دوری از تلویزیون در این مجموعه نقش قادر را بازی می‌کند. خودش می‌گوید: حدود چهار سالی است که به‌دلیل‌ مشکلاتی از تلویزیون دور بودم و خوشحالم که دوباره به این رسانه برگشتم. یکی از نقش‌های اصلی مجموعه را بازی می‌کنم. قادر پسرخاله حمید است و این دو همراه با هم در مسائل مختلفی به مشکل برمی‌خورند و یک‌جورایی این دو نقش به موازات یکدیگر پیش می‌روند.

داوودنژاد یکی از نکات جالب این مجموعه را انتخاب اسامی می‌داند که برای پرسوناژهای مختلف در نظر گرفته شده است. وی می‌گوید: تمام اسامی این مجموعه با مسماست. مثلا قادر دقیقا شخصیتی است که قادر به انجام هیچ‌کاری نیست. البته باید بگویم شخصیتی است که در خیلی جاها تلاش خوبی از او می‌بینیم ولی انگار دقیقا جایی که قرار است به هدف برسد دچار مشکل می‌شود.

این بازیگر در ادامه می‌گوید: قادر یکی از نقش‌هایی است که بسیار دوستش دارم. کاراکتر دلپاک و در عین حال شیرینی که به دلیل اشتباهاتی که در زندگیش داشته خیلی اطرافیان او را جدی نمی‌گیرند.

داوودنژاد یکی از بازیگرانی است که در همه سال‌های حضورش در عرصه تلویزیون تا به امروز نقش‌های ملموسی را بازی کرده است. خودش معتقد است شاید یکی از دلایل این باورپذیری را به‌وجود آورد این بوده که هیچ‌گاه سعی نکرده تیپ‌سازی کند و همیشه سعی برآن داشته که بازی در آن نقش را تا حد زیادی به عینیت آن نقش در جامعه واقعی نزدیک سازد.

بازیگر نقش قادر در ادامه می‌گوید: در روند داستان می‌بینیم که قادر به دلیل جعل گواهینامه و تصادف با ماشین راهنمایی و رانندگی به زندان می‌افتد و بعد از آزاد شدن همچنان مشکلاتی در پیش‌روی خود دارد...

سریال فراموشی آخرین حضور رضا داوودنژاد در سال‌های اخیر بود. به گفته خودش این بار دست پرتر از همیشه آمده تا باری دیگر در عرصه تلویزیون حضوری مداوم داشته باشد. باید انتظار این را داشت که این‌بار قرار است بعد از سال‌ها شاهد بازی خوب و دیدینی یوسف تیموری و رضا داوودنژاد به عنوان دو پارتنر توانمند در کنار یکدیگر باشیم.

جذب مخاطب دشوار است

یوسف تیموری در این مجموعه نقش حمید را بازی می‌کند. او درباره نقش خود در این مجموعه می‌گوید: حمید جوان تحصیلکرده‌ای است که می‌خواهد ازدواج کند. پدرو مادر حمید چند سالی است که فوت کرده‌اند و با همه حمایتی که از طرف عموی حمید به او می‌شود در کار و در مسیر رسیدن به دختر مورد علاقه‌اش دچار مشکلاتی می‌شود. در مسیر داستان حمید همه تلاشش را می‌کند تا موانع را از سر راهش بردارد.

بازیگر نقش حمید درباره داستان پنچری گفت: جالب اینجاست که داستان به لحاظ تم داستانی و موضوع تا حدی جدی است و طنز نهفته در داستان را دقیقا در موقعیت‌هایی می‌بینیم که برای کاراکترها پیش می‌آید.

تیموری یکی از نقاط قوت مجموعه پنچری را کامل بودن فیلمنامه قصه می‌داند و در ادامه می‌گوید: به نظرم این‌که طنز قصه فقط به متن وابسته نیست و در موقعیت‌هایی چالش‌برانگیز لحظاتی پرازخنده را برای مخاطب به‌وجود می‌آورد از نکات بسیار مثبتی است.در کنار همه اینها موقعیت بازی‌ها به‌گونه‌ای است که با حضور کاراکترهای دیگری چون رضا داوودنژاد و حمید لولایی فضای طنز خوبی شکل می‌گیرد. تیموری حضور خود را در این مجموعه متفاوت‌تر از سایر مجموعه‌های دیگری که در آنها بازی داشته می‌داند و می‌گوید: به نظرم تلویزیون در سال‌های اخیر تا حدزیادی توانسته است پاسخگوی نیاز مخاطب خود باشد. آن هم در شرایطی که رقابت برای جذب مخاطب امروز بسیار کار دشواری است. روند رو به رشد سریال‌های طنز در سال‌های اخیر سرعت بالایی داشته و به نظرم در کنار همه اینها مجموعه پنچری امتیاز مثبت دیگری هم دارد و آن این است که خیلی از بازیگرانی که در همه این سال‌ها حضور کمرنگی در تلویزیون داشته‌اند را دوباره در کنارهم جمع کرده است.

گروه کم‌کم آماده می‌شوند که سکانس بعدی را در خانه‌ای دیگر که نزدیک به همین لوکیشن است بگیرند. گویا قرار است در سکانس بعدی شهره سلطانی و رضا نیکخواه آزاد هم حضورداشته باشند. گروه کمی استراحت می‌کنند و با شروع مسابقه کشتی همه عوامل با اشتیاق اطراف تلویزیون جمع می‌شوند.

