غیرت فقط برای مردها نیست

 حس مالکیت باعث ایجاد صفت‌هایی نظیر غیرت و تعصب و حسادت می‌شود و اگر در جای خود به کار گرفته نشود، باعث ایجاد اختلاف در زندگی زناشویی می‌شود. افراط در غیرت باعث ایجاد تعصب می‌شود و تعصبات بیمارگونه به سوءظن تبدیل می‌شود، طوری که هر رفتار طرف مقابل باعث ایجاد بدگمانی نسبت به او می‌شود و حساسیت همسرش را برمی‌انگیزد.

بیشتر ما غیرت را مخصوص مردها می‌دانیم در حالی که زن‌ها نیز نسبت به همسرانشان غیرت دارند اما این غیرت بیشتر به شکل حسادت‌های زنانه شناخته شده است در حالی که تحقیقات نشان می‌دهد که مردها هم به اندازه زن‌ها حسودند. حسادت یک حس اکتسابی است و از دوران کودکی نشات می‌گیرد.

غیرت مثبت برای هر دو جنس

وقتی زن و شوهر نسبت به هم توجه داشته باشند و نسبت به اعمال و رفتار هم و همچنین رفتار دیگران با همسرشان حساس باشند و این توجه و حساسیت متعادل باشد، اثرات مثبت زیادی به همراه دارد. این توجه نشانه دوست داشتن و علاقه است و این‌که همسر ما دوست دارد که ما بهترین باشیم و رفتاری نکنیم که در شأن ما نباشد و یا عملی انجام ندهیم که شخصیت ما را زیر سوال ببرد. این توجه و غیرت چه از جانب زن و چه از جانب مرد برای طرف مقابل شیرین است و به او این احساس را می‌دهد که برای همسرش مهم است.

2 نکته در مورد غیرت مثبت در زندگی زناشویی وجود دارد. نکته اول این‌که غیرت نباید فقط در کلام باشد و همچنین نباید محدودکننده باشد. یعنی تنها غیرت داشتن روی همسرتان کافی نیست بلکه باید در عمل کاری کنید که همسرتان از خطرات حفظ شود. برای مثال، اگر مردی می‌خواهد همسرش هنگام شب تنها بیرون از خانه نباشد، نباید به او بگوید که حق نداری شب بیرون بروی، بلکه باید خودش هم همراه او برود. یا مثلا اگر خانمی دوست دارد که همسرش تنها به او توجه کند، باید به خودش برسد. این رسیدگی هم بیرونی است و هم درونی یعنی اخلاق خوش و روی زیبا و مرتب باعث می‌شود که همسر شما جذب شما شود. درست است که هر زوجی برای خود قوانینی دارند، اما اگر شما شرایطی دارید که عرفی نیستند، قبل از ازدواج باید آنها را به همسر خود بگویید و درباره آنها حرف بزنید و همین طور به شرط‌های همسرتان نیز خوب فکر کنید و چشم‌بسته آنها را قبول نکنید. مثلا اگر مردی دوست ندارد همسرش سر کار برود یا درسش را ادامه دهد، باید قبل از ازدواج بگوید و حق ندارد بعد از ازدواج این حقوق را از همسرش سلب کند.

نکته بعدی درباره غیرت مثبت این است که غیرت تنها نباید راجع به ارتباط با جنس مخالف و مسائل ناموسی باشد. شما می‌توانید نسبت به سلامتی و زیبایی و اخلاق و شخصیت و روح همسرتان نیز غیرت داشته باشید؛ به این نحو که مثلا اگر همسرتان به هر نحوی به سلامتی خود آسیب می‌زند، جلوی او را بگیرید و نگذارید سلامتی‌اش به خطر بیفتد یا اگر در شخصیت همسرتان خصلت بدی وجود دارد، می‌توانید به او در رفع آن کمک کنید و همیشه بخواهید که همسرتان را کامل کنید.

با غیرت مثبت نسبت به همسر و زندگی‌تان، می‌توانید در حفظ زناشویی خود بکوشید اما یادتان باشد که غیرت مثبت داشتن کار ساده‌ای نیست و نیاز به دقت و تلاش دارد تا باعث آسیب زدن به زندگی نشود.

تعصب منفی

وقتی شما در به خرج دادن غیرت زیاده‌روی کنید و راه‌های درست به کار بردن آن را گم کنید، این غیرت به تعصبی کورکورانه تبدیل و باعث اختلافات شدید خانوادگی می‌شود. از طرف دیگر گاهی غیرت در مسیرهای اصلی خودش نیست و افراد به دلایلی درست آن را در زندگی به کار نمی‌برند که افراط و تفریط نیست ولی باز در زندگی شما را دچار دردسر می‌کند.

غیرت گزینشی نوعی از همین درست به کار نبردن غیرت است؛ یعنی شما هر وقت که حوصله داشته باشید یا در موقعیت‌های گزینشی، روی همسرتان غیرت دارید. این اتفاق معمولا از روی تنبلی و کم‌اهمیتی اتفاق می‌افتد؛ به طوری که فرد فقط می‌خواهد به همسرش در مواقع خاص و اندکی بگوید من غیرت دارم ولی بیشتر اوقات کاری به کار همسرش ندارد. تماس تلفنی نداشتن در روز، اهمیت ندادن به این‌که همسرتان کجاست و با چه کسی وقت می‌گذراند و گوش ندادن با حوصله با حرف‌های همسرتان، از موارد غیرت گزینشی است که به مرور زمان همسرتان را آزار می‌دهد و فکر می‌کند برای شما مهم نیست که او در چه وضعی است.

