لزوم تدوین سیاست هسته ای ملی

چند هفته پس از سقوط بغداد و پایان دوران صدام ، معمر قذاقی رهبر لیبی در یک اقدام غیرمنتظره برنامه های هسته ای کشورش را متوقف و تمامی اسناد و مدارک و تجهیزت هسته ای را برای امریکا ارسال کرد و به این ترتیب ، طرابلس پیش از آن که موضوع برنامه های هسته ای اش در آژانس بین المللی انرژی اتمی مطرح یا با تهدید ارجاع پرونده به شورای امنیت سازمان ملل مواجه شود دستان خود را به نشانه تسلیم بالا برد.

کد خبر: ۸۷۷۳۱

اما دستاوردهای اندک لیبی در معامله هسته ای با غرب بخوبی نشان داد که تسلیم محض نتیجه ملموس همراه نخواهد آورد. قذافی با تصور این که خلع سلاح هسته ای با آغوش باز اروپا و امریکا همراه خواهد شد ، دست به چنین تصمیم سرنوشت سازی زد اما اعتراف نماینده لیبی در شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی مبنی بر این که کوتاه آمدن در برابر حقوق هسته ای به دلیل فشارها یا وعده های غربی ها اشتباهی است که چیزی از آن عاید نمی شود، نشان دهنده درک طرابلس از تجربه بزرگ و عبرت آموزی است که ایران حاضر نیست بار دیگر آن را تجربه کند اما کشور دیگری که فعالیت های هسته ای اش نگرانی غرب را برانگیخته ، کره شمالی است که برخلاف لیبی ایستادگی در مقابل غرب را در پیش گرفته است . اما وضعیت این کشور نیز که با استفاده از فرصت به دست آمده از رقابت های ایدئولوژیک میان امریکا، روسیه و چین در جمع قدرتهای هسته ای قرار گرفت ، از دو جنبه با ایران متمایز است ، نخست این که این کشور عملا به بمب هسته ای دست یافته و رویارویی نظامی با این کشور برای امریکا و متحدان آن بسیار دشوار خواهد بود و دوم این که پیونگ یانگ از عقبه قدرتمندی به نام چین و تا حدودی روسیه برخوردار است و امریکا بدون جلب رضایت این دو ابرقدرت نمی تواند سیاست های خود را در شبه جزیره کره پیش ببرد. پس ایران برخلاف کره شمالی نه حیاطخلوت چین و روسیه محسوب می شود که این کشورها بخواهند خطر برخورد سیاسی با غرب را به جان بخرند، چنان که همراهی پکن و مسکو با غرب در صدور قطعنامه علیه ایران این موضوع را ثابت کرد و نه می توان با تهدید یک حمله هسته ای آن گونه که کره شمالی از آن سخن می گوید به فشارهای غرب پاسخ داد چرا که اصولا در دکترین امنیت ملی کشور دستیابی به سلاحهای هسته ای جایی ندارد لذا:
1- دستیابی به راه حلی که هم حقوق حقه جمهوری اسلامی ایران را در داشتن فناوری صلح آمیز هسته ای تضمین کند و هم تهدیدهای خارجی را که با گزارش پرونده هسته ای ایران به شورای امنیت وارد فاز جدیدی شده دور کنند ، ضروری است . تهران باید با حرکتی هوشمندانه هم از دادن بهانه به طرف مقابل برای تشدید سخت گیری های سیاسی جلوگیری کند و هم عزت و اقتدار ایران حفظ شود لذا اگر قرار است تعلیق ها شکسته شود تمامی جوانب امر سنجیده شود.
2- سیاست نگاه به اروپا با توجه به رویکرد غیرقابل پذیرش 3 کشور اروپایی و سیاست نگاه به شرق با توجه به رای موافق هند ، چین و روسیه به قطعنامه شورای حکام علیه ایران نشان دهنده این مهم است که هر دو سیاست غیرقابل اتکاست و ایران نیازمند سیاست هسته ای جدیدی است سیاستی که می توان آن را بر پایه نظر و خواست مردم کشورمان بنیان نهاد، هرچند که مردم ، با حرکتهای اخیر خود بر این امر صحه گذاشته اند که جمهوری اسلامی ایران نباید از حق خود در داشتن فناوری صلح آمیز هسته ای کوتاه بیاید.
3- با توجه به این که روسیه همچنان بر طرح خود تاکید دارد ، لااقل برای برون رفت از بن بست فعلی بررسی جدی این طرح در کوتاه مدت و نه بلندمدت بی فایده نیست ، خصوصا این که می توان در عوض پذیرش این طرح تضمین های بیشتری چه از روسیه و چه از اروپایی ها دریافت کرد. نیروگاه بوشهر هنوز کامل نشده و به ناچار به کمک روسیه نیاز داریم. فقط این همسایه راهبردی می تواند کشور را در گامهای بعدی یاری کند.