پسوریازیس چیست و راه درمان
آیا تا به حال با لکه‌های قرمز، پوسته‌های سفید و خارش مداوم پوست مواجه شده‌اید و از علت آن‌ها مطمئن نبوده‌اید؟ یکی از دلایل احتمالی این علائم، پسوریازیس است؛ بیماری التهابی مزمنی که شناخت نشانه‌ها و روش‌های کنترل آن اهمیت زیادی دارد. اگر می‌خواهید بدانید پسوریازیس چیست، در این مطلب با ما همراه باشید. همچنین می‌توانید برای بررسی علائم و انتخاب روش درمان مناسب، از راهنمایی یک متخصص پوست تهران در اکسون کمک بگیرید.
پسوریازیس چیست؟
پسوریازیس یک بیماری مزمن و التهابی پوست است که به دلیل اختلال در عملکرد سیستم ایمنی ایجاد می‌شود. در این بیماری، سلول‌های پوستی سریع‌تر از حالت طبیعی تولید می‌شوند و روی سطح پوست تجمع پیدا می‌کنند. در نتیجه، لکه‌ها و پلاک‌های قرمز و ضخیم با پوسته‌های سفید یا نقره‌ای روی پوست شما ظاهر می‌شوند که ممکن است با خارش، سوزش یا درد همراه باشند.
این بیماری بیشتر قسمت‌های زیر را درگیر می‌کند:
· پوست سر
· آرنج و زانو
· کمر و ناحیه پایین تنه
· ناخن‌های دست و پا
پسوریازیس مسری نیست و از طریق تماس با فرد مبتلا به شما منتقل نمی‌شود. این بیماری معمولا دوره‌های عود و بهبود دارد و با انتخاب روش درمانی مناسب می‌توانید علائم آن را کنترل کنید.
علائم پسوریازیس چگونه ظاهر می‌شوند؟
علائم پسوریازیس در همه افراد یکسان نیست و ممکن است با شدت‌های متفاوتی بروز پیدا کند. این بیماری معمولا باعث تغییراتی در ظاهر پوست می‌شود و گاهی ناخن‌ها و مفاصل را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد. مهم‌ترین نشانه‌های آن عبارت‌اند از:
لکه‌های قرمز و برجسته پوست
یکی از رایج‌ترین نشانه‌های پسوریازیس، ظاهر شدن لکه‌های قرمز و ملتهب روی پوست است. این لکه‌ها معمولا سطح برجسته‌ای دارند و با پوسته‌های سفید یا نقره‌ای پوشیده می‌شوند. اندازه ضایعات نیز ممکن است از لکه‌های کوچک تا پلاک‌های بزرگ متغیر باشد.
خشکی و ترک خوردگی پوست
در نواحی مبتلا به پسوریازیس، پوست ممکن است بیش از حد خشک و ضخیم شود. گاهی پوسته‌ریزی شدید باعث ایجاد ترک‌هایی در سطح پوست می‌شود که در مواردی با خونریزی همراه هستند.
خارش و سوزش پوست
اگر شما به پسوریازیس مبتلا هستید، ممکن است در قسمت‌های درگیر احساس خارش، سوزش یا درد داشته باشید. شدت این ناراحتی‌ها متفاوت است و در برخی افراد می‌تواند خواب و فعالیت‌های روزانه را مختل کند.
تغییرات ناخن‌ها
پسوریازیس گاهی ناخن‌های دست و پا را نیز درگیر می‌کند. این تغییرات ممکن است به شکل‌های زیر ظاهر شوند:
· ایجاد فرورفتگی‌های کوچک روی سطح ناخن
· تغییر رنگ ناخن به زرد، سفید یا قهوه‌ای
· ضخیم شدن، شکنندگی یا خرد شدن ناخن
· جدا شدن بخشی از ناخن از بستر آن
درد و التهاب مفاصل
در بعضی افراد، پسوریازیس علاوه بر پوست و ناخن‌ها، مفاصل را نیز درگیر می‌کند. این وضعیت که آرتریت پسوریاتیک نام دارد، می‌تواند باعث درد، تورم و خشکی مفاصل شود. علائم معمولا در انگشتان دست و پا، زانوها و مچ پا دیده می‌شوند و ممکن است هنگام بیدار شدن از خواب شدت بیشتری داشته باشند.
