غول خفته نقدینگی بیدار می‌شود

مقایسه رشد نقدینگی در سال‌های 87 و 88 نشان می‌دهد رشد نقدینگی در فاصله این دو سال تقریبا 2‌برابر شده است. بر این اساس، رشد نقدینگی 11‌ماهه سال 87 در مقایسه با مدت مشابه سال قبل (86)‌ رشدی معادل 2‌/‌8 درصد را تجربه کرده اما این رشد در 11 ماهه سال 88 در مقایسه با 11 ماهه سال 87 به 9‌/‌17 افزایش یافته است که رشدی در حدود 2 برابر را نشان می‌دهد.

آمار بانک مرکزی آخرین رقم نقدینگی در گردش کشور را در 11 ماهه سال 88 به میزان 224‌هزار و 140 میلیارد و 130 میلیون تومان ذکر کرده است، حال آن که این رقم در 11 ماهه سال 87 معادل 190 هزار و 136 میلیارد و 600 میلیون تومان بوده که رشدی معادل 34 هزار و 3 میلیارد و 530 میلیون تومان را تجربه کرده است. این آمار نشان می‌دهد شاید غول خفته نقدینگی در حال بیدار شدن باشد و این بیداری در سال‌جاری و سال بعد که اقتصاد ایران با جراحی بزرگ هدفمندی یارانه‌ها نیز مواجه است، اثرات منفی خود را نشان خواهد داد.

از جمله مهم‌ترین نگرانی‌ها ، شاید افزایش نرخ تورم باشد که هم‌اکنون به گفته بانک مرکزی، تک‌رقمی شده است. رشد نقدینگی و رشد تورم همیشه با یکدیگر مانوس بوده‌اند، اما بانک مرکزی می‌گوید نقدینگی وارد شده در جامعه، «هدایت شده» است و با نظارت این بانک، صرفا به بخش تولید رفته و به بخش‌های دلالی وارد نشده است. از این رو، رشد نقدینگی در شرایط کنونی ملتهب‌کننده اقتصاد نخواهد بود.

با این حال، هرچند نگاهی به جداول آماری برنامه چهارم نشان می‌دهد که نرخ رشد 17 درصدی پایین‌تر از متوسط 20 درصدی پیش‌بینی شده در برنامه است اما 2 برابر شدن نرخ رشد نقدینگی از 2‌/‌8 درصد در سال 82 به 9‌/‌17 درصد در سال 88 قابل تامل و نگران‌کننده است. در عین حال مطابق همین جداول میزان نقدینگی در پایان سال 88 باید به 163 هزار میلیارد تومان می‌رسید که رقم 224 هزار میلیارد، خود مبین میزان اختلاف از رقم پیش‌بینی شده در برنامه چهارم است.

گزارش بانک مرکزی همچنین می‌گوید: بدهی بخش دولتی به سیستم بانکی در بهمن سال گذشته با افزایشی حدود 5000 میلیارد تومان نسبت به اسفند سال 87 به 34 هزار و 34 میلیارد و 30 میلیون تومان رسید.

در بهمن سال گذشته، میزان بدهی بخش دولتی به سیستم بانکی در این ماه با رشد 7‌/‌16 درصدی نسبت به اسفند سال 87 معادل 34 هزار و 34 میلیارد و 30 میلیون تومان رسید. میزان رشد بدهی بخش دولتی به سیستم بانکی در بهمن سال 88 نسبت به زمان مشابه سال گذشته 4‌/‌15 درصد بوده است. برپایه این گزارش، این رقم در پایان اسفند سال گذشته 29 هزار و 153 میلیارد و 940 میلیون تومان بود که در تاریخ انتشار گزارش معادل 4 هزار و 880 میلیارد و 90 میلیون تومان نسبت به پایان سال 88 رشد داشته است.

دارایی‌های سیستم بانکی طی 11ماه ابتدایی سال گذشته با 3‌/‌10 درصد رشد نسبت به پایان سال 87 معادل 55 هزار و 385 میلیارد و 70 میلیون تومان افزایش یافت و به مرز 595 هزار میلیارد تومان رسید.

براساس گزارش بانک مرکزی، جمع کل دارایی‌های سیستم بانکی در پایان سال 87 معادل 539 هزار و 287 میلیارد و 20 میلیون تومان اعلام شده بود که این رقم در بهمن سال گذشته با 3‌/‌10 درصد رشد به 594 هزار و 672 میلیارد و 90 میلیون تومان رسیده است. افزایش دارایی‌های سیستم بانکی در بهمن سال 87 نسبت به بهمن سال 86 معادل 7‌/‌14 درصد بوده که این رشد با کاهشی 8‌/‌4 درصدی در یک سال منتهی به بهمن 88 به 9‌/‌9 درصد رسیده است. همچنین دارایی‌های خارجی سیستم بانکی طی 11 ماهه ابتدایی سال گذشته نسبت به اسفند سال 87 معادل 9 هزار و 180 میلیارد و 450 میلیون تومان افزایش یافت.

دارایی‌های خارجی سیستم بانکی در بهمن سال گذشته به 130 هزار و 804 میلیارد و 150 میلیون تومان رسیده است. این رقم در پایان سال 87 معادل 121 هزار و 623 میلیارد و 700 میلیون تومان گزارش شده بود.

براساس این گزارش ،دارایی‌های خارجی سیستم بانکی در بهمن سال 88 نسبت به اسفند سال 87 معادل 9 هزار و 180 میلیارد و 450 میلیون تومان افزایش یافته است.

رشد دارایی‌های خارجی در بهمن سال 88 نسبت به بهمن سال 87 معادل منفی 8 درصد بوده است در حالی ‌که این رشد در بهمن 87 نسبت به بهمن 86 معادل 3‌/‌5 درصد بود.