پزشکی که با مافیا مبارزه می‌کند

«تعیین‌کننده» مجموعه‌ای است که یکشنبه شب‌ها از شبکه 2 سیما پخش می‌شود. این مجموعه 13 قسمتی محصول کشور لهستان است. داستان تعیین‌کننده که از پربیننده‌ترین سریال‌های تلویزیونی پخش شده از تلویزیون لهستان در سال 2008 میلادی بوده، روایت داستان زندگی مردی است که در جریان یک دعوای خیابانی کشته می‌شود و پس از کالبدشکافی در معده او مواد مخدر یافت می‌شود.

پس از بررسی‌های نیروی پلیس آنها متوجه می‌شوند که گروه مافیایی مواد مخدر در قتل این مرد و چند قتل مشابه دیگر دست داشته‌اند. همسر کارشناس اداره پزشکی‌قانونی که از مشکلات زندگی مشترک به ستوه آمده به خانه برادرش می‌رود؛ غافل از این‌که شوهرش که مسوولیت تحقیق درباره مرگ این گروه را به عهده دارد، تصور می‌کند همسرش نیز به قتل رسیده است.

بسیاری از کارشناسان و منتقدان بر این باورند که تعیین‌کننده، مجموعه جنایی است که با ساختاری متفاوت و به سبک جدید و امروزی ساخته شده و به همین دلیل توانسته است به اثری متفاوت تبدیل شود. این مجموعه روایت‌کننده وجود نوعی ارتباط غیرمتعارف در میان افرادی از حوزه‌های سیاسی، تجاری و اجتماعی مختلف است که خارج از محدوده قانونی تعیین شده برای آنها فعالیت‌ می‌کنند.

این مجموعه تلویزیونی در فاصله زمانی بین چهارم ژانویه تا بیست و هشتم مارس سال 2008 میلادی از شبکه 1 TVP کشور لهستان به نمایش درآمد. نظرسنجی‌های انجام شده در میان مخاطبان این مجموعه تلویزیونی در کشور لهستان نشان می‌دهد پخش اولین قسمت این مجموعه بیش از 5 میلیون بیننده را با خود همراه کرد و به رکوردی بی‌سابقه‌ در جذب مخاطبان دست یافت.

دکتر پیوتر اسکوتنیکی که رابرت گانرا ایفای نقش او را به عهده دارد، تصمیم می‌گیرد از این ارتباط نامتعارفی که بین این گروه از افراد وجود دارد پرده بردارد. اگرچه او پزشک متخصص جراحی است که بیش از همه طعم بی‌عدالتی را چشیده و پیامدهای ناشی از آن را تجربه کرده، اما همچنان به رعایت قانون پایبند و به اطاعت از قوانین و مقررات مقید است.

او جراح باتجربه‌ای است که به خاطر ارتکاب یک اشتباه جزئی، موقعیت شغلی پیشین خود را از دست می‌دهد و مجبور می‌شود به عنوان یک آسیب‌شناس در اداره پزشکی‌قانونی به فعالیت حرفه‌ای خود در این عرصه ادامه دهد. پس از مدت کوتاهی او متوجه می‌شود باید بهای سنگینی برای سرسختی و پایبندی به باورها و اعتقادات شخصی خود بپردازد و به همین سبب تصمیم می‌گیرد به تنهایی به بی‌عدالتی‌هایی که وجود دارد رسیدگی کرده و عوامل زمینه‌ساز این بی‌عدالتی‌ها را از میان بردارد.

غافل از این‌که به وادی نامانوس و عجیب و غریبی قدم گذاشته است که نمی‌تواند به هیچ‌یک از اطرافیان خود اطمینان داشته باشد و به همین سبب در تصمیم‌گیری و انتخاب مسیر درست با سردرگمی مواجه می‌شود. او بالاخره موفق می‌شود دوستانی پیدا کند و در مبارزه با بی‌عدالتی آنها را با خود همراه سازد.

رومانسکی از ماموران گروه مافیای مواد مخدر است که در یک درگیری خیابانی بشدت آسیب می‌بیند و به بیمارستان منتقل می‌شود، اما علی‌رغم تلاش پزشکان سرانجام می‌میرد. دکتر اسکوتنیکی که کارشناس بخش آسیب‌شناسی پزشکی‌قانونی است، باید درباره علت مرگ او بررسی‌های لازم را انجام دهد.

