بودجه ، تعامل دولت و مجلس

اختلافاتی که در روزهای اخیر درباره لایحه بودجه بین مجلس و دولت رخ نموده بیش از آن که یک بحث جناحی و سیاسی باشد ، یک دیالوگ کارشناسی است.

کد خبر: ۹۰۷۸۸

دولت برای آن که دست خود را در اجرای طرحهای عمرانی بازتر کند و از این طریق بر مشکلاتی مانند بیکاری و رکود اقتصادی فائق آید و آهنگ توسعه را تسریع بخشد ، خواهان افزایش اعتبارات عمرانی در بودجه 85 است . به گمان موافقان چنین نظریه ای ، در صورت گسترش فعالیت های توسعه ای ، چرخهای زنگ زده کنونی به گردش در می آید و بتدریج در جامعه روح امید دمیده می شود. مدافعان این نظریه ، برخلاف آنچه مخالفانشان می گویند ، ناآشنا به علم اقتصاد نیستند و اتفاقا قواعد حاکم بر وضعیت کنونی کشور را خوب می شناسند. به همین دلیل از نسخه ای که می پیچند ، با استدلال هایی که دارای پایه منطقی است ، دفاع می کنند. در نقطه مقابل ، آن بخش از نمایندگان که با برداشت بیشتر از صندوق ذخیره ارزی و تخصیص آن به طرحهای عمرانی موافق نیستند ، با اجرای طرحهای عمرانی مخالفتی ندارند.از نگاه آنها ، چنین بودجه ای می تواند آثار منفی تورمی داشته باشد. ضمن این که تجربه سالها بودجه نویسی نشان داده است که بخش قابل توجهی از بودجه عمرانی قابل جذب نیست و به مصارف دیگر می رسد. به عبارت دیگر، ظرفیت های کافی و لازم برای هزینه کردن اعتبارات عمرانی وجود ندارد. برخی شنیده ها حاکی است ، اعتبارات تخصیص یافته به استان ها که در سفرهای هیات وزیران به تصویب رسیده و قرار بوده در سال 1384 جذب شود ، با مشکلات متعددی روبه روست . از یک سو مکانیسم پیچیده روابط اداری ، سرعتگیرهای فراوانی ایجاد کرده و ضمانت اجرایی مصوبات دولت را از بین برده و از سوی دیگر در پاره ای موارد ، سیستم بانکی نتوانسته است به تعهدات خود عمل کند و بواقع دست استان ها خالی مانده است . دیروز رئیس مرکز پژوهش های مجلس شورای اسلامی گفته است چون دولت انگیزه قوی برای خدمت دارد، تصور می کند می تواند بسرعت درآمدهای نفتی را به کارهای عمرانی تبدیل کند. مطمئنا این اظهارنظر ، مقدمه ای دارد که در سخنان آقای توکلی وجود ندارد. به نظر می رسد رئیس مرکز پژوهش ها در توانایی دولت برای انجام فعالیت های گسترده عمرانی تردید دارد و شاید بخشی از این تردید ، مسبوق به عملکرد چند ماهه دولت باشد که مسلما انتقادهایی نیز به آن وارد است . با این حال ، دولت برای تحقق شعارهایی که رئیس جمهور در آغاز دوران ریاست جمهوری خود مطرح کرد ، عزم جدی دارد. شاید بجا باشد که مجلس همراهی بیشتری با دولت به عمل آورد و اصطلاحا دست قوه مجریه را بازتر بگذارد در عین حال وظیفه مهم نظارتی خود را به هیچ روی فراموش نکند. نامه دو سه روز پیش آقای احمدی نژاد به مجلس ، بسیاری از نمایندگان را متقاعد کرد که دولت را در اولین بودجه خود دچار تنگنا نکنند. اما متقابلا دولت نیز باید به این نکته توجه کند که بدون یک مجلس دقیق ، هشیار و تیزبین نخواهد توانست کژی ها و ناراستی ها را کشف و بی اثر کند. دولت و مجلس ، هر کدام که دیگری را مزاحم ببینند و برای کمرنگ کردن نقش طرف دیگر تلاش کنند ، به منافع ملی ضربه خواهند زد.