این در حالی است که پس از پایان جنگ تحمیلی و آغاز دوران سازندگی و توسعه بسیج در کنار حفظ توان رزمی برنامههای دیگری را سرلوحه کار قرار داد. حوزههایی مثل فرهنگ، دانش، تکنولوژی، فعالیتهای اجتماعی، هنری و ادبی ازجمله حوزههایی بودند که مورد توجه جدی بسیج قرار گرفتند و طی سالهایی که گذشت با ساماندهی نیروهای بسیجی افقهای تازهای در این حوزهها در بسیج گشوده شد.
این مهم در حالی اتفاق افتاد که کماکان در تبلیغات و فعالیتهای رسانهای چه به مناسبت هفته بسیج و چه به مناسبت هفته دفاع مقدس و چه در مناسبتهای دیگر کماکان از وجه نظامی بسیج و کارهایی که این نیروی مردمی در زمان جنگ تحمیلی انجام داده بود، سخن به میان میآمد.
به عنوان مثال معمولا برای مطالب مربوط به بسیج از عکسهای دوران دفاع مقدس استفاده میشود و فعالیتهای این نیرو در حوزههایی که یاد شد، کمتر مورد توجه قرار میگیرد.
بسیج نیرویی است که طی این سالها مدام در عرصههای مختلف وارد شده و اگر به کارنامه فعالیتش نگاهی کوتاه بیندازیم درمییابیم که جشنوارههای مختلف ادبی ــ هنری در این نهاد و با همراهی هنرمندان و جوانان بسیجی بر پا شده که در نوع خود حرکتهای جالب توجهی بودهاند.
در کنار همه اینها بسیج یک بعد دیگر هم دارد که آن فعالیت در حوزه سازندگی و درمان است.
طی سالهای گذشته نیروهای بسیج که تخصصهای علمی دارند در قالب طرحی سازماندهی شدهاند و به مناطق محروم اعزام میشوند.
این نیروها در مناطق محروم خدمات مختلفی انجام میدهند. از مقاومسازی، زیباسازی و تجهیز مدارس گرفته تا ویزیت مردم توسط پزشکان و ارائه خدمات پزشکی. همه این فعالیت ها بیانگر این است که بسیج نهادی است با ابعادی فراوان که هر کدام از بعدهای آن نیاز به معرفی ویژه ای دارد.
بسیج حالا تنها یک نهاد نظامی نیست، بلکه نهادی است سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و علمی که در کنار حفظ توان رزمی در مواقع صلح خدمات بسیاری را در گوشه و کنار ایران انجام میدهد.
نحوه معرفی و شناسایی ابعاد مختلف این نهاد نیاز به باز تعریف دارد.
هر چند پیش زمینههای این اتفاق دیده شده و معلوم است که چنین اتفاقاتی در حال شکلگیری است. اما به نظر میرسد برای معرفی این ظرفیتها نباید منتظر زمان خاصی ماند و در مناسبتهایی خاص فقط به این موضوع پرداخت.