بزرگتر شدن باشگاه ممتازها

مجمع عمومی سازمان ملل با حضور نمایندگان 191 کشور ، بحث درباره پیشنهاد چند کشور در ارتباط با تجدید نظر در ساختار شورای امنیت را آغاز کرده است.

کد خبر: ۶۹۹۰۳

مطابق این قطعنامه پیشنهادی ، بر تعداد اعضای ثابت و متغیر شورای امنیت افزوده می شود و احتمالا کشورهایی چون آلمان ، ژاپن ، هند و برزیل ، به عضویت دایم شورای امنیت درمی آیند. در این باره توجه به نکاتی چند ضروری است:
1- ساختار موجود شورای امنیت سازمان ملل ، میراث جنگ جهانی دوم و رخدادهای پس از آن است و در آن ، برای ممتازها (پیروزمندان جنگ و قدرتهای اتمی با نفوذ) حق ویژه ای قائل شده اند. عضویت 5 قدرت بزرگ به صورت دایمی و برخورداری از حق وتو ، نماد حق ویژه ممتازها در شورای امنیت است.
2- در تمام دهه های گذشته ، بر مناسبات جهانی ، زور حاکم بوده و این امر با تکیه بر همان حق ویژه و ظلم نهادینه شده در سازمان ملل و شورای امنیت ، استحکام یافته است . تصمیم جمعی مبتنی بر عدالت ، آرزوی بزرگی است که در سایه مناسبات مبتنی بر زور ، تحقق نخواهد یافت و این را واقعیت های موجود جهانی ، گواهی می کنند.
3- اقدامات دبیرکل سازمان ملل برای تقویت نقش این سازمان و جلوگیری از تصمیمات خودسرانه دولتهای بزرگ برای استفاده از زور ، قابل تقدیر است ولی تا هنگامی که با اصلاح ساختار شورای امنیت بر اساس اصل برابری دولتهای عضو و عدالت جهانی همراه نشود ، ابتر خواهد ماند. حق وتوی دولتهای بزرگ ، اولین و ضروری ترین گام برای عادلانه کردن مناسبات شورای امنیت و زمینه سازی برای تصمیم گیری جمعی دولتهاست.
4- پیشنهاد چند کشور برای افزایش تعداد اعضای شورای امنیت و پذیرش تلویحی این امر از سوی قدرتهای جهانی ، از تغییر ساختار قدرت در جهان حکایت دارد و نشان می دهد که چاره ای برای ممتازها جز بزرگترکردن باشگاهشان وجود ندارد ، اما معلوم نیست به عادلانه تر شدن مناسبات و روابط بین المللی منجر شود.
5- کشورهای اسلامی عضو سازمان ملل از از سالها قبل برای گرفتن یک کرسی دایم در شورای امنیت با حقق وتو ، مباحثی را مطرح کردند ، اما هرگز این موضوع جدیت نیافت . هرچند باید به اصلاح اساسی ساختار قدرت در شورای امنیت همت کرد و به ظلم نهادینه شده در این نهاد پایان داد ، اما در این مقطع و شرایط ، دستیابی به این میزان از قدرت موثر نیز دستاورد بزرگی است که عزم مشترک همه کشورهای مسلمان را طلب می کند.