آمریکا در پیچ بحران مشروعیت

دونالد ترامپ، نامزد جمهوری‌خواهان چه در دوران مبارزات درون حزبی و چه اکنون که در مصاف با هیلاری کلینتون، نامزد دموکرات‌ها برای جلب رای مردم تلاش می‌کند، بارها این موضوع را تکرار و اخیرا نیز اذعان کرده است که در صورت پیروزی رقیبش، نمی‌تواند به نتیجه انتخابات اطمینان کند.

ترامپ و تقلب

اولین مساله، عدم صلاحیت کلینتون برای شرکت در انتخابات است. از نظر ترامپ اقدام هیلاری کلینتون در استفاده از ایمیل شخصی در زمان تصدی وزارت امور خارجه این کشور، امنیت ملی آمریکا را در معرض خطر قرار داد و ساختار حاکم بر آمریکا نمی‌بایست به وی اجازه شرکت در انتخابات می‌داد؛ بنابراین حضور کلینتون در رقابت‌ها مصداق تقلب در انتخابات است.

موضوع دیگر درباره کلینتون، وابستگی مالی او به لابی‌های بزرگ و حتی کشورهای خارجی است. به گفته ترامپ کمک‌کنندگان بین‌المللی کلینتون بر همه اقدامات او کنترل دارند و با پیروزی او، آمریکا استقلال خود را از دست می‌دهد. نکته مهمتر این است که هیلاری کلینتون نامزدی حزب دموکرات را از راه تقلب علیه برنی سندرز به دست آورد.

ترامپ مصداق دیگری نیز مطرح می‌کند که رسانه‌های آمریکایی فاسد و غیرصادق هستند و با تبلیغات علیه ترامپ، اذهان عمو‌می‌ را مسموم ‌می‌کنند. او رسانه‌ها را دشمن می‌خواند و معتقد است آنها در حمایت از ستاد انتخاباتی کلینتون فعالیت می‌کنند. معتقد است 96 درصد از به اصطلاح خبرنگاران و گزارشگران در ازای دریافت پول، خود و هر چیزی را که دارند در اختیار هیلاری کلینتون دغل‌باز قرار داده‌اند. خبرنگاران ذهن رأی‌دهندگان را مسموم می‌کنند.

ترامپ با اشاره به نتایج تحقیقات موسسه پیو درباره انتخابات گذشته، احتمال می‌دهد مهاجران غیرقانونی و نیز مردگان با شرکت در انتخابات و دادن رأی به رقیب، موجبات شکست او را فراهم آورند. نتایج تحقیقات موسسه پیو حاکی از آن است که حدود 24 میلیون نفری که برای شرکت در انتخابات 2012 آمریکا ثبت‌نام کردند، واجد شرایط رأی‌دهی نبودند. از این تعداد یک میلیون و 800 هزار متوفی بودند. همچنین بنا به گزارش سال 2014 واشنگتن پست، بیش از 14درصد اتباع غیرآمریکایی در انتخابات 2008 شرکت کردند و رأی دادند. بر همین اساس نامزد جمهوری‌خواهان این احتمال را مطرح کرد که شاید رأی اتباع بیگانه باعث پیروزی اوباما در انتخابات مقدماتی سال 2008 در ایالت کارولینای شمالی شد. دستکاری و تقلب در نظرسنجی‌ها و ثبت‌نام برخی افراد در چند ایالت از دیگر مواردی است که ترامپ را درباره مهندسی نتیجه انتخابات نگران کرده است.

موضع ترامپی‌ها درباره احتمال تقلب

شخصیت‌های حزب جمهوری‌خواه از آغاز رقابت‌های انتخاباتی 2016 تاکنون با چالش‌های مختلفی در رابطه با ترامپ مواجه شده‌اند. فساد اخلاقی،‌ رویکرد نژادپرستانه، موضع‌گیری‌های بی‌سابقه ترامپ درباره تجارت آزاد و دفاع از متحدان از جمله این چالش‌ها بوده است. اما این بار فرق می‌کند؛ ترامپ، مشروعیت دموکراسی آمریکا را زیر سوال برده است. سیاسیون کهنه‌کار حزب جمهوری‌خواه همه از سخنان ترامپ برائت جسته‌اند، هر چند که تعدادی هم با او همراهی کرده‌اند. به عنوان نمونه، برخلاف ترامپ، مایک پنس، معاون وی در مصاحبه مطبوعاتی از پذیرش نتایج انتخابات خبر داد. مک کین، رقیب باراک اوباما در سال 2008 و در واکنش به سخنان ترامپ در خصوص تقلب در انتخابات، اعلام کرد: من هم نتیجه انتخابات 2008 را دوست نداشتم، اما تسلیم شدن در برابر آن یک وظیفه بود. پذیرش این موضوع لطف به رقیب نیست، بلکه احترام به نظر مردم آمریکا است.

