دامی به نام وام بانکی

به گزارش جام‌جم آنلاین، بر اساس گزارش توسعه مالی بانک جهانی در سال 2014، ایرانی‌ها رتبه یک وام گیرندگی (شاخص کل)، رتبه یک وام گیرندگی از موسسات مالی، رتبه 2 وام یا قرض‌گیرندگی از صاحب کار، رتبه ۶ قرض‌گیرندگی از خانواده و دوستان و رتبه 28 وام گیرندگی از اشخاص خصوصی را دارند.

بی‌شک بسیاری از ایرانی‌ها طعم گزنده پرداخت قسط وام و معوقات بانکی را همراه لحظه شماری برای پایان اقساط آن را چشیده‌اند.

امابراستی «چرا وام‌های بانکی نه تنها باعث بهتر شدن روند زندگی وام‌گیرندگان نمی‌شود بلکه باعث متضرر شدن آنان می‌شود. وام می‌گیریم که مشکلی از مشکلات زندگی را حل کند اما خود می‌شود مشکل ساز.»

جام‌جم آنلاین در بررسی این مسأله به جای گفت‌وگو با مسئولان با افرادی به گفت‌وگو نشسته است که یا در سیستم بانک فعالیت می‌کنند و یا دلالان با نفوذی درسیستم بانکی هستند که نانشان در گرفتاری مردم است.

سال‌هاست کارمند بانک دولتی است و هر روز شاهد دوندگی مردم عادی برای دریافت وام‌های حداقلی است که در مقابل پول‌های اختلاس شده، «پشیزی نمی‌ارزد» اما ناچارند به خاطر همین مبلغ ناچیز وثیقه و ضامن در اختیار بانک بگذارند.

با هم قرار می‌گذاریم که هویتش در نزد جام‌جم آنلاین محفوظ بماند و چند جمله‌ای درباره وضعیت وام‌هایی که با این همه مشقت در اختیار مردم قرار می‌گیرد، صحبت کنیم.

وی در پاسخ به این پرسش که سهم سود مردم از دریافت وام بیشتر است یا سهم بانک‌ها، می‌گوید: مسلما بانک‌ها و بیشتر از آنها موسساتی که بانک مرکزی قانونی بودن آنها را تائید نمی‌کند.هر چند بعضی از بانک‌ها هم هستند که با یک جور بازی با اعداد و ارقام، سود وامی که قراردادش بر مبنای 24 درصد بسته می‌شود به گونه‌ای تنظیم می‌کنند که در کنار 4 درصد کارمزد سالانه‌اش به 28 درصد می‌رسد.این میزان دریافتی، ورای جریمه‌هایی است که برای معوقات احتمالی دریافت می‌کنند. به گفته وی با وجود آن که سود سپرده‌ها براساس مصوبه اخیر شورای پول و اعتبار کم شده است اما برخی بانک‌ها و موسسات با انعقاد قراردادهای یکساله به ظاهر 20 درصد اما سودهای 30 تا 32 درصد به سپرده گذاران پرداخت می‌کنند. در واقع آنها دو قرارداد با مشتری تنظیم می‌کنند که در اسناد رسمی سود سپرده 20 درصد قید می‌شود اما اصل ماجرا به شرط آن که بانک مرکزی متوجه نشود، چیز دیگری است و این یعنی مشتریان نباید تخلفات بانک مربوطه را به مراجع رسمی گزارش کنند.

رسوب پول مجوز اخذ وام

وام گرفتن در برخی از بانک‌ها و مخصوصا در مؤسسات مالی و اعتباری به 2 گونه است؛ شکل اول دریافت وام در برابر سند و بدون نیاز به سپرده‌گذاری و شکل دوم، پرداخت وام در قبال سپرده گذاری. روش اول در گذشته بیش از امروز رواج داشت اما امروزه بیشتر بانک‌ها به شکل دوم عمل می‌کنند و شما ملزم هستید مدت زمان حداقل 3 تا 5 ماه پولتان را در حساب بانک یا مؤسسه مورد نظر بخوابانید و به اصطلاح بانکی پولتان باید در بانک رسوب داشته باشد تا شما مجوز دریافت وام پیدا کنید.

