قوانین در دنیای تعامل میان انسان و ربات

اما هفته گذشته، مهم‌ترین خبر دنیای ربات‌ها، برگزاری نشست‌هایی در اتحادیه اروپا به منظور بررسی وضع قوانین حقوقی نوین برای ساخت و استفاده از ربات‌ها بود.

گسترش هوش مصنوعی، رشد مفاهیمی مانند ربات‌های اجتماعی، تعامل انسان و ربات، هوش جمعی، ربات‌های همکار و حتی گسترش مفهومی مانند احساس و ربات یا انتقال حس توسط ربات، فعالان اجتماعی و سیاستمداران را دور هم جمع کرد تا با وضع قوانین حقوقی، نظارت‌های دقیق‌تری بر ساخت و استفاده از سیستم‌های رباتیک و گسترش هوش مصنوعی داشته باشند. با قوی‌تر شدن پردازنده ربات‌ها و افزایش روز افزون قابلیت آنها، شاید روزی انسان‌های زیادی بیکار شده یا با خطر سوءاستفاده سودجویانی روبه‌رو شوند که ربات‌ها را برای کارهای غیرانسانی گسترش می‌دهند. همه این موارد باعث شده برای اولین بار نهادهای بین‌المللی اروپایی دور هم جمع شوند و قوانین رباتیک برای نظارت و کنترل گسترش سیستم‌های رباتیک و حتی تعریف جرم رباتیک را با توجه به مفاهیم جدیدی که در این علم پدیدار شده وضع کنند. گرچه کشورها و دانشمندانی هم هستند که هنوز ضرورتی در این کار نمی‌بینند، ولی به نظر می‌آید میان مجموعه‌ای از نظرها، خوشبینی‌ها و بدبینی‌ها به فردای تعامل میان انسان و ربات، وضع قوانین پیشگیرانه، هوشمندانه و منطقی باشد.

آریا صبوری

پژوهشگر آزمایشگاه تعامل انسان و ربات دانشگاه تهران