اشتباهات آمریکا

یک درس که آمریکا نگرفته این است که در کشوری با حکومت فروپاشیده و ضعیف درگیر جنگ نشود. بعضی‌ها تصور می‌کنند اگر کشوری فروپاشیده، تهاجم خارجی به آن موجه است و با مقاومت چندانی مواجه نخواهد شد. اما بزرگترین فجایع سیاست خارجی آمریکا در نسل گذشته در جاهایی بوده که دولت سازمان یافته و درست و حسابی نداشته است.

در لبنان در سال 1983 دویست و چهل و دو نظامی آمریکا در بیروت کشته شدند، 10 سال بعد سومالی شاهد ناکامی آمریکایی‌ها بود و سپس آمریکایی‌ها با سرنگونی صدام این کشور را اشغال کردند. جوامعی که ساختار دولتی ضعیفی دارند روش‌های کاملا موثر و مرگباری برای دفاع از خود ابداع می‌کنند. یک پزشک جراح اعصاب عراقی را به یاد دارم که در سال 2003 که با یک مسلسل مانع از غارت بیمارستان خود در بغداد شده بود،به من گفت: «آمریکایی‌ها باید بدانند حتی صدام برای حکومت بر عراق مشکل داشت.» عراق هرگز مانند دیکتاتوری‌های اروپای شرقی (در زمان کمونیسم) نبود. حتی در زمان صدام هر عراقی یک تفنگ داشت.اما مردم عراق برای رژیم صدام نمی‌جنگیدند بلکه برای قوم و عشیره و دین و مذهب خود می‌جنگیدند. یک اشتباه آمریکایی‌ها این بود که خیال می‌کردند به صرف نفرت دو فرقه مذهبی از یکدیگر، ملی‌گرایی در عراق قدرت چندانی ندارد.

این باورنادرست که مرحله‌ای از جنگ با پیروزی خاتمه یافته است مفسران آمریکایی را به این اشتباه انداخته که آمریکا می‌تواند 50 هزار سرباز خود را بدون هیچ اعتراضی از طرف مردم عراق در این کشور باقی بگذارد. این کار با نتیجه مذاکرات طولانی و بسیار دشوار سال 2008 دولت آمریکا با عراق نیز مغایرت دارد.

بزرگترین منبع اشتباه برای آمریکایی‌ها در عراق این بود که آرام شدن نسبی اوضاع را به حساب اقدامات خود گذاشتند: این که شورش سنی‌ها علیه آمریکایی‌ها که در نیمه دوم سال 2007 آرام گرفت به دلیل افزایش 30 هزار نفری نیروهای آمریکا با شیوه‌های تهاجمی‌تر و وحشیانه‌تر آنها بود. در حالی که علت واقعی کاهش خشونت‌ها پیروزی شیعیان بر سنی‌ها در جنگ داخلی شدید عراق، واکنش آنان به القاعده و آتش‌بس اعلام شده به وسیله ارتش المهدی (مقتدا صدر) بود. اگر مداخله آمریکا در عراق چیزی را ثابت کرد این بود که آمریکایی‌ها هرگز قدرت شکل دادن دلخواه خود به محیط سیاسی و نظامی را نداشتند. البته هنوز مدام کتاب هایی درباره عراق به وسیله آمریکایی‌ها نوشته می‌شود که در آنها وانمود می‌شود هر اتفاقی در عراق به خواست آمریکایی‌ها و با فشار دکمه‌ای در واشنگتن انجام می‌شود. این برداشت نادرست برای این تبلیغ و تقویت می‌شود که بگویند افزایش نیروها در عراق موثر بود و همین وضع می‌تواند در افغانستان تکرار شود.

متن کامل را در جام‌جم آنلاین بخوانید.

منبع: ایندیپندنت