گلگشت ویژهبرنامهای تولیدی از گروه مطالعات فرهنگی رادیو فرهنگ است که در روزهای دوم، چهارم، پنجم، نهم، یازدهم و دوازدهم فروردین ماه سال جدید در ساعت 8:30 دقیقه به مدت یک ساعت از این شبکه رادیویی پخش میشود. محمدرضا حاجی حیدری سردبیر، تهیهکننده و نویسنده گلگشت که در رادیو فرهنگ سردبیری و نویسندگی سیاحتنامه و سردبیری و تهیهکنندگی افسون افسانهها و تهیهکنندگی عیاران را بر عهده دارد در مورد گلگشت میگوید: فلسفه تهیه برنامه به این برمیگردد که سرزمین ایران چیزی نزدیک یک میلیون و دویست هزار اثر تاریخی و باستانی دارد و از نظر تعداد آثار تاریخی ما جزو 10 کشوری هستیم که جایگاه ممتازی از نظر آثار تاریخی داریم. از طرفی کشور ما از نظر جاذبههای طبیعی جزو پنج کشور مطرح جهان است. این 2 عامل باعث شد که من به فکر تهیه این برنامه بیفتم. با توجه به اینکه ایام نوروز ایامی است که بخش عمدهای از هموطنانمان به سیر و سیاحت در اقصینقاط ایران میپردازند و تصمیم گرفتیم با همکاری خانم سلیمانی مدیر گروههای مطالعات فرهنگی و فرهنگ عامه در حقیقت جوابی بدهیم به نیازی که مخاطبان دارند. اینکه طی بازدیدی که از اماکن مختلف دارند شاید اطلاعاتشان کافی و کارآمد نباشد. ما خواستیم در این برنامه نیازهای فکری و دانشی که وجود دارد و در آن سفر امکان نیست به آن دسترسی پیدا کنند به مخاطبانمان منتقل کنیم.
مضافا اینکه ممکن است ما آثاری را معرفی کنیم که فرد بازدید کنندهای که در استان قرار دارد با آن بنا و یادمان آشنا نباشد. حاج حیدری میگوید: ما شش استان اصفهان، خوزستان، فارس، آذربایجانشرقی، خراسان جنوبی و کرمانشاه را در نظر گرفتیم که کارشناسان برنامه در مورد مسائل توریستی و گردشگری این شش استان صحبت میکنند. حاج حیدری در خصوص معیار انتخاب این شش استان میگوید: یک بخش برمیگردد به تعداد زیاد جاذبههای تاریخی که در استانهای اصفهان فارس و خوزستان وجود دارد و 3 استان کرمانشاه، خراسان جنوبی، آذربایجان شرقی مناطقی هستند که جاذبههای زیاد دارند اما کمتر شناخته شده است. حاج حیدری در مورد بخشهای برنامه میگوید: گل گشت یک برنامه ترکیبی است. ما سعی کردیم برنامه با تعدد کارشناس و آیتمهای گوناگون برای مخاطب جذاب باشد. در بخش کارشناسی چهار کارشناس داریم که مهندس عبدالعلیپور، مهندس رضا محبی و مهندس رضا تقیزاده از کانون جهانگردی و اتومبیلرانی هستند و خانم سیما میری کارشناس میراث فرهنگی هستند. بخش ارتباط با فرهنگ یاران را داریم که به معرفی سنتهای نوروزی در آن منطقه میپردازد و آن بخش را خانم آسیه حیدری به عنوان گزارشگر برعهده دارد. مسابقه هم در برنامه داریم و برای کسانی که پاسخ صحیح میدهند از طرف کانون جهانگردی و اتومبیلرانی جوایزی در نظر گرفته شده است. حاج حیدری در مورد ویژگیهای یک برنامه نوروزی میگوید: من فکر میکنم که مهمترین آیتم برنامه نوروزی این است که باید مفرح باشد یعنی برای شنونده لحظاتی تامل برانگیز و نشاطآور را فراهم کند. ما نمیتوانیم فقط به صرف این که میخواهیم اطلاعات به مخاطب منتقل کنیم فقط روی دانشافزایی تاکید داشته باشیم. برنامه باید در عین حال برای شنوندگان شادیآور هم باشد. برای همین سعی کردیم که از موسیقیهای سنتی آن منطقه استفاده کنیم که به جذابیت برنامه بیشتر کمک کند. حاج حیدری در مورد چگونگی مشخص شدن جاذبههای سفر با توجه به شنیداری بودن برنامه میگوید: سعی میکنیم اطلاعاتی که به مخاطب منتقل میکنیم به گونهای باشد که حالت تجسمی به خود بگیرد یعنی رادیو با توجه به این که جزو رسانههایی است که امکان تصویرسازی برای شنونده نیست اما کارشناس ما میتواند طوری بیان کند که شنونده بتواند در ذهنش مجسم کند و تجسم ذهنی داشته باشد که وقتی اثر را میبیند آن گفتهها و اثر را با هم تطبیق دهد و به یک نتیجه قطعی و منطقی برسد. دلارام شکوهی گوینده گلگشت که در رادیو فرهنگ گویندگی برنامههای جامعه ایران (2 روز در هفته) افسون افسانهها، پند و مثل، قانون و جهان فرهنگ را برعهده دارد در مورد ویژگی کارهای مناسبتی و برنامه گلگشت میگوید: در یک مقطع زمانی خاص که این برنامهها تهیه میشوند و پخش میشوند در همان مقطع مورد استفاده قرار میگیرد مثلا در برنامه گلگشت با حضور کارشناسان راجع به تسهیلاتی که در بین راه به عزیزانی که میخواهند سفرکنند و این که در شهر یا استانی که سفر میکنند تسهیلاتی که به آنها داده میشود و در طی مسیر هم هتلها و جاذبههای گردشگری شهر یا استانی که سفر میکنند بر ایشان گفته میشود.
مریم رضازاده