لیندسی گراهام، سناتور جمهوری‌خواه از ایالت کارولینای جنوبی تاکید کرد اگر ترامپ پیروز نشود، به این علت نیست که سیستم متقلب است، بلکه به این علت است که وی شکست خورده است.

پل رایان، رئیس مجلس نمایندگان که رقیب ترامپ در مبارزات درون حزبی نیز بود، به طور تلویحی از ادعاهای ترامپ درباره تقلب در انتخابات انتقاد کرد. او در بیانیه‌ای اعلام کرد دموکراسی آمریکا به اعتماد به نتایج انتخابات متکی است و او اطمینان دارد ایالت‌ها این انتخابات را با صداقت برگزار می‌کنند. جان کیسیک، فرماندار اوهایو هم سخنان ترامپ را مضر دانست و گفت فکر نمی‌کنم تقلب و تخلفگسترده‌ای در انتخابات اتفاق بیفتد. این حرف مثل این است که بگویید ما هرگز روی ماه فرود نیامدیم. این حرف تا این حد احمقانه است. کریس آشبی، وکیل انتخاباتی جمهوری‌خواه، حملات ترامپ به روند برگزاری انتخابات را بی‌سابقه خواند و گفت ترامپ با ترغیب حامیانش برای نظارت بر انتخابات سبب بروز بی‌ثباتی در انتخابات می‌شود که این موضوع بسیار خطرناک است.

کلین کانوی، رئیس تیم انتخاباتی ترامپ و رودی جولیانی، شهردار سابق نیویورک و مشاور ترامپ از جمله حامیان ترامپ هستند. جولیانی صحت انتخابات را به اندازه انتقال آرام قدرت مهم دانسته و گفته اگر فاصله آرا خیلی کم باشد، آنها نتیجه را نخواهند پذیرفت.

دموکرات‌ها و احتمال تقلب

دموکرات‌ها که خود مدعی احتمال تقلب روسیه در انتخابات به نفع ترامپ هستند، ادعای ترامپ را درباره تقلب به نفع هیلاری کلینتون بشدت زیر سوال می‌برند. باراک اوباما، رئیس‌جمهور آمریکا گفته است تلاش ترامپ برای نامشروع جلوه دادن نتایج انتخابات قبل از برگزاری آن بی‌سابقه است. می‌گوید هرگز در تمام عمرم و در طول تاریخ سیاسی مدرن جهان، هیچ نامزد انتخاباتی را ندیده بودم که در تلاش برای بی‌اعتبارکردن انتخابات و فرایند آن قبل از این‌که رأی‌گیری انجام شود، باشد. اوباما، ترامپ را سرزنش کرد و از او خواست از غر زدن و ناله کردن دست بکشد و برای جمع‌آوری آراء بیشتر تلاش کند، زیرا روش او خیانت به سنت‌های آمریکایی‌ و تلاش دو حزب برای حفظ مردمسالاری در این کشور است.

میشل اوباما، همسر رئیس‌جمهور آمریکا سخنان ترامپ را توهین به آمریکایی‌ها و تلاش برای جلوگیری از مشارکت گسترده مردم در انتخابات دانست. جو بایدن، معاون اوباما، نامزد جمهوری‌خواهان را خطری واقعی برای فرایند دموکراتیک معرفی کرد و اظهارات او را ابلهانه خواند. معاون انتخاباتی هیلاری کلینتون، اظهارات ترامپ (تقلب در انتخابات) را تلاشی برای فرو ریختن ستون اساسی دموکراسی در آمریکا عنوان کرد.

