هوشمندی در قاره کهن

کارزاری که در آن کشور ما جایگاه 105 را به خود اختصاص داده است. شاید تصور شود با توجه به موقعیت جغرافیایی ایران در آسیا، قرار گرفتن در جایگاه صد و پنجم چندان هم دور از ذهن نباشد. اما مساله این است که در همین قاره پهناور که 3.4 میلیارد نفر را در خود جای داده است، نمونه‌های موفقی از توسعه دولت الکترونیک وجود دارد. کشورهایی که شاید از نظر فاصله مرزی چندان هم از ما دور نباشند، اختلاف جایگاه آنها در زمینه توسعه دولت الکترونیک چیزی فراتر از مرزهاست.

کره جنوبی

کشور کره جنوبی که در خدمات آنلاین و سرعت اینترنت همیشه حرف اول را می‌زند، براساس گزارش سال 2014 شاخص توسعه دولت الکترونیک سازمان ملل متحد، با کسب امتیاز نهایی 0.9462توانسته رتبه نخست را در بین کشورهای جهان به دست آورد. کره‌ جنوبی در بخش خدمات آنلاین نمره 0.9764، در بخش زیرساخت‌های مخابراتی 0.9350 و در بخش سرمایه انسانی نمره 0.9273 را به‌دست آورده تا در مکان اول «شاخص توسعه دولت الکترونیک» (EGDI) جای بگیرد. در جایگاه دوم جهانی استرالیا و در رتبه سوم نیزسنگاپور قرار دارد.

نکته جالب در مورد کره جنوبی این است که واژه دولت الکترونیک از سال 1993 در اسناد رسمی این کشور وارد شده است. البته دولت کره از سال 1967 زیرساخت‌های اتوماسیون اداری خود را برای توسعه دولت الکترونیک شکل داده بود. این کشور آسیایی از سال 2010 رتبه اول این رقابت را از آن خود کرده و تا به حال توانسته این جایگاه را حفظ کند. اکنون 85 درصد خدمات و سرویس‌های عمومی در کره جنوبی به‌صورت آنلاین ارائه می‌شود و میانگین تعداد ارجاع حضوری مردم به مراکز دولتی تنها سه بار در سال تخمین زده شده است.

ایران

در حالی که بیشتر کشورهای منطقه رو به جلو در حرکت بودند، ایران از سال 2012 تا 2014 روند نزولی را طی کرده و از رتبه 100 به 105 رسیده است. هرچند نمره کلی کشور در گروه متوسط‌ها جای می‌گیرد، اما با توجه به این‌که درآمد ایران از تعداد زیادی از کشورهای مشابه در این گروه بیشتر است، مشخص می‌شود بودجه کافی به توسعه دولت الکترونیک اختصاص نیافته است. ایران در آسیا از بین 47 کشور رتبه 30 را کسب کرده که حاکی از عقب ماندن از دیگر هم‌قاره‌ای‌هاست. البته طبق گزارش سازمان ملل، ایران و هند از کشورهای آسیایی هستند که دسترسی اقشار محروم را به دولت الکترونیک تسهیل کرده‌اند. شاخص توسعه دولت الکترونیک ایران 4508/0 ارزیابی شده است.

سنگاپور

در سنگاپور بیشتر مردم سر خود را از گوشی‌هایشان بیرون نمی‌آورند! در واقع می‌توان گفت در اماکن عمومی مانند مترو کسی حتی با بغل‌دستی خود حرف هم نمی‌زند. این حجم از علاقه به فناوری در پیشرفت این کشور نیز نقش بسزایی داشته است. در کشوری که در آن اینترنت رایگان است، بسیاری از افراد معنای مراجعه حضوری به سازمان‌های دولتی و غیردولتی را درک نمی‌کنند. خانه‌های امروزی سنگاپور مجهز به کابل تلویزیون و اینترنت ساخته می‌شوند، به همین دلیل هم این سومین کشور دنیا در توسعه دولت الکترونیک توانسته نزدیک 15 میلیون دلار در مصرف کاغذ صرفه‌جویی کند. سنگاپور در زمینه تلفن همراه نیز فعالیت‌های زیادی داشته و با دو اپلیکیشن eCitizen و Mobile@HDB برای دو سیستم‌عامل آی‌او‌اس و اندروید دسترسی به خدمات دولت الکترونیک را راحت کرده است.

قزاقستان

قرار گرفتن نام کشور قزاقستان در این فهرست تا حدودی عجیب به نظر می‌آید، اما این کشور آسیایی با توسعه زیرساخت‌های مخابراتی و سرویس‌های آنلاین در حوزه دولت الکترونیک توانسته خود را از رتبه 46 در سال 2010 به جایگاه بیست و هشتم جهان در سال 2014 برساند. این جایگاه برای کشور کوچکی مثل قزاقستان که چندان هم پیشرفته نیست، یک موفقیت بزرگ محسوب می‌شود. این کشور حدود 50 سرویس از خدمات دولت الکترونیک خود را با استفاده از تلفن همراه پوشش می‌دهد.