سوءظن‌های بی‌مورد از موارد افراطی غیرت و تعصب است. بعضی از مردها و زن‌ها همسرانشان را گناهکار فرض می‌کنند، مگر این‌که خلافش ثابت شود. در حالی که این احساس اشتباه است و هم خود را آزار می‌دهند، هم همسرشان را. شکاک بودن و خیالپردازی‌های غلط در زندگی مشترک آفت بزرگی است که می‌تواند همه لذت‌های آن را از بین ببرد. اگر این سوءظن‌ها زیاد و طولانی‌مدت شد، حتما باید با روان‌شناس مشورت کنید تا مشکل‌تان ریشه دار نشود.

غیرت یک‌طرفه به معنی این است که فردی فقط به خود حق بدهد نسبت به همسرش غیرت داشته باشد. معمولا مردها فکر می‌کنند به دلیل قوی‌تر بودنشان، فقط آنها حق دارند روی زن‌هایشان غیرت داشته باشند، در حالی که همانقدر که زن‌ها در جامعه در معرض خطرند مردها نیز در معرض خطرند و نیاز به مراقبت منطقی از طرف همسرانشان دارند و این مراقبت به معنی امر و نهی و کنترل مستقیم نیست، بلکه به معنی همراه بودن و از حال و احوال هم خبر داشتن است.

حفظ زندگی در برابر تعصبات منفی

حال برای این‌که در برابر غیرت‌های نادرست و تعصبات منفی بتوانیم زندگی زناشویی‌مان را حفظ کنیم و یک فضای صمیمی و عاری از منیت و حس مالکیت افراطی داشته باشیم، راه‌هایی وجود دارد که در ادامه به آنها اشاره خواهیم کرد.

اول باید حساسیت‌های همسرمان را بشناسیم. برای این‌که بتوانیم همسرمان را راضی نگه داریم، باید حساسیت‌های او را در طول زندگی بشناسیم و بدانیم که همسرمان در مورد چه نکاتی حساس است و در رعایت آن نکات و یا برطرف کردن حساسیتش بکوشیم. از طرف دیگر، نباید از این حساسیت‌ها سوءاستفاده کنیم؛ یعنی برای عصبانی کردن همسرمان یا لجبازی با او از حساسیت‌هایش به عنوان نقطه‌ضعف سوءاستفاده کنیم.

جلب اعتماد همسرمان نیز یکی از موارد مهم است و ما باید در زندگی زناشویی اعتماد همسرمان را جلب کنیم تا اگر او از گذشه سوءظن‌هایی نسبت به جنس مخالفش دارد و باورهای غلطی از زن‌ها یا مردها به دست آورده، برطرف شود و دید منطقی پیدا کند. معمولا در اوایل زندگی زن و شوهر بیشتر نسبت به هم غیرت و تعصب دارند و به مرور اگر همسران بتوانند اعتماد همدیگر را جلب کنند این تعصبات از بین می‌رود اما اگر برعکس به این تعصبات دامن بزنند، تبدیل به سوءظن و حتی گاهی بیماری‌های روانی می‌شود.

رعایت نکات اخلاقی از مواردی است که در زندگی زناشویی باید به آن دقت کرد. وقتی شما ازدواج می‌کنید و نسبت به زندگی متعهد می‌شوید، باید در رفتارتان نیز متعهد باشید و همه چیز را از لباس پوشیدن تا حرف زدن و... رعایت کنید. این نکات برای زن و مرد به یک اندازه وجود دارد و تنها در بعضی موارد با هم فرق دارند، اما این طور نیست که فقط زن‌ها آن را رعایت کنند. مردها نیز در رعایت نکات اخلاقی مربوط به خود باید دقت کنند.

صداقت و راستگویی برای این‌که همسرتان به شما اعتماد کند ضروری است. هر چه صادق‌تر باشید خود نیز راحت‌ترید.

صداقت امری ضروری برای زندگی است، اما آنچه در زندگی صداقت را از بین می‌برد برخورد طرف مقابل با صداقت همسرش است. شما همانطور که از همسرتان انتظار صداقت دارید، باید خودتان هم صبر و حوصله شنیدن حرف‌های همسرتان را داشته باشید. منطقی‌ترین برخورد را با او داشته باشید تا او را به رعایت همیشگی صداقت تشویق کنید.

با رعایت این نکات، شما اول به خود احترام می‌گذارید و ارزشمندی خود را ثابت می‌کنید، بعد راه خطر را در زندگی زناشویی خود می‌بندید. از طرفی، همسرتان نیز خود را مانند شما متعهد به زندگی خواهد دانست، در نتیجه همیشه با وفاداری و غیرتمندی مثبت و منطقی به زندگی زناشویی خود ادامه می‌دهید.

حدیث‌السادات میرزایی