سیاست خارجی زیگزاگی ترامپ

حمایتی با چاشنی اختلافات

به گزارش منابع خبری، معاون رئیس‌جمهور آمریکا در نشست امنیتی مونیخ ضمن با ارزش خواندن ائتلاف آمریکا و اروپا گفت: به همه شما اطمینان می‌دهم که ایالات متحده همچنان بزرگ‌ترین هم‌پیمان و حامی اتحادیه اروپا و ناتو باقی خواهد ماند. معاون رئیس‌جمهور آمریکا که بیشتر سخنرانی خود را به مستحکم بودن ائتلاف میان آمریکا و اروپا اختصاص داد، گفت: همکاری مشترک ما در گذشته ثمرات زیادی داشته و در آینده نیز چنین خواهد بود.

مایک پنس با اشاره به دغدغه اروپاییان درباره متعهد نبودن آمریکا به هم‌پیمانی با آنها گفت: من به نمایندگی از رئیس‌جمهور ترامپ به اینجا آمده‌ام و می‌گویم آمریکا قوی‌تر از گذشته خواهد بود و به حمایت از اتحادیه اروپا و ناتو ادامه می‌دهد. ارتش ایالات متحده با آمدن ترامپ نیرومندتر می‌شود و ما سلاح و تجهیزات بهتری در اختیار هم‌پیمانانمان قرار خواهیم داد که این باعث تقویت امنیت هر دوی ما خواهد بود.

گرچه پنس با بیان این اظهارات سعی کرد نگرانی‌ اروپایی‌ها نسبت به آینده روابط میان طرفین را از بین ببرد، اما ادامه سخنان او در این نشست نشان داد هنوز اختلافاتی میان واشنگتن و رهبران اروپایی ناتو وجود دارد. موضوع هزینه‌های دفاعی ناتو و سهم مساوی کشورهای عضو از جمله مواردی است که مقامات آمریکایی طی چند روز گذشته بر آن تاکید داشته‌اند. پنس نیز در سخنرانی روز گذشته خود بر بیشتر شدن سهم دیگر اعضا در این مخارج تاکید کرد. وی در این زمینه گفت: تعدادی از بزرگ‌ترین شرکای ما، سهم قابل قبولی از خود در این مسیر پرداخت نکرده‌اند. حال زمان آن رسیده که اقدامات بیشتری از سوی آنها صورت گیرد.

او گرچه در این زمینه به کشور خاصی اشاره نکرد اما تحلیلگران و کارشناسان بر این باورند که نظر اصلی پنس از این اظهارات سه کشور آلمان، فرانسه و ایتالیا بوده است. چند روز پیش از این نیز جیمز ماتیس، وزیر دفاع آمریکا اعلام کرده بود که تاکنون آمریکا و تنها چهار عضو دیگر ناتو سهم خود را در این زمینه پرداخت کرده‌اند. به گفته منابع خبری، این چهار کشور انگلیس، استونی، یونان و لهستان بوده است. براساس قوانین موجود، 28 عضو ناتو باید 2درصد از هزینه تولید ناخالص داخلی خود را صرف امور دفاعی این سازمان نظامی کنند.

سخنان پنس در واقع پس از اظهارات آنگلا مرکل، صدر اعظم آلمان در این نشست بیان شد. اظهارات مرکل نیز نشان داد که میان طرفین همچنان اختلافاتی وجود دارد. مرکل در اظهارات خود قول داد که هزینه‌های دفاعی ناتو طبق تعهدات موجود طی یک دهه آتی افزایش پیدا می‌کند؛ البته او به طور تلویحی به این مساله اشاره کرد که افزایش سریع این هزینه‌ها که مدنظر ترامپ است، تقریبا غیر عملی و ناممکن است. صدر اعظم آلمان پیش از این نشست نیز در کنفرانس خبری مشترک با نخست‌وزیر کانادا از دولت آمریکا خواست که به تعهداتش به ناتو پایبند باشد و گفت: ناتو همان‌گونه که برای آمریکا مهم است، برای اعضای دیگر این سازمان نیز مهم است.

امیدواری به تنش میان روسیه و آمریکا

یکی دیگر از مسائلی که اروپایی‌ها از چند روز پیش منتظر آن بودند، اطمینان خاطر آمریکا مبنی بر فاصله گرفتن واشنگتن از مسکو و حمایت از آنها در مقابل روس‌ها بود. اروپایی‌ها برای این نگرانی نیز دلایل متعددی داشتند. آنچه بیش از همه در این جریان دخیل بود، مصاحبه‌ها و اظهارات چند ماه اخیر ترامپ بود که بارها به تمجید از اقدامات و فعالیت‌های پوتین در عرصه بین‌الملل پرداخت و حتی ماه گذشته میلادی در مصاحبه با دو نشریه آلمانی، پوتین را سیاستمداری باهوش نامید.

پنس در نشست روز گذشته و برای دادن اطمینان خاطر در این زمینه به شرکای اروپایی خود، اعلام کرد آمریکا با اقدامات خود سعی می‌کند مسکو را مجبور به پذیرش مسئولیتش در قبال بحران اوکراین و پایبندی به توافق مینسک کند. البته او به این مساله اذعان کرد که ترامپ به دنبال یافتن راه‌حلی مشترک برای همکاری با رئیس‌جمهور روسیه است. به عقیده کارشناسان این اظهارات پنس نیز نشان می‌دهد دولت آمریکا تا اینجا اطمینان صد درصدی به شرکای اروپایی خود در قبال مساله روسیه نداده است. این در حالی است که همین چند روز پیش مایکل فلین، مشاور امنیت ملی ترامپ به اتهام برقراری ارتباط با مقامات روسیه، مجبور به کناره‌گیری از مقام خود شد. همین مساله فلین موجب شده تا اروپایی‌ها با دیده تردید به اظهارات روز گذشته پنس نگاه کنند، زیرا منابع خبری می‌گویند ترامپ در آن ماجرا بخش زیادی از حقایق را از پنس پنهان کرده بود. بر همین اساس اروپایی‌ها می‌گویند به دلیل اختلافاتی که حتی میان مقامات ارشد دولت ترامپ وجود دارد، نمی‌توان با قطعیت به اظهارات پنس توجه کرد. در این میان اروپایی‌ها نیز سعی می‌کنند با تاکید بر ادعای نقش احتمالی روسیه در چند انتخابات سال آینده این قاره، حمایت بیشتر واشنگتن را به دست آورند. البته این موضوعی است که تاکنون محقق نشده است.