طبل تهدید بر دوش پدیده کاخ سفید

ترامپ با همدستی سیاستمداران، هیات حاکمه آمریکا، رفقای پولدارش و با شعارهای پوپولیستی روی کار آمد و مستأجر جدید کاخ سفید شد.

اما رئیس‌جمهور جدید هر روز که از دوران تبلیغاتی‌اش دور می‌شود، یکی پس از دیگری، شعارهایش را هم پشت سر می‌گذارد. نمونه بارز آن نگاه و تحلیل منفی و بدبینانه وی نسبت به عربستان بود که به تازگی 180 درجه تغییر کرده است.

صاحب یک آژانس املاک که مدت‌ها با دونالد ترامپ همکاری داشته او را یک معامله‌گر و چانه‌‌زن قهار می‌خواند؛ البته در تجارت و نه در سیاست. برعکس در زمین بازی سیاست، او حوصله چانه‌زنی سیاسی ندارد و بیشتر به حرف مشاوران خود عمل می‌کند.

ترامپ دچار یک خود‌شیفتگی مفرط است که بیش از دیگر بازیگران هالیوود، اعتماد به نفس دارد. با آن‌که او هنوز درس الفبای سیاسی را خوب یاد نگرفته اما جامعه آمریکایی را خوب می‌شناسد. آقای رئیس می‌داند که اقبال مردم آمریکا به متفکران باهوش و سیاستمدار آمریکایی برگشته و مردم نسبت به آنها بی‌اعتماد هستند. به اعتقاد روان‌شناسان، دونالد ترامپ رفتاری سرشار از برونگرایی و بسیار ناسازگارانه دارد.

این پدیده خبرنگاران و روزنامه نگارانی را که علیه‌ او مطلب می‌نویسند را «نفرت انگیز» و «بازنده» می‌خواند. طی یک ماه گذشته دو خبرنگار را از کنفرانس مطبوعاتی بیرون کرده یا از پاسخ به سؤالات این طیف سر باز زده است کاری که هیچ سیاستمداری در طول عمر ریاست خود حتی برای حفظ ظواهر هم نکرده است. گویی او این جماعت اهل قلم و میکروفن به دست را خوب نمی‌شناسد، که اگر می‌شناخت این‌گونه رفتار نمی‌کرد. به اعتقاد برخی کارشناسان، رسانه‌ها پاشنه آشیل ترامپ خواهند بود و عاقبت همین قشر پرسشگر او را زمین خواهند زد. هنوز تاریخ معاصر فن بدل رسانه‌ها را به ریچارد نیکسون به یاد دارد. نیکسون هم سر ناسازگاری با رسانه‌ها را برداشته بود. اما باز نیکسون در مقایسه با ترامپ مردی سیاستمدار و مؤدب بود. در رسانه‌های مختلف بارها اخبار و گزارش‌های متعددی از بدزبانی و سخنان توهین‌آمیز و سخیف ترامپ علیه مخالفانش منتشر شده است. گفته شده، ترامپ در تریبون‌ها و نشست‌های خود، مخالفانش را با بدترین و رکیک‌ترین الفاظ مورد حمله قرار داده و از حامیانش می‌خواهد که آنان را از مراسم بیرون اندازند. نگاه، تعریف و موضع او درباره زنان نیز جای خود دارد که در این مقال مختصر نمی‌گنجد. اخلاق‌شناسی این پدیده جدید کاخ سفید تنها به موارد یادشده محدود نمی‌شود. ترامپ در عین حالی که بسیار جاه طلب است، بسیار هم بی‌حوصله بوده و از صبوری یک سیاستمدار با تجربه برخوردار نیست. امروزه او به جنگ متحدان قدیمی و سنتی آمریکا رفته و صدای سیاست مداران آمریکایی را در آورده است و تنها نتانیاهو رئیس رژیم صهیونیستی است که بر رفتارهای او صحه می‌گذارد. او خود را با همه درگیر کرده است؛ با مسلمانان، مهاجران، خبرنگاران، متحدان اقتصادی نظامی و سیاسی آمریکا.

در یک کلام، او بیش از این‌که یک دولتمرد و سیاستمدار باشد یک بیزینس‌‌من است و از هر جا که بوی نفت و دلار و تجارت دهد، قطب نمای او به آن سو گرایش پیدا می‌کند. چنانچه دلارهای نفتی عربستان باعث تغییر مواضع او شد و ترامپ به‌جای برخورد با عربستان، قطر، اردن و امارات، ورود اتباع هفت کشور دیگر را که نقشی در اقدامات تروریستی در آمریکا نداشتند منع کرد. نتیجه آن که، سرانجام مکتب لیبرال دموکراسی که غربی‌ها بر پایه آن می‌خواستند جهان را اصلاح و حقوق بشر را مستقر و دنیا را به سمت نظم نوین جهانی هدایت کنند. اما برعکس، اکنون باید لشکری استخدام کنند تا ترامپ و تیمش را کنترل کنند، زیرا او پدیده‌ای نوین و ناشناخته در مکتب لیبرال دموکراسی غرب است که حتی غربی‌ها هم از تهدیدات و اقدامات نسنجیده او در هراسند چه رسد به دیگر کشورها.

مرتضی غرقی / خبرنگار و مدیر اسبق دفتر صداوسیما در نیویورک