دو نفر از همدستان رومانسکی که ادعا می‌کنند از اقوام و خویشاوندان او هستند، تصمیم می‌گیرند با پیشنهاد پرداخت مبلغ قابل توجهی، پزشک بخش آسیب‌شناسی را از انجام کالبدشکافی برای بررسی علت مرگ رومانسکی منصرف کنند. این 2 نفر از اعضای گروه مافیایی و از همدستان رومانسکی هستند که برای جورج میچتا که از ثروتمندان منطقه است کار می‌کنند.

پزشک بخش آسیب‌شناسی که بشدت به رعایت قوانین و مقررات اداری پایبند است،‌ از پذیرفتن این مبلغ خودداری می‌کند و قبول نمی‌کند در ازای دریافت این پول، جسد فرد به قتل رسیده را به آنها تحویل دهد.

جورج میچتا تصمیم می‌گیرد درباره رسیدگی به این موضوع شخصا به ملاقات رئیس بیمارستان برود و از او بخواهد تا پا درمیانی کند و جسد رومانسکی را به آنها تحویل دهد.

دکتر اسکوتنیکی نیز بسرعت مشغول کالبدشکافی شده و متوجه وجود چند بسته مواد مخدر در معده فرد مقتول می‌شود که ظاهرا در جریان درگیری و دعوا، یکی از این بسته‌ها در معده او باز شده و سبب مرگ او شده است.

این جراح جوان تصمیم می‌گیرد به مبارزه علیه گروه مافیای مواد مخدر اقدام کند و با این هدف در حالی که در حاشیه قانون قدم برمی‌دارد، وارد عرصه فعالیت آنها در حوزه تجارت محلی و دنیای سیاست می‌شود. به نظر شما آیا او می‌تواند از این بازی جان سالم به در برد؟

رکوردی بی‌سابقه در جذب مخاطب

رابرت گانرا که ایفای نقش اول مجموعه تلویزیونی تعیین‌کننده یعنی دکتر پیوتر اسکوتنیکی را به عهده دارد، از هنرمندان محبوب تئاتر، سینما و تلویزیون است که بدون تردید حضور او در این مجموعه نقش بسیار مهمی در افزایش شمار مخاطبان این مجموعه تلویزیونی داشته است.

رابرت گانرا متولد اول فوریه سال 1969 میلادی است. او سال 1991 از دانشگاه هنرهای نمایشی برسلولا،‌ پایتخت منطقه تاریخی لهستان فارغ‌التحصیل شد و به این ترتیب توانست با ایفای نقش در چندین تئاتر نمایشی قدم به عرصه هنر تئاتر و سینما گذارد.

او تاکنون در بیش از 20 فیلم و مجموعه تلویزیونی ایفای نقش کرده و توانسته بهترین هنرپیشه در جشنواره‌های سینمایی و تلویزیونی متعدد در کشور لهستان باشد.

جان ویک زورکاوسکی که در نقش فادر راوک در این مجموعه ایفای نقش کرده است نیز از هنرپیشه‌های موفق لهستانی به شمار می‌رود که در دانشکده هنر ورشو درس خوانده است. او تاکنون در فیلم‌ها و مجموعه‌های تلویزیونی متعددی حضور داشته و از جمله هنرپیشه‌های پرکار لهستانی است که توانسته مخاطبان زیادی را جذب سینما کند.

او از سال 1980 میلادی یعنی زمانی که تنها 8 سال داشت تا سال 2000 میلادی برای یک دوره زمانی 20 ساله در مجموعه تلویزیونی «خانه» که یک اثر تاریخی است - در نقش یک دانش‌آموز به همکاری خود با این گروه ادامه داد و به این ترتیب توانست علاوه بر ایفای نقش در فیلم‌ها و مجموعه‌های تلویزیونی متعدد، اثری به یادماندنی را از خود به یادگار گذارد که می‌تواند روایتی از دوران کودکی او تا دوره جوانی باشد.