بازگشت بازیگران طنز به تلویزیون

برزو نیک‌نژاد کارگردانی مجموعه پنچری را برعهده دارد. او که در تمامی سال‌های حضورش در عرصه سینما و تلویزیون همیشه طنز را چاشنی ساخت آثار خود کرده است این بار در همکاری مشترکی که با مهران مهام دارد قرار است 40 شب مهمان خانه‌های مردم باشد.

نیک‌نژاد که پیش از این کارگردانی سریال‌هایی چون دردسرهای عظیم، قرعه و فیلم سینمایی زاپاس را در کارنامه هنری خود داشته، درباره حضور خود به‌عنوان کارگردان در این مجموعه می‌گوید: در طی ملاقاتی که با مدیر فیلم و سریال شبکه سه سیما داشتم درباره یکی از متن‌هایی که بسیار دوست داشتم در طی این سال‌ها به تصویر کشیده شود صحبت کردم. خوشبختانه مخالفتی نبود و قرار بر این شد که مجموعه پنچری برای پخش در ایام ماه مبارک رمضان یا پیش از آن جلوی دوربین برود. من پنچری را براساس بازی بازیگرانی که در همه این سال‌ها در مجموعه‌های دردسرهای عظیم، دودکش و قرعه با آنها همکاری داشتم طراحی کردم و قرار است در یک فضای کمدی و جدی طراحی شود. قصه فضایی دوست‌داشتنی و کمیک دارد و با کاراکترهایی کمدی و با مزه روایت می‌شود .با مشورت‌هایی که با تهیه‌کننده داشتیم سعی کردیم این‌بار قصه‌ای را انتخاب کنیم که محتوای آن به ساختار زندگی آدم‌های دور و برمان نزدیک باشد. این دقت را در خلق کاراکترهای قصه نیز به کار بردیم.همه سعی ما براین بود که وقتی مخاطب به تماشای مجموعه می‌نشیند کاملا بتواند با شادی و غم و اتفاقاتی که برای شخصیت‌های قصه می‌افتد همذات‌پنداری کند.سعی کردیم شخصیت‌های قصه از جنس آدم‌های پیرامونمان باشند و این دقیقا موردی بود که بیشتر و پررنگ تر از ساخته‌های قبلی‌ام به آن تاکید داشتم.

او همچنین درباره استفاده از تکیه‌کلام‌هایی ویژه برای شخصیت‌های قصه که غالبا در کارهای او وجود دارد، می‌گوید: در زندگی در کنار آدم‌های اطرافمان هم به وضوح می‌بینیم که خیلی‌ها در بیان و نوع رفتار خود تکه کلام‌ها و حتی زبان بدن خاصی دارند. فکر کردم شاید درست باشد که از این توانمندی و مهارت خاص بازیگرانمان هم برای شیرین‌تر شدن کاراکتر‌ها استفاده کنیم. این دقیقا همان چیزی است که اگر بجا و درست از آن استفاده شود می‌تواند در به یادماندن آن کاراکتر و حتی آن مجموعه حتی اگر چند سال هم از آن گذشته باشد استفاده شود.

مجموعه پنچری جمع کثیری از بازیگرانی که در سال‌های اخیر از قاب تلویزیون دور بوده‌اند را به دور هم جمع کرده است. نیک‌نژاد درباره انتخاب بازیگرانی که مدتی کمتر دیده شده بودند نیز می‌گوید: با این‌که بازیگرانی که می‌توانند در عرصه کارهای طنز فعالیت کنند خیلی دایره گسترده‌ای ندارند و شاید به جرات بتوان گفت سال‌هاست که مخاطب تلویزیون چهره تازه وارد جدیدی را ندیده است ولی در کنار همه اینها مخاطب دوست دارد همان چهره‌هایی را که در همه این سال‌ها دیده و دوستشان دارد را ببیند. تلاش ما هم بر این بود که در انتخاب نقش‌ها سراغ همین بازیگران برویم و بتوانیم ترکیب درست و جذابی را به وجود آوریم.

نیک‌نژاد خاطرنشان می‌کند: به نظرم نیاز به ساخت مجموعه‌های طنز که بتواند لحظات شاد و پر از خنده‌ای را برای مخاطب به وجود بیاورد بسیار احساس می‌شود. در کنار همه اینها وقتی قرار است مسئولیت ساخت یک مجموعه چند قسمتی به شخص کارگردان واگذار شود مسئولیت‌های دیگری را هم بر دوش سازنده اثر می‌گذارد. چراکه تلویزیون طیف وسیعی از مخاطب را به همراه دارد و باید چند سلیقه را در کنار هم راضی نگه دارد. این دشواری بالاخص در کارهای طنز بیشتر احساس می‌شود، چرا که فاصله میان طنز فاخر و لودگی بسار کم است.

کارگردان مجموعه پنچری درباره قصه این سریال هم می‌گوید:پنچری قصه آدم‌هایی است که جریان زندگیشان در جاهایی به هم گره می‌خورد و در موقعیت‌هایی قرار می‌گیرند که به ناچار به هم احتیاج پیدا می‌کنند. پنچری روایت قصه زندگی خیلی‌هاست که در اطراف خودمان می‌بینیم.

شبنم مدنی