روزه‌داری پس از جراحی

در این راستا باید گفت پس از عمل‌های جراحی کوتاه و ساده‌تر مثل دیسک کمر، با گذشت دو هفته بیمار می‌تواند به صلاحدید پزشک روزه بگیرد. در مورد عمل‌های طولانی‌تر ستون فقرات مثل شکستگی‌ها و تنگی کانال کمری و گردنی که معمولا بیمار خون زیادی را در طول عمل از دست می‌دهد، بهتر است بیمار تا حدود یک ماه بعد از عمل روزه نگیرد.

در مورد اعمال جراحی مغز، پیچیدگی‌های بیشتری وجود دارد. بسیاری از تومورهای مغزی، قبل از جراحی با احتمال بالای تشنج همراه هستند که این خطر پس از جراحی افزایش نیز خواهد داشت. برای پیشگیری از تشنج، از داروهای ضد تشنج استفاده می‌شود که مصرف دقیق آنها الزامی است. با این تفاسیر اگر روزه‌داری با مصرف درست آنها تداخل پیدا کند، برای پرهیز از تهدید سلامت بیمار، بهتر است از گرفتن روزه اجتناب شود. از دست دادن مایعات بدن خود می‌تواند محرکی برای تشنج حتی با وجود مصرف صحیح داروها باشد، لذا بهتر است بعد از جراحی مغز، فقط در صورتی که طی زمان طولانی، بیمار هیچ حمله تشنجی نداشته باشد و پزشک معالج صلاح بداند فرد روزه بگیرد.

بیمارانی که به دلیل تومورهای بدخیم مغز تحت شیمی‌درمانی هستند نیز بهتر است برای حفظ مقاومت بدن در برابر عفونت‌ها تغذیه مناسب داشته باشند و گرفتن روزه را به مقطعی موکول کنند که درمان خاتمه یافته و بیماری آنها کنترل شده باشد.

گروهی از تومورهای مغزی ناحیه هیپوفیز، مرکز کنترل هورمونی بدن را درگیر می‌کنند که ممکن است چه قبل و چه بعد از جراحی، سبب کاهش احساس تشنگی شوند. به این معنی که با وجود کاهش مایعات بدن، بیمار احساس تشنگی نکند، آب ننوشد و حتی کلیه بیمار، دفع مایعات از راه ادرار را افزایش دهد. در این افراد روزه‌داری بسیار خطرناک است و تا زمانی که عملکرد کلیه به حالت عادی بازنگشته و مرکز احساس تشنگی در مغز فعالیت صحیح نداشته باشد، بیمار باید در طول روز به صورت مداوم مایعات بنوشد.

پس اگر دست‌کم زمان لازم برای بهبود زخم بعد از جراحی گذشته باشد، دیگر لازم نیست بیمار دارویی را در طول روز برای کنترل تشنج بخورد و در صورتی که برای مدت طولانی بعد از عمل جراحی مغز تشنج نداشته باشد و کلیه وی نیز با نظر پزشک عملکرد طبیعی برای دفع مایعات داشته باشد، می‌تواند روزه بگیرد.

دکترعلیرضا طبیب‌خویی‌

‌ جراح مغز و اعصاب