علت پسوریازیس چیست؟
علت پسوریازیس هنوز مشخص نیست؛ اما اختلال در عملکرد سیستم ایمنی و عوامل ژنتیکی در بروز این بیماری نقش دارند. در این شرایط، سیستم ایمنی به سلول‌های سالم پوست واکنش نشان می‌دهد و باعث تولید سریع‌تر سلول‌های پوستی و تجمع آن‌ها روی سطح پوست می‌شود.
اگر زمینه ژنتیکی ابتلا به پسوریازیس را داشته باشید، عوامل زیر می‌توانند باعث شروع یا تشدید علائم شوند:
· سابقه خانوادگی: ابتلای یکی از اعضای خانواده به پسوریازیس می‌تواند احتمال ابتلای شما را افزایش دهد.
· استرس: فشارهای روانی و استرس طولانی‌مدت ممکن است علائم بیماری را تشدید کنند.
· عفونت‌ها: برخی عفونت‌ها، به ویژه عفونت گلو ناشی از باکتری استرپتوکوک، می‌توانند محرک بیماری باشند.
· آسیب‌های پوستی: بریدگی، خراش، سوختگی و آفتاب سوختگی ممکن است باعث ایجاد ضایعات در محل آسیب شوند.
· مصرف برخی داروها: داروهایی مانند لیتیوم و بعضی داروهای فشار خون ممکن است علائم این بیماری را تشدید کنند.
· سبک زندگی: سیگار کشیدن، مصرف الکل و اضافه وزن نیز می‌توانند در شدت گرفتن علائم نقش داشته باشند.
شناسایی این عوامل به شما کمک می‌کند محرک‌های بیماری را بهتر بشناسید و با مشورت متخصص پوست، برای کنترل علائم اقدام کنید.
آیا پسوریازیس واگیردار است؟
ممکن است برایتان سوال باشد که آیا پسوریازیس واگیردار است یا خیر؟ باید بدانید این بیماری واگیردار نیست و از طریق تماس پوستی، دست دادن، بغل کردن یا استفاده از وسایل شخصی مشترک به شما منتقل نمی‌شود. پسوریازیس به دلیل اختلال در عملکرد سیستم ایمنی ایجاد می‌شود و عامل عفونی ندارد؛ بنابراین، اگر با فرد مبتلا در ارتباط هستید، نیازی به نگرانی درباره انتقال بیماری به خودتان ندارید.
روش‌های درمان پسوریازیس چیست؟
درمان پسوریازیس با هدف کاهش التهاب، بهبود ضایعات پوستی و کنترل علائم انجام می‌شود. انتخاب روش مناسب به شدت بیماری، محل درگیری و شرایط جسمی شما بستگی دارد. مهم‌ترین روش‌های درمان عبارت‌اند از:
درمان موضعی با کرم و پماد
اگر پسوریازیس شما خفیف یا بخش محدودی از پوست را درگیر کرده باشد، پزشک ممکن است داروهای موضعی تجویز کند. رایج‌ترین گزینه‌ها عبارت‌اند از:
· کورتیکواستروئیدها: برای کاهش التهاب، قرمزی و خارش پوست.
· ترکیبات ویتامین D: برای تنظیم سرعت تولید سلول‌های پوستی.
· مرطوب‌کننده‌ها: برای کاهش خشکی و پوسته‌ریزی پوست.
