در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
با تولید نرمافزارهایی که از حافظه انسان تقلید میکنند
فراموشی را از یاد ببرید
وقتی از کار فکری یا بدنی خسته میشوید، وقتی در شرایط پر استرسی به سر میبرید، دچار کم خوابی شدهاید یا حتی بیمارید، احتمال خطا در انجام کارها و فراموشی در ارتباط با کارهایی که برایتان از اولویت یا حساسیت برخوردارند، بیشتر میشود. شاید برای شما هم این اتفاق عجیب بارها رخ داده که حتی نتوانستهاید شماره تلفن یا پلاک منزل خود را به یاد آورید؟
همه اینها مقدمهای بود که بگوییم مغز انسان با تمام تواناییهای انکار ناپذیرش دچار محدودیتهایی است. به بیان دیگر، ما در تصمیمات روزانه خود در بسیاری موارد دچار ناهماهنگی میشویم. بعلاوه حافظه عملی محدودی هم داریم و قادر به فهم مقادیر زیادی از اطلاعات بهطور سریع نیستیم. همچنین به خاطر آوردن اطلاعات انباشته شده در حافظهمان به کندی صورت میگیرد یا در مواردی، برخی اطلاعات از قلم میافتد.
حال با این تفاسیر میتوانید به کمکی که سیستمهای نرم افزاری هوشمند امروزی به ما ارائه میکنند تا این محدودیتها را جبران کنیم، بیشتر پی ببرید.
در واقع سیستمهای هوش مصنوعی همان کوششهایی هستند که با کمک نرمافزار و سختافزارهای طراحی شده، رفتارهای انسانی را تقلید میکنند. چنین نظامهایی، توان یادگیری زبانهای طبیعی، انجام وظیفههای انسانی به صورت رباتیک حتی رقابت با توان تصمیمگیری انسان را دارند، بهگونهای که حتی در جدیدترین نوع خود میتوانند به تقلید از حافظه انسان بپردازند.
چرا انسانها به سیستمهای خبره نیاز دارند؟
شاید بد نباشد ابتدا به این پرسش پاسخ دهیم که چرا انسانها به سیستمهای خبره نیاز دارند؟
مسلما انسانها قادر به حفظ و نگهداری مقادیر زیادی از اطلاعات در حافظه نیستند؛ بعلاوه میتوانند بهطور عمدی از مسوولیتهای تصمیمگیری اجتناب کنند، دروغ میگویند، مخفی میشوند و البته میمیرند.
نمیخواهیم منکر برتریهای انسان بر سیستمهای خبره بشویم، هر چند انسان به رفتار فرهنگی که سیستم خبره از آن اطلاعی ندارد، اهمیت میدهد و از وسعت و محدودیت معلومات خود نیز خبر دارد، در حالی که خیلی از سیستمهای خبره محدودیت خود را نمیدانند.
بعلاوه انسان در مواقع اضطراری یا وضعیت جدید میتواند تصمیمات مهم و سرنوشتسازی بگیرد در صورتی که سیستم خبره صرفا در محدوده دانشی که به آن خورانده شده است، تصمیم میگیرد.
با این حال فراموش نکنید بزرگترین و مهمترین مزیت سیستمهای هوش مصنوعی آن است که امکان دسترسی ما را به صورت آنی به پایگاه اطلاعاتی فراهم میآورند و دچار فراموشی نمیشوند.
تحول زندگی بشر با سیستمهای خبره
اگر بخواهید از کاربردهای بیشمار سیستمهای خبره و خدماتی که به ما انسانها ارائه میکنند مطلع شوید باید بدانید این سیستمها میتوانند فرآیندهایی چون مبادله کالا، برنامهریزی اقتصادی، برنامهریزیهای مالی، اعطای وام و تعیین حدود اعتبار، تشخیص و درمان انواع بیماریها، برنامهریزی و کنترل کارخانههای خودکار، تشخیص و نگهداری ماشینهای پیچیده، مشاوران بازار بورس، پیکربندی و طراحی رایانه، برنامهریزی و کنترل فرآیندهای شیمیایی، کنترل و تجزیه و تحلیل غبار معادن، بارگیری کشتیها و هواپیماها و برنامهریزی پروازهای هواپیمادر فرودگاه را بهدست گیرند.
