رهایی از استرس شغلی را بیاموزید

برخی مشاغل استرس‌زا بوده و همچنین شرایط کاری در محیط‌های بسیار گرم، بسیار سرد یا مکان‌هایی که نور بسیار نامناسبی دارد، می‌تواند شما را دچار استرس کند؛ حتی اگر آن شغل بسیار آسان باشد. همچنین شغل‌هایی که بسیار تکراری و طولانی‌مدت است و خستگی چشم‌ها، مچ دستان یا پشت را به دنبال دارد، همگی لذت آن روز کاری را از میان می‌برد. همه ما شرایط کاری نامطلوب را فقط برای مدت کوتاهی می‌توانیم تحمل کنیم و جسم به تدریج نسبت به آن واکنش نشان خواهد داد، اما آنچه مهم است یافتن راهکارهایی برای رهایی از استرس، بویژه استرس شغلی است.

وقتی دچار استرس می‌شویم، هم از لحاظ جسمی و هم روحی علائم مختلفی را تجربه می‌کنیم که برخی از آنها عبارتند از: بی‌قراری، درد پشت، انجام کارهای وسواس‌گونه، اسهال، به فکر فرو رفتن‌های بیش از حد، خستگی، فراموشکاری، تهی شدن ذهن در حین انجام یک کار، ریزش مو، سردرد، تپش قلب، بی‌حوصلگی، استفاده بیش از حد از کافئین، غذاهای شیرین و سایر مواد، بی‌خوابی، نداشتن تمرکز، واکنش افراطی و وحشت‌زدگی.

از سوی دیگر، بروز نشانه‌هایی چون اضطراب در کارها، کارایی ضعیف، ضعف در مدیریت زمان، حالت تهوع، عرق کردن و آسیب‌پذیری در برابر بیماری‌های خفیف، میل به گریه، انقباض و درد ماهیچه‌ها و گوشه‌گیری نیز مطرح است.

برای رهایی از استرس‌ها می‌توانیم از روش راهبرد حل مساله و الگوهای گام به گام استفاده کنیم. در گام اول، عوامل ایجاد استرس را شناسایی کرده و با جزئیات آنها را یادداشت کنید. در گام دوم، فهرستی از روش‌های ممکن برای حل مشکل تهیه کنید. ممکن است برخی از این روش‌ها به نظرتان واقع‌بینانه نبوده یا وقت بسیاری برای پیشرفت لازم داشته باشد. این روش‌ها را به همان ترتیب که به ذهن می‌آید، یادداشت کنید و نگذارید که از ذهنتان پاک شود. گام سوم، انتخاب راه‌حل انتخابی است که براساس امکان‌پذیر بودن آن را در نظر می‌گیریم. در گام بعد لازم است راهکار انتخابی را اجرا کرده و برای اثربخشی آن یک برنامه زمانی در نظر بگیرید. چنانچه به خرد جمعی و مشورت اعتقاد داشته باشید، توصیه می‌شود از افراد باتجربه و توانمند برای بررسی راه‌حل‌هایتان استفاده کنید. برنامه‌های زمانی برای کاهش استرس‌های شغلی نباید بسیار عجولانه و کوتاه‌مدت باشد، بنابراین تعیین هدف از اجرای برنامه کاهش استرس بسیار اهمیت دارد. علاوه بر این، مسائل درخصوص کنترل کردن علائم جسمانی استفاده از تکنیک‌های آرام‌سازی و داشتن برنامه‌های پیاده‌روی و فعالیت‌های بدنی همراه با گوش دادن به موسیقی‌های بی‌کلام نیز به کاهش استرس شغلی کمک خواهد کرد.

دکتر مهرنوش دارینی / روان‌شناس و مشاور