تغییر چرخه آب روی کره زمین

دانشمندان براساس یک آزمایش مدل‌سازی شده که اخیرا توسط گروهی از محققان ناسا انجام شده است، اعلام کرده‌اند که افزایش غلظت دی‌اکسیدکربن و ازن در اتمسفر و نیتروژن در خاک نقش مهمی در تغییر چرخه آب دارد.

کد خبر: ۴۵۳۹۵۵

بررسی‌ها نشان می‌دهد در نظر نگرفتن اثرات نیتروژن و ازن در فتوسنتز می‌تواند کارشناسان را به دست‌کم گرفتن اثرات آب‌های روان منطقه‌ای در تغییر چرخه آب کره زمین هدایت کند. فلزر که طراح اکوسیستم در دانشگاه لی‌های است، در این باره می‌گوید: آب روان بیشتر را می‌توان به معنای آلودگی و جاری شدن سیل بیشتر از آبراهه‌ها دانست. از سوی دیگر، افزایش آب‌های روان می‌تواند خشکسالی‌های کمتری را به وجود آورد و آب بیشتری برای مصرف انسانی و کشاورزی در دسترس قرار دهد، اما در هر صورت، مدیران منابع آب نیاز به برآورد میزان دقیقی از روان‌آب‌ها برای برنامه‌ریزی بهتر در جهت کنترل تغییرات چرخه آب دارند.

تحقیقات نشان داده است گیاهان نقش مهمی در کنترل چرخه آب در زمین دارند، گیاهان به طور طبیعی در ضمن تعرق، آب را خارج می‌کنند و به این ترتیب، آب را از خاک به اتمسفر بر می‌گردانند.

مقدار آبی که گیاهان به اتمسفر می‌گردانند بستگی دارد به‌این که چه مقدار دی‌اکسیدکربن در جو موجود است. مطالعات نشان داده است با وجود کاهش بارش‌ها در جهان در 50 سال گذشته، روان‌آب‌ها افزایش یافته است.

همچنین بررسی‌ها نشان می‌دهد که افزایش دی‌اکسیدکربن (CO2) منافذ گیاهی را برای میزان تخلیه آب تغییر می‌دهند. با افزایش میزان دی‌اکسیدکربن، منافذ برگ گاهی برای کنترل حفاظت از ذخایر آب‌های داخلی بسته می‌شود این رفتار از سوی روزنه گیاه ضمن کاهش میزان تعرق کارایی مصرف آب را افزایش می‌دهد.

دانشمندان می‌گویند گاهی اوقات افزایش دی‌اکسیدکربن (CO2) اثر معکوس دارد، افزایش رشد پوشش گیاهی با افزایش میزان فتوسنتز منجر به ایجاد تاج پوشش ضخیم‌تر از برگ برای گیاه می‌شود که این امر افزایش تعرق و کاهش روان‌آب را به دنبال دارد.این تحقیق که روی جنگل‌های شرق آمریکا و رودخانه می‌سی‌سی‌پی انجام شده، نشان داده است که به طور کلی در هر نقطه‌ای که میزان دی‌اکسیدکربن افزایش یابد روان آب 3 تا 6 درصد افزایش خواهد یافت.

دانشمندان نقش دو متغیر دیگر را نیز مورد بررسی قرار دادند. ازن اتمسفر و نیتروژن خاک، بر این اساس، افزایش بیش از حد ازن سطح زمین به سلول‌های فتوسنتزکننده صدمه می‌زند و کاهش در فتوسنتز را به دنبال کاهش تعرق در پی دارد که منجر به تغییر چرخه آب و افزایش روان‌آب می‌شود.

در جنگل‌های شمالی و معتدل نیز میزان فتوسنتز بستگی به میزان نیتروژن و مغذی بودن خاک دارد به طوری که نیتروژن کمتر در خاک میزان فتوسنتز و تعرق را کاهش می‌دهد.

گرچه این مطالعه در جنگل‌های شرقی آمریکا متمرکز بوده است، اما ناگفته پیداست که اثرات کاهش یا افزایش نیتروژن و ازن در دسترس گیاهان در تمام نقاط جهان بویژه در جنوب آمریکا و اروپا نیز تاثیر مهمی دارد و با افزایش یا کاهش پارامتر‌های موجود در اتمسفر و خاک، چرخه آب روی کره زمین تغییر می‌کند.