کارشناسان و قصه احتمالات

فرید زکریا مجری ویژه برنامه جی پی اس در شبکه سی. ان. ان معتقد است، ترامپ در انتخابات بازنده خواهد شد. اما از آنجا که او به مخالفت آرام با کلینتون راضی نیست؛ به هوادارانش هشدار داده است که در انتخابات تقلب خواهد شد. حسن منیمنه، استاد بنیاد خاورمیانه در واشنگتن هم معتقد است، سخنان ترامپ نامزد جمهوری‌خواهان درباره امکان تقلب در انتخابات، اعتماد شهروندان آمریکایی به نظام سیاسی حاکم در این کشور را زیر سوال می‌برد و این به معنای دعوت به شورش و انقلاب است.

نویسنده روزنامه واشنگتن پست معتقد است نمونه‌های بی‌نظمی در مقایسه با آمار کلی رای‌دهندگان بسیار ناچیز است و نمی‌تواند نشانه‌ای از تخلف گسترده در انتخابات باشد.

کلی ریدِل، معاون سردبیر واشنگتن تایمز به نمونه‌هایی مستند از تقلب‌های انتخاباتی در ایالت‌های مختلف آمریکا اشاره کرده است. از جمله در ایالت ویرجینیا که 20 متوفی و 1046 مهاجر غیرقانونی برای رأی‌دهی در انتخابات 2016 ثبت‌نام شده‌اند.

جیمز فترز، نظریه‌پرداز علوم سیاسی آمریکا هم تقلب را امکان‌پذیر می‌داند و معتقد است: این مساله از طریق کارشکنی کمیته ملی حزب دموکرات در کمپین مبارزاتی سندرز آشکار شد. دانشگاه استنفورد اکنون فاش کرده که اگر آراء درون‌حزبی به طور صحیح شمارش شده بود، اکنون برنی نامزد دموکرات‌ها در انتخابات آمریکا بود. حتی به نظر می‌رسد هیلاری پیش از آغاز برگزاری مناظره اول انتخاباتی در جریان سوالات مناظره قرار گرفته بود. نشانه‌هایی وجود دارد که هیلاری صورت خود را خارانده و سپس لستر حملات خود علیه ترامپ را آغاز کرده و سپس به سوی هیلاری بازگشته است، بدون این‌که از وی سوالی چالشی بپرسد. در مناظره سوم نیز مانند مناظره اول هیلاری از جایگاهی استفاده می‌کرد که مجهز به یک مینی‌اتوکیو بوده است تا رهنمودهای لازم را برای پاسخ‌دهی دریافت کند. به نظر می‌رسد تقلبی که توسط کمپین هیلاری صورت گرفته است، گسترده‌ترین تقلب در تاریخ ایالات متحده است.

چه احتمالاتی مطرح است؟

اوباما گفته است این نخستین‌بار در تاریخ آمریکاست که نامزدی صحت نتایج را قبل از برگزاری انتخابات زیر سوال می‌برد. حامیان ترامپ، ماجرای انتخابات سال 2000 را شاهدی بر طرح موضوع تقلب در انتخابات ریاست جمهوری می‌دانند. مقامات برگزارکننده انتخابات هم نگرانند که اصرار ترامپ بر این موضوع بر میزان مشارکت تاثیر منفی داشته باشد. به هر حال در رابطه با نتیجه انتخابات دو احتمال مطرح است؛ اول این‌که ترامپ پیروز می‌شود و غائله تقلب در انتخابات خاتمه می‌یابد؛ هر چند که در این صورت به گفته فرید زکریا معلوم نخواهد بود که چه بلایی بر سر آمریکا خواهد آمد. دوم این‌که هیلاری کلینتون پیروز خواهد شد. در این شرایط ترامپ می‌تواند به نتیجه انتخابات اعتراض کند و خواستار شمارش مجدد آرا شود. همچنین می‌تواند از مقاماتی که در انتخابات تقلب کرده‌اند، شکایت کند. اما تلاش ترامپ برای تغییر نتیجه موفق باشد یا نباشد،‌ چهره آمریکا در عرصه بین‌المللی بشدت آسیب خواهد دید و روند افول این کشور را تسریع خواهد شد.

دکتر گلتاب دارابی/ پژوهشگر علوم سیاسی و روابط بین‌الملل