ماهی غارنشین

محققان یک گونه جدید از ماهیان غارزی را در گودال جنوب غربی ماداگاسکار کشف کرده‌اند. ماهیان غارزی یا کورماهیان اغلب متعلق به خانواده‌ای به نام « آمبلیوپسیدائه» هستند. ماهیان این خانواده معمولا کوچک و ساکن محیط‌های آب‌شیرین نظیر باتلاق‌ها، غارها یا دریاچه‌های خیلی عمیق هستند. زیستگاه این ماهیان شرایط خاصی را به آنها تحمیل کرده که مهم‌ترین آن تاریکی است. تاریکی باعث شده تا عملکرد چشم این ماهیان بکلی دگرگون شود. از طرف دیگر بیشتر گونه‌های ماهیان غارزی بدون رنگدانه هستند. در مجموع از 170 گونه ماهی غارزی که شناخته شده، فقط شش گونه آنها به خانواده آمبلیوپسیدائه تعلق دارند و در مورد دیگرگونه‌ها نظرات ضد و نقیض بسیاری وجود دارد.

ماهی غارنشین ماداگاسکاری

طول بدن گونه جدیدی که در ماداگاسکار کشف شده، فقط 38 میلی‌متر است و همانند دیگر هم‌نژادهای خود بدون چشم است. اما از طرف دیگر مجاری و خلل و فرج حسی بسیار پیشرفته‌ای در ناحیه سر این ماهی وجود دارد که می‌تواند بخوبی پاسخگوی نیازهای طبیعی‌اش در زیستگاه متفاوتش باشد. گودال ماداگاسکار که زیستگاه این گونه است، از دید مردم محلی مقدس است و اغلب هم مورد بازدید قرار می‌گیرد. با وجود این‌که بومیان این منطقه با چند گونه از ماهیان غارزی آشنا هستند اما تاکنون این ماهی عجیب و رنجور را مشاهده نکرده بودند. از تفاوت‌های بارز این گونه جدید با دیگر ماهیان غارزی می‌توان به رنگ متفاوت بدنش اشاره کرد. بیشتر ماهیان غارزی، رنگ‌پریده هستند، اما این ماهی ماداگاسکاری دارای مخلوطی از رنگدانه‌های تیره است و بدنش به رنگ قهوه‌ای یکدست مشاهده می‌شود. در مقابل بخش‌های انتهایی بدن یعنی نواحی نزدیک دم، باله‌های نزدیک مقعد و باله‌های سینه بدون رنگدانه و سفید هستند.

زیستگاهی متفاوت

سابقه حضور ماهیان غارزی در ماداگاسکار به یک قرن می‌رسد، اما دامنه و وسعت حضور جانداران، جزئیات بیولوژیکی، ارتباطات و نحوه پراکنش آنها هنوز به طور دقیق مطالعه نشده است. با وجود این‌که هر پنج ماهی غارزی شناخته شده در ماداسگار جزو زیر رده سوف‌ماهیان طبقه‌بندی شده‌اند اما آنها در واقع گویای دو مسیر تکاملی کاملا جدا هستند. لازم به ذکر است که سوف‌ماهیان یکی از بزرگ‌ترین رده‌های ماهیان را در جهان به خود اختصاص داده‌اند. جان اسپارکز از موزه تاریخ طبیعی آمریکا و استاد دانشگاه ایالتی لوئیزیانا می‌گوید که گودال گروته د ویتان یا زیستگاه این ماهی عجیب در زیر یک منطقه مسطح ساحلی خشک و در یکی از سخت‌ترین قسمت‌های جنوب غربی ماداگاسکار واقع شده بنابراین جمع‌آوری نمونه از آن هم با مشکلات خاص خود همراه بوده است. اعضای تیم تحقیقاتی پس از ورود به این گودال به یک بیماری ویروسی به نام «تب گودال» دچار شده‌اند و همین مساله هم در نامگذاری این ماهی بی‌تاثیر نبوده چنانچه نام علمی این ماهی Tphlerotrismararybe است و واژه دوم در اصل برگرفته از یک واژه محلی به معنای بیماری حاد است.

ارتباطات خویشاوندی

محقق ارشد این تحقیق که پس از پنج ساعت شنا توانسته دو نمونه از این ماهی را در عمق کمتر از دو متری صید کند، باور دارد که این ماهی از اعقاب گونه‌هایی است که بدون چشم و رنگدانه بوده‌اند و رنگدانه‌هایی هم که اکنون در این ماهی دیده می‌شود به مرور زمان و طی یک فرآیند تکاملی به وجود آمده است. این رنگدانه‌ها باعث شده که مشاهده این ماهی در گودال بسیار سخت باشد و احتمالا با تابش مستقیم نور خورشید به این گودال هم چندان بی‌ارتباط نیست.

منبع:guardian