چه زود دیر شد!

«معیارهای AFC برای حرفه‌ای شدن باشگاه‌ها در قالب 62 آیتم به فدراسیون فوتبال کشورمان ارائه شده و تا امروز این فرصت را داشتیم که حداقل‌های آن را فراهم کنیم، اما نکردیم و در وضعیت فعلی تنها قادر به کسب 2‌سهمیه از 4 سهمیه موجود هستیم».

به گفته دکتر مهدی خبیری، عضو هیات علمی دانشکده تربیت بدنی دانشگاه تهران، عامل اصلی حرکت کند و لاک‌پشتی ما در این قضیه، دولتی بودن باشگاه‌هاست و تا زمانی که اداره باشگاه‌ها توسط بخش خصوصی انجام نپذیرد چابکی لازم برای رشد و پیشرفت آنها وجود نخواهد داشت.

وی با ذکر این نکته که مساله حق و حقوق باشگاه‌ها در تمام دنیا بحثی جدی و تاثیرگذار در روند حرفه‌ای شدن محسوب می‌شود، می‌افزاید: در بسیاری از کشورها بین 30 تا 70 درصد از درآمد باشگاه‌ها از راه «حق پخش تلویزیونی است» و تا زمانی که این قانون در کشور ما به تصویب نرسد بسیاری از معضلات موجود به قوت خود باقی خواهد ماند.

عضو کمیته چشم‌انداز آسیا در AFC  مواردی همچون در اختیار داشتن بازیکنان حرفه‌ای از سوی باشگاه‌ها، بحث حقوق باشگاه‌ها در توزیع، کنترل و کسب درآمد فروش بلیت مسابقه‌ها، حق کپی‌رایت، اخذ مدرک حرفه‌ای مربیگری توسط سرمربیان تیم‌ها و تجهیز ورزشگاه‌های خانگی با حداقل 3 هزار صندلی را از جمله آیتم‌های مد نظر کنفدراسیون فوتبال آسیا برشمرده و اظهار امیدواری می‌کند در همین مجال اندک بتوانیم با ثبت سازمان لیگ در دفتر ثبت شرکت‌ها و کسب مجموع امتیاز بالای 300، سومین سهمیه را هم به خودمان اختصاص دهیم.

حرکتی مثبت اما آرام‌

«زمانی که کنفدراسیون فوتبال آسیا با مدیریت جدید بن‌همام به دنبال یافتن پاسخ این پرسش بود که چرا فوتبال در بزرگ‌ترین قاره دنیا ضعیف‌تر از سایر قاره‌هاست، به این نتیجه رسید که اگر باشگاه‌ها امکانات فیزیکی، مالی و نیروی انسانی مجرب در اختیار داشته باشند، می‌توانند تیم‌‌های پایه‌ جداگانه‌ای را تشکیل دهند که در نتیجه این کار بازیکنان خوبی در باشگاه‌ها پرورش پیدا کرده و در لیگ حرکت می‌کنند و از این لیگ پویا بازیکنان کاملا مستعد برای تیم ملی انتخاب می‌شوند.» این صحبت‌های حسن غفاری رئیس روابط بین‌الملل فدراسیون فوتبال و ناظر AFC  و FIFA است که معتقد است در قاره آسیا این طرز فکر به اشتباه جا افتاد که تربیت بازیکن وظیفه فدراسیون و نه باشگاه‌هاست! و شاید همین مساله بزرگ‌ترین دلیل برای تشکیل کمیته‌ای شد که وظیفه آن رفتن به کشورهای مختلف قاره کهن، جمع‌بندی دارایی‌های مالی، فیزیکی و انسانی هر کشور در زمینه فوتبال و اعطای امتیازات لازم در لیگ باشگاه‌های آسیاست.

وی با بیان این‌‌که عمده‌ترین معضل ما در راه حرفه‌ای شدن، کمبود امکانات فیزیکی همچون استادیوم و زمین تمرین اختصاصی و همچنین نبود درآمد‌های تبلیغاتی (حق پخش تلویزیونی   اسپانسر)‌ است که اتفاقا امتیازات بالایی هم دارد؛ براین موضوع تاکید می‌کند: تا زمانی که باشگاه‌های ما خصوصی نشوند و بودجه را دیگری بدهد و آنها به‌راحتی هزینه کنند، اوضاع به همین منوال پیش خواهد رفت و نمی‌توان در انتظار معجزه ماند.