شبیه سازی مغز انسان
شاید برایتان جالب باشد بدانید شبیهسازی مغز انسان و فرآیندهای وابسته به آن همچون حافظه چگونه صورت میگیرد.
مغز انسان از میلیاردها سلول یا رشته عصبیدرست شده است و این سلولها به صورت پیچیدهای به یکدیگر متصلند. شبیهسازی مغز انسان میتواند از طریق سختافزار یا نرمافزار انجام گیرد. تحقیقات اولیه نشان داده است شبیهسازی مغز، کاریمکانیکی و ساده است؛ برای مثال، یک کرم دارای چند شبکه عصبیاست.
یک حشره حدود یک میلیون رشته عصبی دارد و مغز انسان ازهزار میلیارد رشته عصبی درست شده است. با تمرکز و اتصال رشتههایعصبی مصنوعی میتوان واحد هوش مصنوعی را درست کرد.
هوش انسانی بسیار پیچیدهتر و گستردهتر از سیستمهای رایانهایاست و توانمندیهای برجستهای مانند استدلال، رفتار، مقایسه، آفرینش و به کار بستن مفهومها را دارد. هوش مصنوعی با بهرهگیری از سیستمهای نرمافزاری و سختافزاری که اساس کار آن را کنار هم گذاشتن ذرات اطلاعاتی که خود ما به سیستم میدهیم تشکیل میدهد، میتوانند بسیاری از توانمندیهای انسانی را بدون آنکه نکتهای را از قلم بیندازند از خودبروز دهند.
صفر و یکها، یادآوری کننده حوادث مهم روزانه
و بالاخره دانشمندان در تلاشی دیگر موفق به تولید نرمافزاری شدهاند که به انسان در یادآوری نامها، چهرهها و شماره تلفنهایی که در طول روز با آنها سر و کار دارند، کمک میکند.
این نرم افزارجدید که پنسیو نام دارد در تلفن همراه و رایانه فرد وارد شده و فهرستی از اطلاعات استفاده شده در طول روز شامل عکسها، یادداشتها، نقشهها و فایلها را جمعآوری کرده و به هم مرتبط میکند و در نهایت فهرستی از حوادث مهم روز را برای یاد آوری به فرد فراهم میآورد. این نرمافزار نه تنها توانایی تشخیص اطلاعات را دارد، بلکه زمینه وقوع و استفاده از آنها را نیز به کمک سیستم تقلید حافظه انسان تشخیص خواهد داد.
این فناوری بر اساس کنار هم گذاشتن ذرات اطلاعات که از روی اطلاعات دستگاه فرد برداشته شده، عمل کرده، با کنار هم قرار دادن اطلاعات مربوط به هم در به خاطر آوردن حوادث به فرد کمک میکند. جدا از فناوری، ذخیره اطلاعات و مرور آنها توسط فرد که برای کار با این سیستم ضروری است میتواند برای انسان سودمند باشد.
آموزش حرکات انسان به ربات
پژوهشگران حتی موفق شدهاند نرمافزاری اختراع کنند که قادر به آموزش شیوه حرکت به رباتهاست.
این نرمافزار قادر به درک و تقلید فرامین مغز انسان و شبکه عصبی آن است و با نصب آن روی رایانه شبیهسازی و تقلید از حرکات لب و دهان انسان و دیگر اجزای بدن ممکن میشود. به این ترتیب، یک ربات میتواند مانند کودکی تازه متولد شده، بسیاری از رفتارها و حرکات انسان را بیاموزد. در واقع ربات طراحی شده قادر به تقلید حرکات یک انسان همچون راه رفتن، پریدن، دویدن و خندیدن است. پیشبینی میشود تکمیل این اختراع، تحولی جدی در علم رباتیک باشد.
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
