نگاه جامع مرجعیت شیعه

این روزها فضای داخلی کشور عراق که در آستانه تشکیل کابینه قرار دارد ، شاهد تلاش های گسترده و رایزنی گروه های سیاسی خصوصا ائتلاف یکپارچه شیعیان است.

کد خبر: ۹۶۶۲۴

اما بروز اختلاف در چینش وزرای کابینه عراق سران ائتلاف یکپارچه را بر آن داشت تا برای برون رفت از وضعیت موجود ، از رهنمودهای آیت الله سیستانی ، مرجعیت شیعه بهره مند شوند.
دکتر مهدی مطهرنیا کارشناس مسائل بین المللی معتقد است که نگاه جامع مرجعیت به منافع تمام گروه های سیاسی و مذهبی موجود در عراق ایشان را به یک شخصیت کاریزمای فرا شیعی بدل کرده است.

با عنایت به مشکلات موجود در راه تشکیل دولت عراق ، رایزنی سران ائتلاف یکپارچه با آیت الله سیستانی را چگونه ارزیابی می کنید؛
بی تردید جایگاه مرجعیت شیعه در مقام مذهبی و روحانی از یک سو و جایگاه رهبریت سیاسی جامعه عراق از سوی دیگر، از اهمیت کلیدی برخوردار است . امروز مرجعیت تنها در کنار شیعیان معنا نمی یابد بلکه همواره نشان داده است که در مقام پشتوانه تحرکات ملی و حیات با عزت ملت عراق در چارچوب وحدت ملی این کشور تلاش نموده و به منافع تمام گروههای سیاسی و مذهبی به صورت همزمان توجه دارد لذا باید توجه داشت که مرجعیت شیعه در گشودن گره های موجودی در شرایط کنونی عراق ، همانند تمام دوران های اخیر می تواند ، موثر باشد اما عنایت به این نکته نیز ضروری است که هزینه کردن از این جایگاه رفیع به صورت مکرر آسیب زاست لذا به نظر می رسد که در وضعیت جبری و برای برون رفت از بن بست بسیاری کنونی ، تمسک به رهبری معنوی ملت عراق است که می تواند زمینه پرور حل مسائل موجود باشد.

آیا تشکیل دولت وحدت ملی در عراق با توجه به اختلافات موجود که از خواسته های ائتلاف یکپارچه است ، محقق خواهد شد؛
بی شک تشکیل یک دولت وحدت ملی در عراق در وضعیت گذار امروز ، هزینه های خاص خود را نیز دارد. به طور کلی یک انقلاب برون زا بر ملت عراق تحمیل شده است . از این جهت که این انقلاب رژیم دیکتاتوری صدام را کنار زده ، مثبت است ولی از آن جهت که برون زا بود و دارای منشائ بیرونی ناشی از اشغال عراق توسط نیروهای بیگانه بوده است ، می توان گفت که از تبعات و پیامدهای منفی آن همواره در رنج است. از این لحاظ باید دانست که چالشهای فراروی تشکیل دولت وحدت ملی ، چالشهایی است که منشائ آن در دو حوزه قابل تحلیل است.
1- مرحله گذار از رژیم کهن مبتنی بر دیکتاتوری صدام
2- تحمیل این دوران گذار از منظر پاتولوژیک یا آسیب شناسی دور کیمی به عبارت دیگر ، تحمیل این تحولات از بالا به پایین و از بیرون به درون ، چالشهای متعددی را ایجاب می کند. این دو حوزه نشان می دهد که نمی توان براحتی مسائل عراق را در سطح حل و فصل کرد و تشکیل دولت وحدت ملی در عراق گرچه میسور است اما آسان نیست . ایران نیز نشان داد که با توجه به جایگاه معنوی خود در میان گروههای مختلف عراق در این زمینه می تواند توانایی بالایی را از خود به نمایش گذارد که تحرک اخیر در انتخاب نوری مالکی به عنوان نخست وزیر، نمونه ای از این قدرت معنوی است.

آیا سخنان اخیر بارزانی درخصوص برقراری رابطه با اسرائیل ، سبب افزایش مشکلات در سر راه ایجاد دولت وحدت ملی نخواهد شد؛
بی تردید هر مولفه یا شاخصه ای که بستر تحرکات سیاسی در وضعیت کنونی عراق را با چالش روبه رو سازد ، امری مخرب خواهد بود. طرح این موضوع در این زمان ، صورت بندی جریان متقابلی را از نظر سیاسی هدایت می کند که توجه از تشکیل کابینه دولت عراق به سمت یک مساله سیاسی دیگر را هدایت می کند. درستی یا نادرستی سخن بارزانی یک موضوع است اما انجام و اعلام آن در این فضا نکته دیگری را نشان می دهد و آن جریان سازی متقابل سیاسی در زمانی است که نیاز به اجماع اندیشه ها ، اراده ها و تمایلات برای تشکیل دولت وحدت ملی بشدت احساس می شود.