تنفس بد یا بوی بد دهان میتواند دورهای یا دائمی باشد، این موضوع بستگی به عامل به وجودآورنده آن دارد. در بیشتر بیماران (حدود 85 تا 90درصد) میلیونها باکتری که در دهان زندگی میکنند؛ خصوصا در انتهای زبان علت اولیه بوی بد دهان هستند. یک گروه از باکتریهای بیهوازی تولید ترکیبات سولفور فرار میکنند که بوی نا مطبوعی دارد. محیط گرم و مرطوب دهان مکان مناسبی برای رشد این باکتریهاست. بوی بد دهان هنگام صبح طبیعی در نظر گرفته میشود و ربطی به بیماری ندارد.بوی بد دهان در اثر عوامل زیر به وجود میآید:
- پوسیدگی دندان که محل مناسبی برا ی تجمع باقی مانده غذاست.
- عفونت در دهان مانند بیماریهای لثه و بافتهای نگه دارنده دندان.
- عفونتهای مجاری تنفسی،گلو،ریه وسینوسها.
خشکی دهان که در اثر نقص ترشح غدد بزاقی، تنفس دهانی یا بعضی داروها ایجاد میشود.
- عوامل خارجی مانند استفاده از سیر، پیاز، قهوه و کشیدن سیگار.
- بیماریهای سیستمیک مانند دیابت، بیماریهای کبدی، کلیه، ریه، سینوس و بیماری برگشت معدهای - مری(تحقیقات بسیاری نشان داده اند که معده کمترین تاثیر در بوی دهان را دارد).
- بیماریهای روانی: این بیماران بدون هیچ علامتی خودشان احساس میکنند دهانشان بوی نامطبوع دارد ولی دیگران متوجه آن نمیشوند و در معاینات مکرر دندانپزشکی این موضوع تشخیص داده نمیشود.
ممکن است فرد متوجه بوی بد دهان خود نباشد و این به علت عادت کردن سلولهای تشخیص بو در بینی میباشد ولی دیگران به محض صحبت کردن متوجه میشوند.طول مدت بوی دهان بستگی به عامل ایجاد کننده آن دارد. مثلا اگر علت، عدم رعایت بهداشت دهان و دندان باشد پس از چند روز مسواک زدن خوب و مرتب، مشکل از بین میرود یا اگر عامل آن عفونتهای دندانی یا لثه باشد پس از درمان مشکل بر طرف میشود. بوی بد دهان که در اثر سینوزیت مزمن است ممکن است عود شونده باشد.بوی بد دهان که در اثر بیماریهای سیستمیک است یک مشکل طولانی مدت است که با درمانهای طولانی مدت پزشکی درمان میشود. بعضی از بیماریهای سیستمیک تظاهرات بویایی متفاوتی دارند مثلا در بیماریهای دیابت بوی دهان بوی شیرینی یا میوهای و در بیماری کلیوی بویی آمونیاکی یا ماهی مانند و در بیماریهای کبدی بوی تند و مانند خون استشمام میشود. پیشگیری و درمان: مسواک زدن مرتب دندانها و سطح زبان پس از خوردن غذا استفاده از نخ دندان و دهانشویههای فاقد الکل، ترمیم پوسیدگیهای دندانی، درمان بیماریهای لثه و معاینه مرتب دندانپزشکی سالی 2 بار، نوشیدن آب زیاد در طول روز، استفاده از آدامسهای بدون شکر، هویج خام و کرفس. در افرادی که دندان مصنوعی دارند، بوی دهان در اثر لقی دندان میباشد که بایستی به دندانپزشک جهت رفع مشکل مراجعه کنند.
دکتر سعید معینی
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم