با سردرد‌های میگرنی چه کنیم؟

جام جم آنلاین - medlineplus  نوشت: میگرن یکی از اختلالات عصبی شایع است که معمولاً با سردرد ضربان‌دار و گاهی شدید همراه می‌شود. درد ممکن است در یک سمت سر احساس شود و با حرکت کردن شدت بگیرد. حالت تهوع، استفراغ و حساسیت به نور و صدا نیز از علائم رایج آن هستند. بعضی افراد پیش از شروع سردرد دچار اختلالات بینایی مانند دیدن نور‌های چشمک‌زن یا خطوط زیگزاگی می‌شوند که به آن «اورا» گفته می‌شود.
بر اساس اطلاعات منتشرشده در وب‌سایت خدمات سلامت ملی بریتانیا (NHS)، حملات میگرنی معمولاً بین چهار ساعت تا سه روز طول می‌کشند. اگرچه درمان قطعی برای میگرن وجود ندارد، اما روش‌های دارویی و غیردارویی می‌توانند به کنترل علائم و کاهش تعداد حملات کمک کنند.
 
هنگام شروع حمله میگرن چه کنیم؟
یکی از توصیه‌های مهم برای کنترل میگرن، شروع درمان در مراحل ابتدایی سردرد است. مصرف داروی مناسب در ابتدای حمله می‌تواند به کاهش شدت درد کمک کند. مسکن‌هایی مانند استامینوفن و ایبوپروفن برای برخی افراد مؤثر هستند، اما انتخاب دارو باید با توجه به شرایط جسمی، بیماری‌های زمینه‌ای و دارو‌های مصرفی انجام شود.
اگر مسکن‌های معمولی پاسخ مناسبی نداشته باشند، پزشک ممکن است دارو‌های اختصاصی میگرن مانند تریپتان‌ها را تجویز کند. در مواردی که تهوع و استفراغ وجود دارد نیز دارو‌های ضدتهوع می‌توانند بخشی از درمان باشند. راهنمای بالینی مؤسسه NICE تأکید می‌کند که انتخاب داروی مناسب باید با توجه به شدت حمله، سابقه پزشکی و احتمال عوارض جانبی صورت بگیرد.
در کنار درمان دارویی، چند اقدام ساده می‌تواند به تحمل بهتر حمله کمک کند:
۱- استراحت در اتاقی تاریک و ساکت
۲- نوشیدن آب کافی برای جلوگیری از کم‌آبی بدن
۳- قرار دادن کمپرس خنک روی پیشانی یا سر
۴-  خوابیدن یا استراحت کردن در صورت امکان
۵-  دوری موقت از نور شدید، صدا‌های بلند و محرک‌هایی که سردرد را تشدید می‌کنند.
 
چگونه از حملات میگرن پیشگیری کنیم؟
پیشگیری از حملات میگرنی به شناسایی عوامل محرک و اصلاح عادت‌های روزمره وابسته است. کم‌خوابی، استرس، حذف وعده‌های غذایی، کم‌آبی بدن، مصرف بیش از اندازه کافئین و تغییرات هورمونی از عواملی هستند که ممکن است در بعضی افراد حمله میگرن را تحریک کنند.
یکی از روش‌های کاربردی، ثبت زمان و شرایط بروز سردرد در یک دفترچه است. فرد می‌تواند زمان شروع درد، مدت آن، مواد غذایی مصرف‌شده، کیفیت خواب و میزان استرس خود را یادداشت کند. پس از مدتی ممکن است ارتباط میان برخی عادت‌ها و حملات میگرنی مشخص شود.
رعایت ساعت خواب منظم، مصرف وعده‌های غذایی در زمان‌های مشخص، نوشیدن آب کافی و انجام فعالیت بدنی متناسب با توان جسمی نیز در کنترل میگرن اهمیت دارد. البته محرک‌های میگرن در همه افراد یکسان نیستند و حذف گسترده مواد غذایی بدون شناسایی ارتباط واقعی آنها با سردرد توصیه نمی‌شود.

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کنیم؟
اگر سردرد‌های میگرنی بیش از یک بار در هفته تکرار می‌شوند، شدت آنها افزایش پیدا کرده یا درمان‌های معمول تأثیر کافی ندارند، مراجعه به پزشک ضروری است. برای افرادی که حملات مکرر و ناتوان‌کننده دارند، پزشک ممکن است دارو‌های پیشگیرانه تجویز کند. این دارو‌ها برخلاف مسکن‌ها باید به‌صورت منظم و طبق برنامه مصرف شوند.
مصرف مکرر مسکن‌ها نیز می‌تواند مشکل‌ساز شود. استفاده از دارو‌های تسکین‌دهنده سردرد در بیش از دو روز هفته ممکن است به سردرد ناشی از مصرف بیش از حد دارو منجر شود و کنترل میگرن را دشوارتر کند.
از سوی دیگر هر سردرد شدیدی را نباید به میگرن نسبت داد. سردرد ناگهانی و بسیار شدید، اختلال جدید در گفتار یا بینایی، ضعف یا بی‌حسی یک سمت بدن، گیجی، تشنج، تب بالا و سفتی گردن نیازمند ارزیابی فوری پزشکی هستند.
میگرن در بسیاری از افراد با تشخیص درست و برنامه درمانی مناسب قابل کنترل است. ثبت حملات، شناخت محرک‌ها و پرهیز از مصرف خودسرانه و مکرر مسکن‌ها می‌تواند به مدیریت بهتر این بیماری کمک کند.
نکته پزشکی: این مطلب برای آگاهی عمومی است و جایگزین تشخیص پزشک یا تجویز دارو نیست.