حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....
ترور شیخ مشروعه
شیخ فضل الله نوری ، عالم مجاهدی بود که نهضت عدالتخانه را بنیان گذارد و در شمار عالمان بزرگی بود که در رهبری جنبش مشروطه مشروعه ، نقش غیرقابل انکاری ایفا کرد و چون در مقابل مطامع بیگانگان ایستادگی کرد ، طرح ترور وی در سفارت انگلستان تهیه شد و توسط عوامل همان سفارت به دست شخص ماجراجویی به نام کریم دواتگر داده شد تا به مورد اجرا درآورد.
از گلوله هایی که دواتگر شلیک کرد ، یک تیر به زیر ران چپ شیخ و 2 گلوله به یکی از همراهان شیخ اصابت کرد ، ضارب که خود را در خطر دستگیری می دید ، تیری هم به گلوی خود نشانه رفت ولی زنده ماند. در بازجویی از تروریست یاد شده ، اسامی کسانی به میان آمد که با سفارت انگلستان مرتبط بودند ، جالب آن که سفارت از دولت ایران رسما درخواست کرد تا محاکمه متهمان به ترور شیخ بدون حضور نماینده سفارت نباشد. مدیر نظام نوابی (مستحفظ شیخ شهید) می گوید: حاج شیخ فضل الله... [پس از ترور] مدت سه ماه و نیم بستری بود تا بهبودی می یابد ولی پای چپش چهار انگشت کوتاه می شود... کریم [دواتگر] را به نظمیه برده ، تحت معالجه قرار می دهند تا چاق می شود. محمدعلی شاه می خواسته او را بکشد ولی حاج شیخ از او شفاعت کرده ، می گوید: او را ببخشید و پیش من بفرستیدش . کریم را به خانه حاج شیخ می فرستند حاج شیخ از او می پرسد: آخر فرزند! تو چرا می خواستی مرا بکشی؛ مگر من چه کرده بودم؛ او جواب می دهد؛ حضرت آقا! مرا گول زدند ، حالا در حضور شما توبه می کنم ! کریم توبه می کند و از همانجا آزاد می شود و پی کار خود می رود. دکتر عبدالحسین نوابی و دکتر مهدی ملک زاده در آثار خود بر «جوانمردی» شیخ در بخشیدن آن فرد تروریست تاکید کرده اند. نکته عبرت انگیز تاریخی آن که کریم دواتگر درست 8 سال پس از شهادت شیخ به دست رفقای خود در کمیته مجازات (رشیدالسلطان و سید مرتضی و میرزا عبدالحسین ساعت ساز) به جرم اخاذی و... به قتل رسید. چند ماه پس از این واقعه سرانجام دشمن به مقصود خود رسید و پس از فتح تهران ، شیخ را در میدان توپخانه توسط یپرم خان ارمنی به دار کشیده شد.
گفت و گو
