تنوع زیستی

طرقه کوهی

طرقه کوهی یا طرقه دم حنایی صخره‌ای با نام علمی Monticola Saxatilis از خانواده توکا (Turdidae) و از راسته گنجشک‌سانان (Passeriformes) است. پرنده‌ای به نسبت کوچک به طول 17 تا 20 سانتی‌متر (تقریبا به اندازه سار)‌ و وزن 45 تا 65 گرم با دم کوتاه و منقار بلند است. رنگ‌آمیزی در پرنده نر و ماده متفاوت است. ناحیه پشتی و سر و گردن در پرنده نر آبی مایل به خاکستری و ناحیه زیرین بدن و ناحیه دمی نارنجی مایل به قرمز و بال‌ها قهوه‌ای تیره مایل به سیاه است که در زمستان همه پر و بال دارای حاشیه سیاه و سفید می‌شود. پرنده ماده دارای رنگ‌آمیزی قهوه‌ای مایل به خاکستری همراه با لکه‌ها و رگه‌های سفید و نخودی در ناحیه پشتی و بال‌ها، نیز در ناحیه زیرین بدن قهوه‌ای کمرنگ با رگه‌های قهوه‌ای تیره و ناحیه بیرونی دمی زرد مایل به نارنجی است. پرنده ماده در زمستان اندکی شبیه به فرم زمستانه نرها می‌شود. طرقه‌های جوان نیز شبیه به ماده‌ها هستند.

کد خبر: ۲۵۰۷۲۶

طرقه کوهی در نواحی دامنه‌ای خشک، صخره‌ای و سنگلاخ کوهستانی در ارتفاع بین 1000 تا 3000 متری همراه با پوشش گیاهی پراکنده بوته‌ای، درختی و درختچه‌ای زندگی می‌کنند. آشیانه را از مواد گیاهی ظریف چون ریشه‌ها، ساقه‌ها و خزه‌ها در بین سنگ‌ها و شکاف صخره‌ها می‌سازد. پرنده ماده 4 تا 5 تخم آبی مایل به خاکستری می‌گذارد که حدود 2 هفته (13 تا 15 روز)‌ روی آنها می‌خوابد. جوجه‌ها به مدت 13 تا 16 روز تحت مراقبت والدین قرار می‌گیرند و توسط حشرات تغذیه می‌شوند.

آواز مشخص و خوش‌آهنگی دارد. همه‌چیزخوار است و از دانه‌ها، حشرات، نرم‌تنان و عنکبوتیان تغذیه می‌کند. هنگام مهاجرت در مناطق دیگر هم دیده می‌شود. در جنوب اروپا تا آسیای مرکز و شمال چین زادوولد می‌کند. پرنده‌ای مهاجر است که تمام جمعیت‌های آن زمستان را در آفریقا، بویژه در جنوب صحرا می‌گذرانند. در ایران در رشته‌کوه‌های زاگرس، البرز و دیگر نواحی کوهستانی دیده شده است. در فصل تابستان در ایران به فراوانی دیده می‌شود. طرقه کوهی توسط لینه دانشمند سوئدی در سال 1766 شناسایی و نامگذاری شد. این پرنده از نظر حفاظتی دارای وضعیت زیستی و جمعیتی مطلوب است و بر اساس طبقه‌بندی اتحادیه جهانی حفاظت از منابع طبیعی (IUCN) در وضعیت کمترین خطر (LC) قرار دارد. این گونه در ایران دارای جمعیت خوبی است و به سبب این که در نواحی دورافتاده کوهستانی و میان صخره‌ها زیست می‌کند، تاکنون هیچ خطری آن را تهدید نکرده است. در برخی نوشته‌های فارسی این پرنده به نام باسترک نیز معرفی می‌شود.