هلالی در آسمان آران و بیدگل

شهرستان آران و بیدگل در شمال شهرستان کاشان واقع شده است .این شهرستان از راههای متعدد به شهرستان کاشان متصل می شود و از این مسیرها راه اصلی تهران به استان های جنوب

کد خبر: ۱۷۲۳۲

، جنوب شرقی و اصفهان مرتبط و به شبکه راههای کشور می پیوندد. در شمال شهرستان ، دو راه قدیمی کاروان رو وجود دارد که یکی به ورامین و دیگری به قم منتهی می شود. این دو راه قدیمی بیانگر پیشینه تاریخی و اهمیت آران و بیدگل است . به سبب قرار گرفتن آران و بیدگل در میان شهرستان های ری ، قم و کاشان بسیاری از خانواده های سادات و علویان به این منطقه مهاجرت کرده اند. از این رو بقاع متبرکه متعددی در این منطقه وجود دارد. از میان 37بقعه متبرکه و امامزاده موجود در منطقه ، بقعه محمد هلال (ع ) از فرزندان امام علی (ع ) یکی از مهمترین و قدیمی ترین بقاع متبرکه به شمار می آید. مادر محمد هلال ، امامه دختر زینب فرزند رسول خدا (ص ) و ابوالعاص است که پس از شهادت حضرت فاطمه (س ) و بنا بر وصیت آن حضرت امیرمومنان وی را برای سرپرستی فرزندانش به عقد خود در می آورد. بنابراین محمد هلال از طرف پدر. فرزند بلافصل امیرالمومنین و از سوی مادر، با دو واسطه به رسول خدا (ص ) منتسب است . «هلال » پس از شهادت امام حسین (ع ) با تعدادی از یاران و همراهانش به منطقه آران و بیدگل مهاجرت کردند و مدت سه سال در آران بوده و در مکان مذکور به عبادت ، وعظ و ارشاد مردم پرداختند و وصیت کردند که بعد از مرگ در آران دفن شوند. آرامگاه ایشان در طول تاریخ پذیرای دوستداران و مشتاقان اهل بیت بوده است . در زمان وفات حضرت محمد هلال ، ابتدا آرامگاه به صورت سردابی که روی آن اتاقی محقر قرار داشته ، ساخته شد و صندوقی را به جای قبر در وسط محل قرار دادند. بعدها این مکان هسته مرکزی و محل اولیه و اصلی آستان قرار گرفت . این که بنای اولیه در چه زمانی و از سوی چه کسی احداث شده ، به طور دقیق معلوم نیست و آنچه راجع به تاریخ بنا ذکر شده به استناد شباهت آن با آثار و بناهای اسلامی مشابه در نقاط دیگر بوده است . از این رو فضای حرم و گنبد هرمی شکل آستان ، مشابه آثار دوره سلجوقیان در سده پنجم و ششم هجری است . در دوره صفویه بنای ایوانهای شمالی و جنوبی آستان محمد هلال ساخته شده است و در زمان کریمخان نیز به دستور وی آینه کاری زیرگنبد و سقف بقعه آستان انجام گرفته است . ساختمان هشتی ، بنای حجرها، صحن جنوبی آب انبار، حوضخانه و نصب در ورودی اصلی حرم نیز از آثار دوره قاجاریه است . ضریح مکعبی شکل از جنس طلا و نقره به ابعاد حدود 2در3در5/2 متر در وسط حرم قرار دارد. آیات سوره هل اتی و اشعاری که در مدح حضرت محمد هلال سروده شده در دو کتیبه گرداگرد ضریح را مزین کرده است . در بالای سر و پایین ضریح دو رواق بزرگ وجود دارد که به دو مسجد وسیع تبدیل شده است . در شمال و جنوب حرم ، ایوانهای بزرگی وجود دارد. ایوان شمالی متعلق به دوره سلجوقیان و ایوان جنوبی در عصر صفویه بنا شده است . در سال 1340ه.ق ، گنبد تربی شکل و گلدسته های متناسب با ایوان جنوبی به جای گنبد هرمی شکل متعلق به دوره سلجوقیان ساخته شد. این گنبد، دو پوشش و جدار دارد که پوشش درونی از سطح پشت بام تا راس با کچ و آجر پوشیده شده و جدار بیرونی با کاشی های معرق هفت رنگ کاشیکاری شده است . بنا بر نظر کارشناسان ، ترکیب کلی گنبد و گلدسته آستانه محمد هلال ، بسیار کم نظیر است . علاوه بر مردم محل ، زایران و گردشگران بسیاری از گوشه و کنار کشور به دیدار این آستان مقدس می روند.