نوردرمانی یا فتوتراپی
در این روش، پوست شما در معرض مقدار کنترل شده‌ای از اشعه فرابنفش، معمولا UVB، قرار می‌گیرد. این روش با کاهش سرعت تکثیر سلول‌های پوستی به بهبود ضایعات کمک می‌کند و زمانی توصیه می‌شود که درمان موضعی نتیجه کافی نداشته باشد.
درمان با داروهای خوراکی
در موارد متوسط تا شدید، متخصص پوست ممکن است داروهای خوراکی تجویز کند. از جمله داروهای مورد استفاده می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:
· متوترکسات: با کاهش فعالیت سیستم ایمنی، التهاب را کنترل می‌کند.
· سیکلوسپورین: فعالیت بخش‌هایی از سیستم ایمنی را مهار می‌کند.
· آسیترتین: از مشتقات ویتامین A است و به تنظیم رشد سلول‌های پوستی کمک می‌کند.
بهتر است بدانید که این داروها ممکن است عوارضی داشته باشند و مصرف آن‌ها به بررسی و نظارت پزشک نیاز دارد.
درمان با داروهای بیولوژیک
داروهای بیولوژیک بخش‌های مشخصی از سیستم ایمنی را هدف قرار می‌دهند و با کاهش التهاب به کنترل پسوریازیس کمک می‌کنند. این داروها معمولا به صورت تزریقی تجویز می‌شوند و برای افراد مبتلا به پسوریازیس متوسط تا شدید کاربرد دارند.
انتخاب روش درمان باید با توجه به شرایط شما و زیر نظر متخصص پوست انجام شود. اگرچه پسوریازیس درمان قطعی ندارد، با درمان مناسب می‌توانید علائم آن را کنترل کنید.
چه زمانی برای پسوریازیس باید به متخصص پوست مراجعه کرد؟
اگر نشانه‌های پسوریازیس پوست مانند لکه‌های قرمز، پوسته‌ریزی و خارش برای مدت طولانی ادامه دارند یا شدت آن‌ها بیشتر شده است، بهتر است به متخصص پوست مراجعه کنید.
در شرایط زیر، بررسی و پیگیری پزشکی اهمیت بیشتری دارد:
· گسترش ضایعات پوستی: اگر لکه‌ها به قسمت‌های جدیدی از بدن شما گسترش پیدا می‌کنند.
· ترک خوردگی و خونریزی: اگر خشکی و پوسته‌ریزی پوست باعث ایجاد ترک یا خونریزی شده است.
· درد و تورم مفاصل: اگر همراه با علائم پوستی، در مفاصل خود احساس درد، تورم یا خشکی دارید.
· اختلال در زندگی روزمره: اگر خارش و سوزش پوست خواب یا فعالیت‌های روزانه شما را مختل کرده است.
· بهبود نیافتن علائم: اگر درمان‌های تجویزشده تأثیر کافی نداشته‌اند یا بیماری دوباره تشدید شده است.
در صورت قرمزی گسترده پوست، ایجاد تاول یا جوش‌های چرکی همراه با تب، باید سریع‌تر تحت ارزیابی پزشکی قرار بگیرید. تشخیص و درمان به موقع به شما کمک می‌کند علائم بیماری را بهتر کنترل کنید.
اکسون تلاش می‌کند فرایند پیدا کردن پزشک و دریافت نوبت را برای شما ساده‌تر کند. با بررسی پروفایل پزشکان و مشاهده اطلاعات تخصصی آن‌ها، می‌توانید متناسب با نیاز درمانی خود انتخاب آگاهانه‌تری داشته باشید و نوبت ویزیت خود را آنلاین ثبت کنید
گفت و گو
رئیس مرکز آمار ایران در گفتوگوی اختصاصی با روزنامه «جام‌جم» تشریح کرد
سرشماری بدون مراجعه عمومی
همراه با رضا فیاضی، بازیگر خاطرهساز تلویزیون
رضا فیاضی: هنوز برای کودکان فیلمنامه دارم
