صنعت نفت در پسابرجام

ازجمله آثار این تحریم‌ها می‌توان به کاهش فروش نفت خام و رسیدن این مقدار به روزانه یک میلیون بشکه اشاره کرد و قرار بود این رقم به 500 هزار بشکه برسد و سرانجام رقم صفر را تجربه کند. در زمینه سرمایه‌گذاری هم نمی‌توان از آثار تخریبی تحریم چشم‌پوشی کرد که در صورت تداوم آن، بخش‌های بالادستی و پایین‌دستی با مشکل شدید همراه می‌شدند.

در چنین فضایی بود که برجام به داد صنعت نفت ایران رسید و در دوره کوتاهی پس از آن، نظاره‌گر افزایش تولید هستیم که اکنون به مرز چهار میلیون بشکه در روز نزدیک شده و به موازات آن، صادراتی که می‌رفت رقم صفر را تجربه کند، امروز از مرز دو میلیون بشکه در روز عبور کرده است. مهم‌تر آن که در زمان کوتاهی می‌توان از درآمدهای فروش این کالای راهبردی در بخش‌های مختلف بهره برد که به اعتقاد من، اولویت آن باید در مسیر سرمایه‌گذاری‌ها باشد.

بیژن زنگنه، وزیر نفت اعلام کرده است در برنامه ششم توسعه پیش‌بینی سرمایه‌گذاری 200 میلیاردی در این صنعت شده که بدون شک، تحقق این مهم با حضور شرکت‌های خارجی میسر می‌شود و اقتصاد ما توانایی این حجم از سرمایه‌گذاری را ندارد. بعد دیگر برجام در فصل نوی اقتصاد ایران، استقبال شرکت‌های معتبر خارجی برای سرمایه‌گذاری، ایجاد دفاتر و همچنین خرید نفت از ایران است.

آن گونه که در روزهای اخیر خبر بازگشت شرکت انگلیسی ـ هلندی شل به فهرست خریداران نفتی ایران و پیش از آن شرکت فرانسوی توتال را شاهد بودیم. بدون شک سرمایه در همه جا به دنبال سود است، ایران ظرفیت بالایی در این زمینه دارد و اکنون که نه صحبت از جنگ و نه تحریم است، صف شرکت‌های خارجی در کشورمان زیاد می‌شود.

در دوره پسابرجام همه شرایط متحول شده و متاثر از آن، نگاه جهان به ایران تغییر کرده است و بیشترین تحول را در حوزه صنعت نفت شاهد هستیم. امیدوارم آثار این گام بزرگ با رفع مشکلات تبادل ارزی بیش از پیش شود.

هر چه ما بگوییم ایران بدون اقتصاد نفت اما تا چند دهه آینده اقتصاد کشور وابسته به نفت است و رشد و توسعه در صنعت نفت ایران می‌تواند با سرمایه‌گذاری و اشتغالزایی، زمینه‌ساز خروج کشور از رکود شود.

فرهاد جولایی‌مقدم

کارشناس حوزه انرژی