ماریان دزیدزل از دیگر هنرپیشه‌های لهستانی است که در این مجموعه شاهد نقش‌آفرینی او در نقش جورج خواهیم بود. او پنجم آگوست سال 1947 میلادی در لهستان متولد شد و پس از فارغ‌التحصیلی از آکادمی هنرهای نمایشی شهر کراکو در جنوب لهستان که در فاصله زمانی بین سال‌های 1305 تا 1595 میلادی پایتخت کشور لهستان بوده است قدم به عرصه هنر سینما گذاشت.

او از سال 1969 میلادی برای نخستین بار در سالن نمایش تئاتر این شهر روی سن رفت و توانست در سال 1983 میلادی نشان برنز شایستگی را در این عرصه از آن خود کند. او تاکنون در بیش از 50 مجموعه تلویزیونی و فیلم سینمایی در نقش‌های مختلف حضور پیدا کرده است و آثار مختلفی را در کارنامه فعالیت‌های هنری خود به ثبت رسانده است.

ماریان علاوه بر این که در سال 2004 موفق به دریافت جایزه بهترین هنرپیشه در جشنواره فیلم لهستان شد، سال 2005 نیز بار دیگر توانست مورد تقدیر قرار بگیرد و جایزه ویژه بخش تماشاگران جشنواره فیلم لهستان را از آن خود کند. او همچنین در سال 2005 نامزد دریافت جایزه ویژه بخش تماشاگران در جشنواره فیلم‌های اروپایی شد که متاسفانه موفق به دریافت این جایزه نشد.

سفری به شرق لهستان

بیشتر قسمت‌های مجموعه تلویزیونی تعیین‌کننده در شهر لوبلین که شهری صنعتی و از بزرگ‌ترین شهرهای بخش شرقی کشور لهستان است فیلمبرداری شده است و شهر قدیمی، دروازه کراکو، میدان پایینی شهر، حومه شهر کراکو، میدان تسوینی، کلیسای تاریخی و کافه وانیلی از اصلی‌ترین محل‌های فیلمبرداری این مجموعه هستند و جالب است بدانید دبیرستانی در نزدیکی محل فیلمبرداری قرار دارد که در صحنه‌هایی، از دانش‌آموزان آنجا درخواست می‌شد به عنوان سیاهی لشکر با عوامل سازنده این مجموعه همکاری داشته و در بخش‌هایی از فیلم به عنوان هنرپیشه‌های فرعی که گاهی لازم بود چند کلمه‌ای صحبت کنند، حضور داشته باشند.

نکته جالب دیگر این که پلاک خودروها در این کشور شامل 2 حرف مشخصAI وAG است که اولین حرف، ایالت را نشان می‌دهد؛ اما از آنجا که اکنون همه شهرهای این کشور در یک ایالت طبقه‌بندی شده‌اند، حرف اول درج شده روی پلاک خودروها نشان دهنده شهر و حرف دوم نشان دهنده بخش مشخصی از آن شهر خواهد بود. قوانین شماره‌گذاری خودروها در این کشور منطبق با قوانین داخلی کشور است و از قوانین اتحادیه اروپا تبعیت نمی‌کند.

یکی از حوادث عجیبی که در مدت زمان فیلمبرداری این مجموعه اتفاق افتاد، گم شدن ناگهانی رابرت گانرا، هنرپیشه نقش اول مجموعه تلویزیونی تعیین‌کننده بود که موجب حیرت و شگفتی عوامل و دست‌اندرکاران ساخت این مجموعه تلویزیونی شد.

هنگام فیلمبرداری این سریال در شهر لوبلین، رابرت گانرا تصمیم گرفت با خودرو، اطراف شهر گشتی بزند. از آنجا که بیشتر کشورهای اروپایی در مجاورت و نزدیکی هم هستند، او ناگهان وارد شهری در حومه کشور آلمان شد. آنجا فهمید به بیماری سختی مبتلا شده است.

وخامت و شدت بیماری به قدری زیاد بود که ناگهان رابرت گانرا احساس کرد مسافت زیادی طی کرده و از شهر لوبلین خیلی دور شده است؛ بنابراین نمی‌دانست از لحاظ جغرافیایی در چه موقعیتی است تا بتواند راه را پیدا کند و خودش را به لوبلین برساند، پس از پلیس لوبلین خواست به او کمک کند تا بتواند به محل فیلمبرداری بازگردد.

سهیل امیری