ایجاد جذابیت برای یک سریال بومی

اولین چیزی که در ساخت سریال «بوکین» به چشم می آید جدا از موضوع قصه و ساختار سریال کارگردانی این سریال به وسیله 2 کارگردان است.

کد خبر: ۱۳۴۲۸۶

در جایی که خیلی ها می کوشند روی صندلی کارگردان تنها اسم آنها وجود داشته باشد و بالای هرم ساخته شده تنها اثر وجودی آنها دیده شود این موضوع خیلی مهم است که این دو کارگردان یک اثر را به صورت مشترک پذیرفته اند.

وقتی از آنها می پرسم که چرا این سریال را به طور مشترک کارگردانی کرده اید و نوع کارگردانی شما به چه صورت بوده؛ محمد باقری نیکو پاسخ می دهد: تجربه نشان داده که همیشه کارهایی که بر خرد جمعی شکل می گیرند، به نسبت دیگر کارها، آثار بهتری از کار در می آیند. راستش در این مورد هم به نوعی هدف ما همین بود که کار خوبی ارائه کنیم. به این دلیل من و دوستم محسن قصابیان تصمیم گرفتیم تجربه مشترکی در زمینه کارگردانی داشته باشیم ؛ البته این که کار اثری موفق بوده یا نه ، موضوعی است که کسان دیگری باید درباره آن قضاوت کنند. در مورد شکل این تجربه هم سعی بر این بود که پیش از آن که سکانسی تصویربرداری شود و حتی خیلی بیشتر از آن درباره جزییات سکانس ها به یک نقطه اشتراک برسیم. به طور طبیعی وقتی دو نفر درباره موضوعی به تفاهم رسیدند دیگر مهم نیست چه کسی یک دو سه و حرکت را می گوید.
محسن قصابیان ، دیگر کارگردان این طرح هم در پاسخ پرسش ما می گوید: ببین مهم نیست چه کسی ، چه کاری را انجام می دهد. مهم این است که تفاهم لازم ، درک صحیح از موقعیت و مشارکت جمعی پویا به وجود بیاید. خیلی به تقسیم کار یعنی این که مثلا کی دکوپاژ می کند، کی بازیگران را هدایت می کند یا ارتباط با دیگر عوامل کار به وسیله کدامیک از کارگردان ها برقرار می شود، معتقد نیستم. شاید اتفاق مهم اساسی پیش از شروع تصویربرداری و زمان تحلیل متن می افتد؛ البته اختلاف سلیقه هم هست که اگر راه صحیح مشارکت را بیابیم ، بهترین فکر حاکم می شود. این که کادر چگونه باشد، نورها چه سمت و سویی داشته باشد، لحن بازیگران مناسب است و بحث لباس و صحنه و گریم و غیره شکل مناسب خود را پیدا خواهند کرد.
به خاطر نوع کارگردانی این دو بیشتر وقایع مهم داستان در دل طبیعت مهاباد می گذرد. وقتی چرایی این موضوع را می پرسیم محسن قصابیان این گونه می گوید: مهاباد طبیعت زیبایی دارد، بنابراین خود به خود تمایل به تصویر خارجی و حضور در طبیعت داشتیم ؛ اما به طور کلی این طور نیست که مثلا 60 درصد کار در طبیعت و فضای خارجی بگذرد. ما در مجموع 8 لوکیشن اصلی و 14 لوکیشن فرعی داشتیم ، اما قبول دارم که بنا به وقایع فیلمنامه بعضی از قسمتهای کار چرخش بیشتری به سمت فضای خارجی دارد.
محمد باقری نیکو هم در این باره می گوید: زمانی که تصمیم گرفته شد بوکین ساخته شود از ابتدا با محسن قصابیان بنا را بر این گذاشتیم که تصویری نو از قوم کرد و مناطق کردنشین ارائه کنیم.
علاوه بر این بنابر ملزومات درام بناچار به فضاهای خارجی کشیده شدیم در عین حال که این موضوع گروه را دچار مشکلات فراوانی هم می کرد.
فیلمنامه سریال به وسیله باقری نیکو نوشته شده است. به گفته او نگارش فیلمنامه اوایل خرداد 85 به اتمام رسیده است ، ولی آن چیزی که جلوی دوربین قرار گرفت فیلمنامه ای نبود که ابتدا نوشته شده بود. فیلمنامه در پی تحلیل و بررسی های مستمری که انجام شد، 6 بار بازنویسی شد و هر بار یکی از شخصیت ها محور بازنویسی قرار گرفت.
این بازنگری ها درباره شخصیت ها حتی تا زمان تصویربرداری هم ادامه داشت. راستی یک اثر تلویزیونی باید چه مشخصاتی داشته باشد که هنگام پخش ، مخاطب آن را پیگیری کند و اصلا جذابیت های یک سریال تلویزیونی چه چیزهایی می تواند باشد؛ باقری نیکو در پاسخ این پرسش که جذابیت اصلی سریال بوکین چه چیزهایی است ، می گوید: خب راستش از نظر من به عنوان یکی از کارگردانان این سریال ، بوکین سراسر جذابیت است! اما خب از شوخی که بگذریم ، تقابل شخصیت های مثبت و منفی و پرداخت پایاپای آنها از نقاط قوت سریال بوکین است ؛ چیزی که در سریال های ما کمتر به آن پرداخته می شود، همچنین اگر چه بوکین موضوعی سفارشی دارد، اما سعی کردیم از جاذبه های درام هم دور نباشیم.

