وسواس دلایل مختلفی دارد و بعضی افراد این رفتار را از بستگان درجه یک یا دوم خود به ارث میبرند. علت دوم را میتوان در هورمونهای سروتونین و دوپامین در مغز جستجو کرد که نقششان ایجاد تعادل در شخصیت فرد است.
کاهش یا افزایش هر یک از اینها مشکلات و اختلالات روانشناختی ایجاد میکند. یادگیری و همچنین مشاهده نیز عوامل دیگری هستند که سبب بروز رفتار وسواس در فرد میشوند.
عامل مهم دیگری که میتوان به آن اشاره کرد و نقش بسزایی در بروز وسواس دارد، اضطراب است. هر چه سطح اضطراب فرد بالاتر باشد، میزان وسواس او نیز بیشتر خواهد بود. وسواس انواع مختلفی دارد که میتوان وسواس شستوشو، بازرسی کردن، مذهبی، فکری، شمارش، آسیب زدن به دیگران و... اشاره کرد، اما شایعترین نوع آن وسواس شستوشو و مذهبی است.
فرد تصور میکند با شستوشوی زیاد میتواند خود را آرام کند، در صورتی که انجام این کار وسواس فرد را شدت میبخشد. چنین افرادی اگر به دلیل وسواسشان نتوانند مهمانی را در خانه بپذیرند، از مهمانی رفتن و مهمانی دادن خودداری میکنند.
درمان اختلال وسواس o.c.d به دو شکل مراجعه به روانشناس بالینی و دارودرمانی انجام میشود، اما بهترین درمان ترکیبی بوده و استفاده همزمان از مشاوره و دارو درمانی موثرتر خواهد بود. دوره درمان این اختلال بسته به تیپ شخصیتی افراد و مدت زمان ابتلای آنها به بیماری و ارثی بودن یا نبودنش بین 9 تا 14 ماه طول میکشد.
دکتر پرویز رزاقی - روانشناس