در این میان بانک‌هایی همچون بانک رفاه و برخی موسسات پس از پایان دوره سپرده گذاری، اصل سپرده را همراه وام به متقاضی برمی گردانند اما برخی دیگر سپرده را تا پایان مدت بازپرداخت وام نزد خود نگه داشته و پس از تسویه وام، آن را می‌پردازند.

نکته قابل تأمل منتی است که بانک بر سر شما با پول‌های خودتان می‌گذارد.اگر وام می‌خواهید چاره‌ای ندارید جز آن که اول سود پولتان را به جیب بانک بریزید.شما باید پول خود را چند ماه در اختیار بانک قرار دهید و بانک نه تنها برای آن سود روزشمار پرداخت نمی‌کند بلکه بعد از این که سود حاصل از فعالیت پول شما را در مدت زمان 3 تا 5 ماه خواب پول کسب کرد سپس شما می‌توانید وامی معادل سپرده خود بر اساس سودهای تعیین شده دریافت کنید.در واقع با این روش بانک سود دو برابری و اگر جریمه‌های معوقات را هم به آنها هم اضافه کنیم، چند برابری دریافت می‌کنند.

دستان بانک‌ها و دلالان در یک کاسه

درهمین حال اظهارات دلالانی که فایل صوتی آن در سایت تابناک منتشر شده است در پاسخ به متقاضی دریافت وام بانکی نشان می‌دهد که سیستم بانکی کشور چقدر بیمار است.

وی به متقاضی وام می‌گوید: یک مورد خیلی خوب دارم. تا 400 میلیون با سود 19 درصد که می‌تونم برات وام بگیرم .مدت زمان دریافت وام 7 تا 10 روز است .از شما تا پایان کار ریالی دریافت نمی‌کنیم.زمانی که پول به حساب شما آمد 6درصد از کل مبلغ حدود 24 میلیون، دریافت می‌شود که از بین این مبلغ، سهم بانک را ما خودمان پرداخت می‌کنیم.

کارچاق کن ماجرا در پاسخ به این پرسش که ارتباط شما با بانک چقدر است و چه ضمانتی برای دریافت صد درصدی این وام وجود دارد، تأکید می‌کند: شما فکر کن خود بانک است. بانک رو اعتبار ما، وامی که سود سالانه آن 30 درصد است به شما 19 درصد پرداخت می‌کند. بانک به اعتبار ما این پول را به شما پرداخت می‌کند.

بانک مرکزی حریف نیست

احمد حاتمی یزد، مدیرعامل اسبق بانک صادرات به خبرنگارجام‌جم آنلاین می‌گوید: اظهارات مربوط به پرداخت سود سپرده و تسهیلات بالا درباره بانک‌ها وموسساتی که تحت نظارت بانک مرکزی کار می‌کنند صدق نمی‌کند اما حداکثر سود تسهیلاتی که از مردم گرفته اند در سال گذشته 28-27 درصد بوده است .ولی آنهایی که مجوز نداشته و تابلو زدند موسسه قرض الحسنه هیچ کنترلی روی آنها نیست و تاجایی که من دیدم 38 درصد که هیچ، 42درصد هم سود تسهیلات از مردم دریافت کرده‌اند.

وی تصریح کرد: آنها از هر نزول خواری بدتر هستند . به خاطر این که دمشان به جایی وصل است و بانک مرکزی حریف اینها نمی‌شود .کار خلاف قانون انجام می‌دهند ومجوز این کار را ندارند و علی القاعده بانک مرکزی به دادستانی و پلیس بگوید تا با متخلفان برخورد شود.

وی درباره گلایه و شکایت مردم از بانک مرکزی و مجریان قانون می‌گوید: به اعتقاد من این خود مردم هستند که می‌خواهند سرشان کلاه گذاشته شود چرا که بانک مرکزی بارها و بارها اسامی موسساتی را که فاقد مجوز هستند اعلام کرده است لذامردم خودشان باید مراقب باشند که پولشان را دست چه کسی بدهند .

سهیلا فلاحی / جام‌جم آنلاین