ترفندهای قاچاق کالا در یک سریال تلویزیونی

در سیمای مرکز مهاباد، سریال تازه ای به نام «بوکین» آماده نمایش شده است که آن را 2 کارگردان جوان یعنی محمدباقری نیکو محسن قصابیان کارگردانی کرده اند. بوکین داستانی امروزی را روایت می کند و از خلال آن گوشه چشمی هم به مشکلات جامعه امروزی دارد: هژیر سوران پس از 20 سال به ایران بازمی گردد و قصد دارد انتقام سالهایی را که به اتهام گناه ناکرده مجبور شده دور از وطن و خانواده اش سپری کند را از رقیب دوران جوانیش (اسکندر کیان) بگیرد. اسکندر کیان ، مرد قدرتمند و مخوفی است که جریان قاچاق کالا را در غرب کشور هدایت می کند و با ترفندهای مختلف ، کشاورزان را به قاچاق کالا ترغیب می کند. هژیر سوران با نقشه ای از پیش طراحی شده پا به مهاباد می گذارد. او وکیل حاذقی را به نام مرادی استخدام کرده تا درباره اسکندر تحقیق کند. مرادی ، سیامند نامری ، کارمند تحصیلکرده کیان را برای اجرای نقشه ضربه زدن به کیان به هژیر معرفی می کند. نامری جوانی است که به دلیل نبود امکانات مجبور است در شرکت کیان کار کند. او البته خواستگار دختر کیان هم هست ، ولی کیان کسی نیست که به این ازدواج رضایت دهد. به همین دلیل برای از سر راه برداشتن سیامند او را به سفری می فرستد که طبق پیش بینی کیان بازگشتی در آن نیست.
سیامند بازمی گردد و عصبانی از اتفاقی که افتاده به پیشنهاد شراکتی که هژیر به او می دهد پاسخ مثبت می دهد. آن دو شرکت کشت و صنعتی تاسیس می کنند. فعالیت این شرکت موقعیت کیان را در منطقه به خطر می اندازد سیامند نامری در جریان قصه به بازی خوردن خود از طرف هژیر سوران و سوء استفاده او برای ضربه زدن به کیان پی می برد و این موضوع باعث تیره و تار شدن رابطه سیامند و سوران می شود. بار دیگر سیامند برای رسیدن به خواسته اش به سمت کیان گرایش می یابد، ولی سوران کسی نیست که به این سادگی میدان را ترک کند

