jamejamonline
اقتصادی عمومی کد خبر: ۸۲۰۹۴۳ ۰۷ مرداد ۱۳۹۴  |  ۰۵:۳۰

اقتصاد کلاسیک

امان از دست مالتوس

هنوز شعارهای کنترل جمعیت در دهه 70 را به خاطر داریم؛ فرزند کمتر، زندگی بهتر؛ شعاری که در سال‌های گذشته پس از انتقاد رهبر معظم انقلاب به آن، بسیاری از کارشناسان فعلی و مسئولان گذشته را به فکر فرو برده و آنان را بر این داشته تا مسیری معکوس را به منظور افزایش جمعیت، تبلیغ و زمینه‌سازی کنند.

امان از دست مالتوس

می‌توان گفت، تقویت و همه‌گیر‌شدن شعار مذکور برای کنترل جمعیت ریشه در اندیشه‌های مالتوس، اقتصاددان انگلیسی دارد. مالتوس با انتشار کتابی به نام «اصل جمعیت» برای اولین بار به این موضوع اشاره کرد که افزایش جمعیت، راه‌حلی برای پیشرفت نیست.

مالتوس و طرفدارانش، فقر و تنگدستی را معلول ازدیاد جمعیت می‌دانستند و تفکرشان این بوده که با ازدیاد جمعیت، منابع غذایی و رفاهی محدودتر می‌شود و رشد جمعیت باعث کاهش رفاه خانواده‌های پر اولاد می‌شود. طرفداران مالتوس بر این باورند که برای از بین بردن فقر باید سطح باروری پایین بیاید و نیز مهار جمعیت را راهی برای فرار از این مشکل اجتماعی قلمداد می‌کنند.

همان‌طور که ملاحظه می‌شود، این نظریات کاملا بر مبنای اصول مکانیکی جمعیت و امکانات بنا شده و رابطه‌ای معکوس را بین این دو برقرار می‌داند. مالتوس معتقد است با افزایش جمعیت، منابع غذایی که به افراد می‌رسد کمتر و مرگ و میر زیاد خواهد شد. طرفداران مالتوس این دیدگاه را به کل وسایل و امکانات رفاهی تعمیم دادند و لذا قائل به کنترل جمعیت بودند. بنابراین می‌توان گفت، یکی از ریشه‌های شعار فرزند کمتر، زندگی بهتر، همین تئوری جمعیتی مالتوس بوده است.

گذشته از شواهد عینی که بر رد این نظریه وجود دارد، بسیاری از اقتصاددانان پس از مالتوس به نظریه او انتقاد کرده و اساس تئوری وی را بر مبنای فرضیات نادرست عنوان کردند. بر اساس اثبات اقتصاددانان و سایر متخصصان پس از مالتوس، مواد غذایی با سرعتی بالاتر از افزایش جمعیت، افزایش می‌یابد، ضمن این‌که ارتقای سطح کیفی و کمی سایر امکانات نیز در بسیاری از نظریات اقتصادی و اجتماعی مستلزم افزایش جمعیت است؛ نکته‌ای که کشورمان در سال‌های گذشته به درک آن رسیده و در جهت افزایش جمعیت گام برمی‌دارد.

ارسال نظر
* نظر:
نام:
ایمیل:

یادداشت

بیشتر
چرا اصلاح الگوی مصرف را جدی نگرفتیم؟

چرا اصلاح الگوی مصرف را جدی نگرفتیم؟

دقیقاً 10سال پیش، رهبر معظم انقلاب با اشراف کامل از شرایط محیطی و محاطی کشور و آگاهی از آینده جامعه، مهم‌ترین مسأله روز اقتصادی را شیوه مصرف آحاد مردم ومسؤولان و راه برون‌رفت از مشکلات پیش‌رو را صرفه‌جویی عمومی و اصلاح الگوی مصرف دانستند و بر این اساس، شعار سال 88 را «حرکت به سمت اصلاح الگوی مصرف» نام نهادند و فرمودند: «من آنچه را که می‌خواهم در این برهه عرض کنم این است که ملت عزیز جداً از اسراف و زیاده‌روی پرهیز کنند. چون وضع جامعه ما از لحاظ مصرف، وضع خوبی ندارد...عادت‌های ما، سنت‌های ما، روش‌های غلطی که از این و آن یاد گرفته‌ایم، ما را سوق داده است به زیاده‌‌روی در مصرف به نحو اسراف. یک نسبتی باید در جامعه میان تولید و مصرف وجود داشته باشد. امروز در کشور ما اینجوری نیست.»

گفتگو

بیشتر
پیشنهاد سردبیر بیشتر