هنوز یک هفته نمی شود که وزرای انرژی 5 کشور بزرگ اروپایی در وین با انتشار بیانیه ای خواستار تسریع در احداث خط لوله گاز ایران اروپا موسوم به «نوبوکو» شدند. این خط لوله از ایران با عبور از کشورهای ترکیه ، رومانی ، مجارستان و بلغارستان تا بندر بام گارتن اتریش امتداد می یابد و گاز ایران از این بندر به مقصد سایر کشورهای اروپایی ترانزیت می شود. همزمان شرکت گاز پروم روسیه نیز 2 پیشنهاد به ایران ارائه کرد: یکی پیشنهاد سرمایه گذاری در خط لوله گاز ایران اروپا و دوم خرید همه سهام خط لوله در دست احداث صادرات گاز ایران به ارمنستان . از آن سو ، اوکراین که زمستان گذشته بر سر قیمت گاز چالش بزرگی را با روسیه پدید آورد ، خواستار تسریع در احداث خط لوله گاز ایران به این کشور شده است . دست آخر این که هند و پاکستان که قبلا با بی رغبتی مذاکرات خط لوله موسوم به صلح برای انتقال گاز ایران به دو کشور یادشده را دنبال می کردند ، سخت به تکاپو افتاده اند چرا که در صورت نهایی شدن صادرات گاز ایران به اروپا ، دیگر گازی برای آنها باقی نخواهد ماند. دراین باره هادی نژادحسینیان ، معاون بین الملل وزیر نفت و نماینده ایران در مذاکرات خط لوله صلح ، ضمن امیدواری از به نتیجه رسیدن مذاکرات صادرات گاز با اروپا ، به ایرنا گفت : اگر نیاز اروپا همان رقمی است که گفته می شود ، دیگر گازی برای هند و پاکستان نیست . او افزود: در عین حال تراز گاز کشور نشان می دهد که اگر هند و پاکستان 150 میلیون مترمکعب در روز از ایران گاز بخواهند ، گازی برای اروپا باقی نمی ماند! وی اظهار کرد: قرار ملاقات معاونان وزرای نفت 3 کشور یک هفته به تاخیر افتاده و به هفته چهارم جولای موکول شده است.
تغییرات جغرافیای سیاسی و اقتصادی منطقه
تغییراتی که اخیرا در جغرافیای سیاسی و اقتصادی منطقه رخ داده ، فرصت بی نظیری را در اختیار صادرات گاز ایران قرار داده است . دکتر فریبرز جولایی ، تحلیل گر ارشد نفت و انرژی در این باره به خبرنگار ما می گوید: جدال روسیه با اوکراین و اروپای غربی بر سر قیمت گاز ، امسال نیز مانند پارسال در حال تکرار است و البته جدی تر شده است ؛ چرا که اوکراین و اروپای غربی به تامین امنیت پایدار انرژی و رفع وابستگی صرف به گاز روسیه واکنش جدی نشان داده اند و بیانیه 5 کشور اروپایی در حمایت از خط لوله ایران در همین جهت است . او افزود: جنگ گاز با نزدیک شدن به زمستان در منطقه آسیای میانه و اروپای غربی در حال آغاز است که افزایش مشتری های گاز ایران پیامدهای این جنگ برای کشور ماست . وی اظهار کرد: در این چارچوب روسیه از یکسو و اروپا و اوکراین از سوی دیگر ، در حال جلب نظر ایران برای فروش گاز هستند و گفته های پوتین و بیانیه های شرکت گاز پروم دقیقا در همین جهت است چراکه گاز برای روسیه یعنی اهرم فشار سیاسی و درآمد اقتصادی به طور همزمان . حال که مزیت نسبی ایران در گاز منطقه آشکار شده ، روسها می خواهند پیشدستی کنند و مزیت ایران را به سوی خود بکشانند تا برای نفوذشان رقیب تراشی نشود. این کارشناس ارشد تصریح کرد: بحرانی شدن روابط بر سر گاز میان اوکراین و ترکمنستان به دلیل افزایش 50
درصدی قیمت گاز ، تازه ترین نشانه های جنگ گاز است . وی گفت : ایران باید با تمام طرفهای خواهنده گاز به گفتگوی جدی بنشیند و بدون توجه به معادلات سیاسی ، بهترین گزینه را انتخاب کند. مبادا معادلات سیاسی را در کار وارد کنیم که اشتباه است . معادلات غرب و روسیه در بخش سیاسی به خودشان مربوط است و ایران در این میان باید گازش را به کسی بفروشد که پول بیشتری می دهد. او افزود: فرصت خوبی در اختیار ایران قرار گرفته تا منافع ملی را تامین کند. بدون هیجان ، عاقلانه از این فرصت استفاده کنیم .