محسن قصابیان هم با تایید صحبت های همکارش ادامه می دهد: گذشته از وضعیت نمایش موجود در کار، یعنی درگیری هژیر و اسکندر، مهم مساله پرداختن به قومیت است ؛ البته نمی گویم تمام ویژگی های یک قومیت ، چون در آن صورت با یک کالای گردشگری روبه رو هستیم که بیشتر شبیه صنایع دستی یک منطقه خاص می شود. در یک اثر دراماتیک شاید تنها بخش از ویژگی های قومیتی کارایی داشته باشد. علتش هم این است که برای مخاطب عمومی و با طول زمان یک سریال که بیش از 600 دقیقه است ، شاید جذابیتی نداشته باشد.
در این سریال بهرام ابراهیمی همان بازیگر نقش مامور پلیس سختگیر فیلم مارمولک ، در یک نقش کلیدی ظاهر شده است. ابراهیمی در این سریال یک نقش چندلایه و مهم را بازی می کند. او در نقش اسکندر کیان ظاهر شده و تلاش بسیاری کرده نقش متفاوتی را عرضه کند. نقش مقابل او را هم مرتضی کاظمی ایفا می کند. او در نقش هژیر سوران ظاهر شده و به نوعی آدم مثبت قصه است. بجز این دو امیر آتشانی ، مهرداد ضیایی ، سعیده عرب ، امیر جاوید، فروغ احدی ، پوران عزیزپور، بختیار پنجه ای ، مانای خیراللهی و... نیز در نقشهای مختلف هنرنمایی کرده اند.
بوکین تا حدودی کوشیده زندگی بومی یک ناحیه کشور را به تصویر بکشد، اما برای این منظور خیلی از زبان و فلکلور منطقه استفاده نکرده است . باقری نیکو در این باره می گوید: با توجه به همان دورنمایی که در نظر گرفته بودیم قرار بر آن شد که زبان فارسی معیار باشد و از زبان کردی در حد رنگ آمیزی کلام استفاده شود، ضمن این که استفاده کامل از زبان کردی شاید به نوعی باعث عدم ارتباط مخاطب عام می شد. زبانها و لهجه های محلی در حد محدود برای مخاطب عام جذاب است ، ولی به صورت گسترده باعث عدم ارتباط مخاطب عام می شود.در بوکین عوامل بسیاری پشت صحنه برای آماده شدن این سریال تلاش کرده اند. در این سریال کاوه و باغچی مکری (تصویربردار)، یونس سواره (صدابردار)، حسام پیشه ور (طراح صحنه و لباس) ، تینا افشار (طراح گریم) ، مریم دیانتی پور (روابط عمومی)، امین اشرفی (تیتراژ) ، سعیدرضا محمدی مطلق (آهنگساز) و احسان قصابیان (مدیر تولید) همکاری کرده اند.
در سیاست جدید تلویزیون که تلاش می کند آثار مراکز استانی را از شبکه های سراسری پخش کند، آیا سریال بوکین می تواند جایگاهی را که سازندگان آن متوقعند میان تماشاگران بیابد.باقری نیکو در این باره می گوید: ببین ، اگر زمان پخش مناسبی از سوی شبکه ها به آن اختصاص داده شود و به اصطلاح در زمان مناسبی پخش شود مطمئنیم که بوکین جای خود را میان مخاطبان باز خواهد کرد؛ چراکه تلاش ما به عنوان سازندگان و نیز مسوولان مرکز مهاباد بر آن بوده که در نهایت محصول تصویری ای داشته باشیم که فراتر از مخاطب محلی را هدف قرار دهد. ما از ابتدا با رویکرد شبکه سراسری به سمت تولید گام برداشته ایم.