گروه شهرستانها: بافت تاریخی زواره رو به زوال میرود، چراکه از یک طرف ساخت و سازهای مختلف آن را تهدید میکنند و از طرف دیگر، نظارت دقیقی برای حفاظت از این بافت وجود ندارد.
شهر باستانی زواره با وسعتی حدود 340 هکتار در استان اصفهان و از توابع گرمسیر شهرستان اردستان است و بافت قدیم آن، مهمترین ویژگی آن محسوب میشود.
کد خبر: ۲۱۶۱۲۳
این بافت در محدوده حصار قدیمی شهر واقع شده و تحت تاثیر تطبیق واحدهای مسکونی با اقلیم منطقهای که این شهر در آن واقع شده تنظیم و طراحی شکل گرفته است.
در محدوده حصار بافت قدیم شهر زواره، بناهایی مانند مسجد جامع، بقعه سیدبهاالدین حیدر، امامزاده یحیی، خانه هشت بهشت، مسجد بنکویه، گذرها و ساباطها، بازار سرپوشیده و حسینیه سر باز و سرپوشیده بزرگ و کوچک که دارای ارزشهای معماری و تاریخی بسیار زیبایی هستند واقع شده است.
با وجود این آثار تاریخی، بیتوجهی به بافت و نبود امکانات پایگاه میراث فرهنگی زواره برای جلوگیری از ساخت بناهای جدید در محدوده بافت، چهره بافت قدیم را خدشهدار کرده است.
از یک سال و نیم گذشته احداث یک سوله بسیار بزرگ برای ساخت مجموعه ورزشی و ساخت یک سوله جهت تبدیل به حسینیه، چهره این بافت را برهم زده است.
محمدرضا صدوقی، مسوول پایگاه میراث فرهنگی اردستان و زواره در این باره میگوید: این امر موجب شده تا طرح شکایتی از طرف این پایگاه به شهرداری زواره و دادگستری شهرستان اردستان و زواره ارائه شود.
پس از مدتها کشمکش بین این سازمانها، پایگاه میراث فرهنگی بهتازگی موفق به دریافت دستور توقف فعالیت در این سولهها از طرف دادگستری شد، ولی در حال حاضر هنوز رای قطعی دادگاه جهت جمعآوری این سولهها از محدوده بافت تاریخی صادرنشده و پرونده مسکوت مانده است. صدوقی در این مورد میگوید: شهر زواره دارای حسینیهها و تکایای بسیار زیبا و تاریخی است.
مسوول پایگاه میراث فرهنگی اردستان و زواره میگوید: شهرداری در محدوده بافت، فقط نظارت بر عقبنشینی ساختمان را دارد و ساخت حسینیههای جدید در محدوده بافت قدیم زواره به صورت مستقل و زیرنظر اداره اوقاف و هیات امنای مذهبی صورت میگیرد و پایگاه میراث فرهنگی و شهرداری هیچگونه اعمال نظر و فشاری را نمیتواند به این اداره داشته باشد.
در همین حال علیرضا شریفزاده نیز که از یکسال و نیم گذشته مدیریت شهرداری زواره را بهعهده دارد و در 7 سال گذشته نیز با سمت معاون شهردار زواره در حال فعالیت بوده در این باره به CHN میگوید: مجموعه بافت قدیم زواره با وسعت 36 هکتار در سال 1381 به ثبت ملی رسیده است و هر گونه دخالتی در بافت قدیم زواره از شهرداری گرفته شده و معذوریتهایی برای خدمترسانی در این محدوده برای شهرداری بهوجود آمده است.
وی ادامه داد: ما میتوانیم در محدوده بافت 4محور را حفظ و مابقی مجموعه را که تخریب شده است، اصلاح کنیم. مثلا کوچهای که 250 متر طول آن است و فقط به عرض یک ماشین و یا تنها یک موتور امکان حرکتی دارد؛ باید عریض شود، متاسفانه هیچوقت به این موضوع توجه نمیشود که اگر خدای ناکرده در این محدوده آتشسوزی رخ بدهد یا اتفاق ناگواری بیفتد، نه ماشین آتشنشانی و نه آمبولانس میتواند وارد این کوچه یا خیابانها بشود و یا صورت سادهتر آن برای جمعآوری زباله، همیشه شهرداری دچار مشکل است و واقعا معذوریتهایی را برای خدمات و امدادرسانی به مردم این منطقه به وجود آورده است.
به گفته وی میراث فرهنگی تاکید دارد که بافت اجازه عقبنشینی ندارد، حتی اگر خانه روی خودش بریزد و خراب بشود دوباره باید در همانجا ساخته شود. درخصوص ساخت و سازهایی که طی چند سال اخیر در محدوده بافت رخ داده است همیشه شهرداری با میراث فرهنگی در ارتباط بوده و هماهنگیهای لازم و اجازه ساخت با میراث هماهنگ شده است.
شریفزاده گفت: شهرداری هیچگونه مخالفتی با بافت تاریخی ندارد، بلکه زیباییهای منحصر بهفردی که در این بافت وجود دارد خود، باعث جذب گردشگر از اقصی نقاط دنیا میشود، اما باید در همین بافت شرایط رفاهی برای گردشگر از جمله هتل و رستوران ایجاد شود، همچنین برای حفظ و نگاهداشتن مردمی که در این بافت زندگی میکنند باید خدماتی را ارائه کرد که موجب رفاه و آسایش مردم باشد. فقط ثبت ملی بودن بافت تاریخی چیزی عاید مردم نمیکند، بلکه همین خانههایی که به حال خود رها شدهاند، برای مردم شهر ایجاد معضل میکند، زیرا اکثر این خانهها تبدیل به محل تجمع معتادان، تجمع زباله و... میشود و به تبع مشکلاتی را برای مردم محل ایجاد میکند.
در مجموع شهر زواره با 8000 نفر جمعیت، تنها 10 درصد (معادل 1500 نفر) از این مردم را در بافت تاریخی خود دارد و بسیاری از آنها به قسمت جدید شهر و یا به شهرهای اطراف مهاجرت کردهاند و تنها دلیل آن نبود امکانات رفاهی برای مردم شهر است که اگر اداره میراث و مراجع بالاتر در این خصوص حمایتی مالی انجام دهند شهرداری زواره حاضر است کل طرحی را که در سال 84 به نتیجهگیری رسیده است به بهترین نحو و با حفظ همه آثار تاریخی در شهر زواره اجرا کند.