ناداور

چند سالی در مقدمات پزشکی تحصیل وغور کرد ولی به دلیل علاقه به علوم انسانی تغییر رشته داد و پس از 8 سال از دارالفنون فارغ‌التحصیل شد و در این حال زبان فرانسه را نیک آموخت.

بعد از خلع محمدعلی‌شاه، داور که سری پرشور داشت به حزب تازه تاسیس دموکرات پیوست.

در سال 1288 ش در 24 سالگی به استخدام وزارت عدلیه درآمد و در همان حال در تحریریه روزنامه شرق نیز به کار مشغول شد. در این ایام داور به فکر تکمیل تحصیلات خود و سفر به اروپا افتاد، اما استطاعت مالی نداشت. در این زمان یکی از بازرگانان آذربایجان به نام حاج آقا ابراهیم پناهی حاضر شد فرزندان خود را به سرپرستی داور، راهی اروپا سازد و در ازای آن، هزینه تحصیلی او را تامین کند. به این ترتیب داور راهی اروپا شد و این سفر 11 سال طول کشید و او تحصیلات خود را سال 1299 با اخذ مدرک دکترا در رشته حقوق به پایان برد.1

در بحبوحه مبارزات بر ضد قرارداد 1919، سیدحسن تقی‌زاده با توجه به شغل و رشته تحصیلی میرزاعلی‌اکبر خان، فامیل داور را برای او برگزید. داور در خرداد ماه 1300 وارد تهران شد و به محض ورود با سردار سپه که در این زمان داعیه قدرت داشت ملاقات نمود.

سردار سپه از وی خوشش آمده و قرار همکاری بین آن دو به وجود آمد.2سردار سپه برای پیشبرد جاه‌طلبی‌های خود نیاز به افراد زرنگ و بازیگر ناشناخته داشت. علی‌اکبر داور یکی از آن افراد بود که به زودی با ورود به مجلس چهارم توانست در صحنه سیاسی ایران بازیگری کند و یکی از چند نفری بود که در راه خلع سلسله قاجار و روی کار آوردن سلسله پهلوی سهمی بسزا داشت.

وی در 10 آبان 1300 به ریاست کل معارف برگزیده شد و رفته‌رفته توانست دوستی تیمورتاش و نصرت‌الدوله فیروز را نسبت به خود جلب نماید.

در 8 بهمن 1301 روزنامه مرد آزاد به مدیریت او و سردبیری میرزا عیسی‌خان (صدیق اعلم)‌ در تهران انتشار یافت.
هدف این روزنامه حمایت از رضا‌خان بود. 3اولین شماره روزنامه در 8 بهمن 1301 منتشر شد و دارای سرمقاله‌های تند و آتشین بود. داور در اولین شماره آن به ریاست وزرائی مستوفی‌الممالک تاخت وی در سرمقاله‌های «مرد آزاد» می‌نوشت که ایران محتاج به زمامداری نیرومند و مقتدر است و مراد از عنوان آن، رئیس‌الوزرائی سردار سپه بود. 

پس از آن، داور به تاسیس حزب رادیکال پرداخت که مقصود اصلی موسسین آن، باز هم حمایت از رضاخان بود.4

داور، تیمورتاش و نصرت‌الدوله فیروز مثلثی را تشکیل دادند که بنای دولت سردار سپه شد و آنها در پیشرفت کار سردار سپه و انقراض قاجار سخت فعال شدند.5

با قتل بهترین رجال آن روزگار به دست رضا شاه، داور تردیدی نداشت که قطعا رضاشاه در نابودی او نیز خواهد کوشید. 6‌

سرانجام داور در بهمن 1315 هنگامی که مورد غضب شاه قرار گرفت باخوردن تریاک خود را کشت و در آرامگاه صفائیه در شهرری به خاک سپرده شد.7

پی‌نوشت‌ها:

1. دکتر باقر عاقلی، داور و عدلیه، صص 21 - 14. 2. همان، صص 23  22.3.  همان، صص 32  29. 4. همان، صص 33-32. 5. همان، صص 44 - 43. 6. همو، روز شمار تاریخ ایران، 1/284. 7. همان، ص 315.

فریده شریفی‌