استعاره، شرط لازم تیتراژ

قرار است در چند شماره آینده، به تیتراژ این سریال‌ها پرداخته شود و برای شروع سراغ سریال «پنج کیلومتر تا بهشت» می‌رویم. تصویر ابتدایی تیتراژ، چهره بازیگر نقش اصلی است که حالتی کابوس‌وار دارد و انگار در حال بیدار شدن است که در حقیقت بخشی از داستان فیلم حول همین محور است. سپس تصویری از یک گندمزار را می‌بینیم که روح شخصیت اصلی آنجا بیدار می‌شود که این تصویر در حقیقت تصویری تکراری به حساب می‌آید، چراکه در بسیاری از سریال‌های دیگر این ایماژ دیده شده است و می‌توان آن را وامدار سکانس گندمزار در فیلم سینمایی «گلادیاتور» ساخته رایدلی اسکات دانست که بحق یکی از زیباترین سکانس‌هایی است که برای مرگ یک قهرمان طراحی شده است. از طرفی دیگر می‌توان گندم را نشانه بهشت دانست. طبق برخی روایت‌ها آدم از نزدیک شدن به گندم در بهشت منع شده بود و به نوعی می‌توان این تصویر را اشاره‌ای به آن داستان دانست که بعد وارد قسمت عناوین می‌شود که در پس تصویر حالتی مانند یک نقشه دیده می‌شود و میان آن، تصاویری از سریال به نمایش در می‌آید. رنگ غالب در تصویر، کبود است اما رنگ تصاویری که میان آن به نمایش در‌می‌آید، کاملا با پس‌زمینه و حتی با یکدیگر متفاوت است و به همین دلیل پیوستگی ندارد و در ادامه تیتراژ هم این تصاویر از قسمت‌های مختلف سریال به نمایش درمی‌آیند که سعی می‌کنند فضای کلی سریال را ترسیم کنند، تصاویری که ابتدا میان خطوط نقشه محصور هستند که تا حدودی می‌توان علی‌رغم عدم پیوستگی رنگی، آن را پذیرفت اما در ادامه شاهد تصاویری هستیم که به طور محو در پس‌زمینه نمایش داده می‌شوند، تصاویری که هیچ منطق خاصی را دنبال نمی‌کنند.اما اگر بخواهیم تیتراژ را بدون این تصاویر تصور کنیم، با یک نقشه رو‌به‌رو هستیم که در پایان ختم می‌شود به جاده‌ای که میان گندمزار در حرکت است و در پایان، نمایی از دشت را می‌بینیم که می‌توان آن را به نشانه بهشت و رسیدن به آرامش دانست. در حقیقت این تصاویر به نوعی زائد هستند و اگر نباشند می‌توان گفت سطح کیفی تیتراژ بالاتر می‌رود و بدون اضافه کردن تصاویری از بدنه سریال، با حالتی استعاری حرف خود را بیان می‌کند و سعی شده سیر یک زندگی را که شبیه حرکت سریع در طول یک جاده است و همچنین رسیدن به بهشت و پایانی آرام بر این زندگی را به شکلی استعاری نشان دهد، هر چند قدرت تصاویر و استعاره‌ها زیاد نیست و می‌توان آن را کاملا رو و بدون هیچ ایهامی دریافت کرد. به هر تقدیر تلاشی است قابل بررسی اما به شرط آن که صرفا در همین سطح محدود می‌شد و در پی آن بر‌نمی‌آمد تا با نمایش تصاویری از طول سریال، ایجاد تعلیق کاذب کند.