تعطیلات نوروز، زیباترین بهانه

عزیزالله محمدی، رئیس سازمان لیگ (همان سازمانی که هنوز قانونا به ثبت نرسیده!‌ و اگر رسیده بود 70 امتیاز و در نتیجه یک سهمیه شیرین به دو سهمیه فعلی ما می‌افزود)‌ در پاسخ به این سوال که چرا پیگیری تمام کارها به لحظه قبل از ورود بازرسین AFC موکول شده، می‌گوید: پیش از عید در جلسه‌ای که با صفایی فراهانی داشتیم وی گفت که اساسنامه سازمان لیگ هم باید به ثبت برسد (یعنی تا آن‌روز نمی‌دانسته‌اند!)  و ما همان موقع اقدام کردیم و فرم آن‌را پر کردیم اما چون کارمان همزمان با تعطیلات عید بود به مشکل برخوردیم و عملا تا 16 فروردین کاری انجام نشد.

این بار قضیه جدی است

عدم ثبت سازمان لیگ در ثبت شرکت‌ها و نبود قرارداد حق پخش تلویزیونی دو فاکتوری است که موجب شده فعلا از دو 70 امتیاز محروم باشیم.

مهدی تاج، نایب‌رئیس اول فدراسیون فوتبال با ذکر این موضوع، گفتگو با مسوولان صداوسیما و جلب نظر موافق آنها در این زمینه را دارای اهمیت ویژه‌ای می‌داند، اما در عین حال تاکید می‌کند: این موضوع ساده‌ای نیست که با سرعت حل و فصل شده و به نتیجه برسد، اما به هر شکل ما پیگیر موضوع هستیم و امیدواریم به نتایج مثبت و باارزشی نیز دست یابیم.

وی با اظهار تاسف از این‌که تا امروز هنوز 3باشگاه ما تراز عملکرد خود را ارائه نکرده‌اند؛ می‌گوید: ما می‌دانیم که این حرکت اخیر AFC کاملا جدی است و همان‌طور که این بازدید اول نمایندگان این کنفدراسیون نیست، بازدید آخر آنها هم نخواهد بود و قطعا برای مشاهده روند پیشرفت در این قضیه مجددا به ایران خواهند آمد، اما تیمی که در حال حاضر قرار است وارد ایران شود پس از بررسی اسناد و مدارک موجود و برگزاری چند جلسه به مقر AFC بازمی‌گردد و نتیجه تخصیص سهمیه را به ما اعلام می‌کنند.

لزوم اجرای سریع طرح خصوصی‌سازی در ورزش

«وجود سازمان اداری و تشکیلاتی قدرتمند، ساختار و سازه‌های فیزیکی مناسب، وجود سازمان اقتصادی فعال و درآمدزا و سازندگی در شناسایی و پرورش استعدادها، 4 فاکتور لازم برای حرفه‌ای شناخته شدن فوتبال است.»
محمدرضا ساکت، مدیرعامل باشگاه فرهنگی ورزشی سپاهان اصفهان با برشمردن این موارد، بزرگترین مانع در راه حرفه‌ای شدن فوتبال ایران را عدم تحقق درآمدهای خاصی همچون حق پخش تلویزیونی، قانون کپی‌رایت، تبلیغات تجاری و درآمد حاصل از بلیت‌فروشی می‌داند که متعلق به فوتبال است، اما در کشور ما به دلیل مشکلات موجود این درآمدها محقق نمی‌شود.

وی با اشاره به این که در کشورهای پیشرفته دولت به جای متولی‌گری، سازه‌ها و تاسیسات را در اختیار باشگاه‌ها قرار می‌دهد تا از آن استفاده کنند، به اعطای وام‌های بدون بهره بلندمدت به باشگاه‌ها که موجب خودکفا شدن آنها شده اشاره می‌کند و می‌گوید: اگر در این بخش‌ها توانستیم بر مشکلات موجود فائق آییم، آن‌گاه می‌توانیم امیدوار باشیم گامی بزرگ و باارزش به سوی حرفه‌ای شدن برداشته‌ایم. ساکت ضمن تاکید بر لزوم تدوین طرح جامع خصوصی‌سازی باشگاه‌ها در اسرع وقت و طی یک دوره 6 ماهه (توسط کارشناسان مجرب)‌ اظهار امیدواری می‌کند این طرح طی 4 سال و در قالب یک پروژه جدی به اجرا درآید.

زهره زیدی‌فرد